Với bà Trần Thị Diện, Giám đốc HTX Đan len Quý Anh ở phường 2 Bảo Lộc, tạo việc làm ổn định là cách giúp phụ nữ khó khăn tự chủ cuộc sống. Mong muốn ấy đã thôi thúc bà rời vị trí công nhân để gây dựng HTX, tổ chức sản xuất và tạo sinh kế cho lao động nữ.

Khởi nghiệp, mở lối cho phụ nữ nghèo

Gần 30 năm làm việc trong ngành dâu tằm tơ tại  vùng  đất Bảo Lộc  (Lâm Đồng), bà Diện từng đảm nhiệm nhiều vị trí chuyên môn, quản lý và có gần 20 năm hoạt động công đoàn. Trải nghiệm ấy giúp bà am hiểu quy trình sản xuất, đồng thời thấu hiểu những nhọc nhằn của lao động nữ khi vừa mưu sinh, vừa chăm lo gia đình.

Chứng kiến nhiều phụ nữ ở vùng đất  Bảo Lộc thiếu tay nghề, khó tìm việc, bà Diện ấp ủ kế hoạch mở cơ sở sản xuất. Bà mong muốn đào tạo nghề, tạo thu nhập ổn định để chị em tự chủ cuộc sống.

Nghỉ hưu năm 2012, bà Diện tiếp tục ấp ủ dự định và thành lập HTX Đan len Quý Anh trên khu vực Bảo Lộc vào năm 2015 với 20 công nhân. Nguồn vốn ban đầu gồm 300 triệu đồng tiền tích góp và 140 triệu đồng vay từ Ngân hàng Chính sách xã hội qua Hội Liên hiệp Phụ nữ tại địa phương.

Quyết định thành lập HTX đồng nghĩa với việc bà Diện bước sang một vai trò hoàn toàn khác. Trước đây, công việc của bà chủ yếu gắn với chuyên môn và quản lý trong một đơn vị đã có sẵn bộ máy. Nay, từ vốn, máy móc, nhân sự đến tìm kiếm khách hàng, tất cả đều do bà tự lo. Mỗi khoản chi đều phải cân nhắc, bởi nguồn lực hạn chế nhưng sản xuất vẫn phải duy trì, người lao động cần có việc làm và sản phẩm phải đáp ứng yêu cầu của đối tác.

Những tháng đầu quả thực không dễ dàng. Đơn hàng ít, tay nghề công nhân chưa đồng đều, trong khi chi phí đầu tư thiết bị và tổ chức sản xuất vẫn đè nặng. Vị nữ giám đốc HTX đan len phải trực tiếp hướng dẫn kỹ thuật, phân công công việc và tìm cách đưa sản phẩm đến với những doanh nghiệp có nhu cầu gia công.

Thay vì vội vàng mở rộng khi chưa có nền tảng, bà chọn tập trung xây dựng chất lượng và từng bước tạo niềm tin với đối tác. “Kinh nghiệm nhiều năm ở nhà máy giúp tôi hiểu rằng sản phẩm muốn có đầu ra ổn định phải đáp ứng yêu cầu về kỹ thuật, tiến độ và tính đồng đều. Đó cũng là cơ sở để HTX giữ chân khách hàng và có thêm cơ hội nhận những đơn hàng mới”, bà Diện bộc bạch.

Linh hoạt điều hành, giữ nhịp sản xuất

Đối với HTX Đan len Quý Anh, quản lý sản xuất không đơn thuần là chia việc cho công nhân. Người đứng đầu phải xác định năng lực thực hiện từng đơn hàng, bố trí nhân lực phù hợp, kiểm soát chất lượng và đảm bảo thời gian giao hàng. Những quyết định ấy tác động trực tiếp đến uy tín của HTX, cũng như thu nhập của người lao động.

Các mặt hàng chủ lực của HTX gồm áo len, sản phẩm thêu ren và móc sợi thủ công, phục vụ khách hàng trong và ngoài nước. Khi công việc dần ổn định, bà Diện đầu tư thêm thiết bị, tuyển dụng lao động và tổ chức các nhóm sản xuất tại nhiều địa bàn. Việc mở rộng được triển khai gắn với khả năng tiếp nhận đơn hàng, thay vì chỉ chạy theo số lượng lao động.

Hiện HTX có khoảng 140 lao động thường xuyên tại vùng đất Bảo Lộc  và vùng lân cận. Bình quân mỗi tháng, đơn vị sản xuất khoảng 25.000 - 30.000 sản phẩm, doanh thu đạt 600 - 700 triệu đồng. Thu nhập bình quân của lao động nữ khoảng 7 - 10 triệu đồng/người/tháng.

