Nghệ An được đánh giá là địa phương có nhiều tiềm năng, lợi thế phát triển cây ăn quả trở thành đặc sản địa phương. Thời gian qua, một số HTX đã đổi mới mô hình sản xuất, tăng cường việc liên doanh, liên kết giữa các trang trại với doanh nghiệp trong việc sản xuất, chế biến và tiêu thụ sản phẩm theo chuỗi khép kín áp dụng công nghệ cao mang lại hiệu quả kinh tế cao, tạo công ăn việc làm cho người lao động.

Phát huy hiệu quả mô hình HTX trồng cây ăn quả

Hiện nay, mô hình trồng cây ăn quả ở các huyện miền Tây Nghệ An đang tăng nhanh về số lượng cũng như chất lượng với nhiều thành phần tham gia.

Thống kê 10 huyện miền Tây, có 12 HTX được cấp giấy chứng nhận sản xuất theo quy trình VietGAP. Đây chính là tiền đề để các HTX tăng cường đầu tư phát triển sản xuất nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao như: HTX sản xuất và kinh doanh cây ăn quả Xuân Hợp chuyên sản xuất cam, quýt (huyện Quỳ Hợp); các trang trại sản xuất bưởi của HTX nông nghiệp sạch bưởi hồng Quang Tiến (thị xã Thái Hoà); các trang trại thuộc các HTX sản xuất và kinh doanh cây ăn quả Phùng Huyền (huyện Quỳ Hợp), HTX sản xuất và kinh doanh cây ăn quả Tấn Thanh (huyện Quỳ Hợp)…

Những HTX này hàng năm sản xuất ra khối lượng sản phẩm hàng hóa lớn, sản xuất theo chuỗi giá trị sản phẩm có tính cạnh tranh, xây dựng thương hiệu, nhãn hiệu sản phẩm để đáp ứng thị trường trong và ngoài tỉnh. Các HTX đã nâng cao thu nhập cho hộ gia đình và đóng vai trò quan trọng trong việc phát triển kinh tế - xã hội tại các địa phương và trên địa bàn toàn tỉnh.

Nổi bật là dự án trồng bưởi hồng Quang Tiến ở thị xã Thái Hoà. Năm 2017-2018, thị xã Thái Hòa đã hợp đồng mua cây giống bưởi hồng Quang Tiến được nhân giống bằng phương pháp ghép, đảm bảo chất lượng của Trung tâm Nghiên cứu cây ăn quả và cây công nghiệp Phủ Quỳ cấp phát cho các hộ nông dân trồng mới bưởi trên địa bàn thị xã với diện tích khoảng 15 ha.

Sau quá trình nghiên cứu, chọn lọc, ngày 7/2/2017, Bộ NN&PTNT đã công nhận chính thức giống bưởi hồng Quang Tiến. Tiếp đó, HTX Nông nghiệp sạch bưởi hồng Quang Tiến cũng được thành lập với 11 thành viên. Đây là cơ sở, tiền đề để tạo thành chuỗi liên kết; tiến tới dán nhãn hiệu tập thể, tạo thương hiệu cho sản phẩm.

Sự vào cuộc của HTX

Được thành lập vào năm 2017, HTX nông nghiệp sạch bưởi hồng Quang Tiến hiện tại có 20 thành viên. Sau khi biết đến giống bưởi và thấy có hiệu quả kinh tế cao, Hội nông dân phường, thị xã cùng HTX đã có những hỗ trợ về giống cây trồng, nhân rộng trên toàn thị xã. HTX đóng vai trò lớn trong việc chỉ đạo chăm sóc cây trồng đúng quy trình.

HTX cũng đã tổ chức nhiều cuộc hội thảo cho người dân, gặp gỡ các chuyên gia về giống cây trồng có múi để nâng cao kiến thức cho hộ dân về quy trình chăm sóc, bón phân, kỹ thuật cho bưởi phát triển mạnh, an toàn. Bên cạnh đó, HTX cũng hỗ trợ đầu ra cho các hộ dân, giới thiệu khách, các thương lái về tại vườn để thu mua bưởi của người dân.

Ông Mã Ngọc Phú, Chủ tịch HĐQT, Giám đốc HTX bưởi hồng Quang Tiến cho biết: “Trong quá trình xây dựng thương hiệu, HTX chúng tôi cũng nhận được sự quan tâm đặc biệt của trạm khuyến nông cùng UBND thị xã Thái Hòa. Trong thời gian tới, chúng tôi sẽ cố gắng hỗ trợ 100% các hộ trồng bưởi vào HTX để mọi người nắm bắt được các khoa học kỹ thuật, làm cho đúng quy trình, khi đó mới chất lượng được. Những hộ nằm ngoài HTX thì dù sao chất lượng, cách chăm sóc cũng không đảm bảo. Như thế mới xây dựng và giữ vững thương hiệu bưởi hồng Quang Tiến”.

Tính đến cuối năm 2019, Thái Hòa có 80 ha bưởi hồng Quang Tiến, trong đó có trên 45 ha đã cho thu hoạch. Năng suất bình quân đạt từ 25 - 30 tấn/ha, trồng rải rác chủ yếu ở phường Quang Tiến, xã Nghĩa Tiến, xã Nghĩa Thuận. Trong đó, có 20 ha của 20 thành viên HTX nông nghiệp sạch bưởi hồng Quang Tiến.

Anh Nguyễn Thanh Hùng, thành viên HTX cho biết, gia đình anh có cuộc sống tương đối khấm khá nhờ vào vườn bưởi. Với diện tích 1,4 ha, gia đình anh trồng 400 gốc bưởi hồng Quang Tiến.

So với mọi năm thì năm 2019, bưởi hồng được mùa, được giá. Với giá bán tại vườn trung bình 25-30 nghìn đồng/kg, anh Hùng thu lãi khoảng 500 triệu đồng. Dự kiến, trong vụ thu hoạch năm nay, anh bán ra thị trường khoảng 25 - 30 tấn bưởi.

Mới đây, Cục Sở hữu trí tuệ đã chứng nhận đăng ký nhãn hiệu bưởi hồng Quang Tiến cho HTX nông nghiệp sạch bưởi hồng Quang Tiến và dán tem điện tử truy xuất nguồn gốc. Đây chính là tiền đề quan trọng để bưởi hồng Quang Tiến khẳng định được uy tín đối với khách hàng, nâng cao khả năng cạnh tranh trên thị trường cho sản phẩm bưởi. Từ đó, góp phần đem lại giá trị lợi nhuận cao cho người sản xuất.

Hà An