HTX linh hoạt tổ chức sản xuất, tạo điều kiện cho phụ nữ nuôi con nhỏ, chăm sóc gia đình hoặc sống xa xưởng nhận hàng về nhà làm. Người lao động còn được mượn máy móc, thiết bị và hướng dẫn kỹ thuật để tăng thu nhập.

Mô hình này giúp chị em linh hoạt thời gian, nhưng đòi hỏi HTX hướng dẫn kỹ thuật, kiểm soát chất lượng và tiến độ giao hàng chặt chẽ. Bà Diện phải điều phối các nhóm sản xuất nhịp nhàng để bảo đảm sản phẩm đồng đều, đáp ứng yêu cầu đối tác.

HTX đào tạo nghề miễn phí, giúp phụ nữ chưa có tay nghề thành thạo kỹ thuật, mở rộng cơ hội việc làm và ổn định thu nhập. Song song đó, bà Trần Thị Diện phải cân đối vốn đầu tư máy móc, nguyên liệu, tiền công và chi phí vận hành để đảm bảo tiến độ đơn hàng. “Khi mở rộng sản xuất, tôi phải thận trọng tính toán nguồn vốn và đầu ra nhằm hạn chế rủi ro”, bà chia sẻ.

Thực tế, hiệu quả kinh doanh và lợi ích người lao động gắn chặt với nhau. Đơn hàng ổn định, sản phẩm đạt yêu cầu giúp HTX Đan len Quý Anh duy trì việc làm và thu nhập cho chị em. Hơn thế nữa, đội ngũ lao động có tay nghề, gắn bó là nền tảng để cơ sở giữ chất lượng, đáp ứng yêu cầu đối tác và phát triển lâu dài.

Làm chủ thị trường, mở rộng cơ hội cho phụ nữ

Khi đã có lực lượng lao động và quy trình sản xuất, bà Trần Thị Diện tiếp tục dành công sức tìm kiếm đối tác, kết nối với các doanh nghiệp trong và ngoài nước. Với mô hình gia công, đơn hàng ổn định giúp HTX chủ động bố trí nhân lực, đảm bảo việc làm và thu nhập đều đặn cho người lao động.

Đảm nhận vai trò quản lý HTX, vị nữ giám đốc này phải chủ động tìm khách hàng, tổ chức sản xuất và quyết định phương án kinh doanh. Công việc đòi hỏi bà kết hợp kinh nghiệm nghề nghiệp với năng lực điều hành và khả năng nắm bắt thị trường.

Thực tế cho thấy, muốn tạo việc làm bền vững cho phụ nữ khó khăn tại khu  vực Bảo Lộc, HTX này phải kinh doanh hiệu quả, sử dụng nguồn lực hợp lý và bảo đảm chất lượng sản phẩm. “Đây là yếu tố then chốt để giữ khách hàng, duy trì đơn hàng và ổn định việc làm cho người lao động”, bà Diện nói

Muốn nâng cao năng lực cạnh tranh, HTX này vẫn cần thêm nguồn lực đầu tư và phát triển nhân lực. Chi phí vận chuyển, thiết bị và tiếp cận thị trường vẫn là trở ngại với các cơ sở quy mô nhỏ.

Từ thực tế điều hành, bà Diện bày tỏ mong muốn có thêm những chính sách hỗ trợ HTX về phát triển hạ tầng, nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, cải thiện logistics và tăng cường kết nối thị trường. Theo bà, sự hỗ trợ đúng nhu cầu sẽ giúp các HTX giảm áp lực đầu tư, nâng cao năng lực sản xuất và có thêm cơ hội tiếp cận những đối tác phù hợp.

Câu chuyện của HTX Đan len Quý Anh cho thấy phụ nữ có thể đảm nhận vai trò quản trị, tổ chức sản xuất và phát triển thị trường khi được tiếp cận vốn, kiến thức và cơ hội kinh doanh. Năng lực ấy giúp HTX phát triển, đồng thời tạo sinh kế bền vững cho phụ  nữ  trên vùng đất Bảo Lộc.

Điều bà Trần Thị Diện tâm đắc nhất là giúp phụ nữ khó khăn trên vùng đất Bảo Lộc có thu nhập, chủ động công việc và chăm lo gia đình. Hành trình gây dựng HTX cho thấy phụ nữ có thể làm chủ kinh doanh, tạo việc làm và cải thiện đời sống cộng đồng.

Thanh Loan