Quy định mới cho phép các nhà đầu tư nước ngoài sở hữu 100% vốn trong các trung tâm dữ liệu, một động thái quan trọng để thu hút các doanh nghiệp quốc tế đầu tư, đặc biệt trong bối cảnh nhu cầu lưu trữ và xử lý dữ liệu ngày càng tăng cao.
Luật Viễn thông, có hiệu lực từ 1/7, không giới hạn sở hữu nước ngoài đối với các nhà cung cấp dịch vụ dữ liệu và điện toán đám mây, trong khi nhiều ngành công nghiệp khác vẫn giới hạn sở hữu nước ngoài ở mức 49%.
Thị trường trung tâm dữ liệu đầy tiềm năng
Các quy định mới cũng tạo ra "ngoại lệ chưa từng có" về cấp phép, giúp các nhà cung cấp dịch vụ đám mây và dữ liệu "được miễn trừ khỏi các ràng buộc gia nhập thị trường thông thường." Các quy định như Luật An ninh mạng buộc các công ty phải lưu trữ dữ liệu tại Việt Nam, gây ra nhiều thách thức cho các doanh nghiệp về chi phí và tuân thủ tiêu chuẩn quốc tế về bảo mật và quyền riêng tư.
Theo luật mới, các nhà cung cấp dịch vụ đám mây và dữ liệu không chịu trách nhiệm về nội dung được lưu trữ nhưng phải chặn nội dung theo yêu cầu của các cơ quan nhà nước có thẩm quyền. Luật này cũng nêu rõ các công ty không thể theo dõi thông tin người dùng trừ khi được nhà nước yêu cầu.
![]() |
Việt Nam mở cửa thị trường điện toán đám mây, trung tâm dữ liệu cho các công ty nước ngoài. |
Bà Celina Chua, Giám đốc giải pháp khách hàng trung tâm dữ liệu APAC lưu ý: “Luật cho phép đầu tư nước ngoài 100% vào các dịch vụ trung tâm dữ liệu. Tuy nhiên, các hạn chế về tiếp cận thị trường sẽ được áp dụng nếu nhà cung cấp dịch vụ trung tâm dữ liệu cung cấp dịch vụ kết nối mạng”.
Việt Nam đang trên đà bứt phá mạnh mẽ về thị trường trung tâm dữ liệu. Báo cáo mới nhất từ Viettel IDC cho biết, thị trường trung tâm dữ liệu toàn cầu có quy mô khoảng 321 tỷ USD, với tốc độ tăng trưởng trung bình 7,3%. Khu vực Châu Á – Thái Bình Dương là một trong những khu vực có thị trường trung tâm dữ liệu phát triển năng động nhất, với tốc độ tăng trưởng dự kiến đạt 19% đến năm 2028. Riêng tại Việt Nam, dự báo quy mô thị trường này sẽ đạt 1,266 tỷ USD vào năm 2030, với tốc độ tăng trưởng bình quân hàng năm là 10,8%..
Ông Nguyễn Mạnh Hùng, Bộ trưởng Bộ Thông tin và Truyền thông, đã giải thích tại sự kiện khai trương trung tâm dữ liệu của Viettel vào tháng 4 rằng, trong vòng 3 năm, lượng dữ liệu toàn cầu đã tăng gấp đôi, và tốc độ tăng trưởng dữ liệu tại Việt Nam còn nhanh hơn thế. Hiện nay, Việt Nam có 32 trung tâm dữ liệu thương mại vừa và nhỏ, với hơn 20.000 tủ rack (không gian chứa các thiết bị mạng) và tổng công suất thiết kế là 145 MW.
Theo bà Trang Bùi, Tổng giám đốc Cushman & Wakefield, thị trường trung tâm dữ liệu tại Việt Nam vẫn còn đang trong giai đoạn sơ khai với tốc độ phát triển khiêm tốn. Tuy nhiên, với chi phí xây dựng và giá đất cạnh tranh, cùng với vị trí địa lý thuận lợi, Việt Nam đang dần trở thành một thị trường mới nổi đầy tiềm năng, thu hút sự chú ý của các nhà đầu tư.
Sức hút cho các nhà đầu tư
Luật Viễn thông mới được coi là "cột mốc" quan trọng, vì sẽ thu hút đầu tư của nhiều doanh nghiệp lớn trong và ngoài nước vào điện toán đám mây và các trang trại dữ liệu, mở đường cho việc chuyển giao công nghệ và các lợi ích khác. Các công ty viễn thông nội địa như VNPT, CMC Telecom, Viettel IDC, FPT Telecom và VNG Corporation đang đầu tư mạnh vào cơ sở hạ tầng trung tâm dữ liệu.
Sự hợp tác quốc tế cũng đóng vai trò quan trọng trong việc thúc đẩy sự phát triển của thị trường trung tâm dữ liệu. Ví dụ, công ty VNG đã hợp tác với ST Telemedia Global Data Centres (STT GDC) của Singapore vào tháng 5 vừa qua để xây dựng và vận hành các dự án trung tâm dữ liệu tại TP.HCM theo tiêu chuẩn quốc tế. Hợp tác này không chỉ giúp tăng cường năng lực vận hành mà còn hỗ trợ quá trình chuyển đổi số của Việt Nam.
Ông Lionel Yeo, Giám đốc điều hành khu vực Đông Nam Á của STT GDC, cho biết sự hợp tác này không chỉ giúp tiết kiệm chi phí đầu tư mà còn gia tăng năng lực vận hành toàn cầu nhờ kinh nghiệm địa phương.
Cùng với VNG, Viettel cũng đã khai trương trung tâm dữ liệu thứ 14 tại Hà Nội vào tháng 4 vừa qua, đây là trung tâm dữ liệu lớn nhất Việt Nam với công suất lên đến 30MW. Viettel có kế hoạch đầu tư thêm 10.000 tỷ đồng đến năm 2025 và 40.000 tỷ đồng đến năm 2030 để mở rộng quy mô các trung tâm dữ liệu.
VNPT cũng không nằm ngoài cuộc đua khi khai trương Trung tâm dữ liệu IDC tại Khu Công nghệ cao Hòa Lạc, Hà Nội. Đây là trung tâm dữ liệu lớn nhất của VNPT với diện tích sử dụng lên tới 23.000m2 sàn và quy mô 2.000 tủ racks, đạt chứng chỉ Uptime Tier III cho hạng mục thiết kế và xây dựng lắp đặt.
MobiFone cũng đã đầu tư xây dựng hệ thống trung tâm dữ liệu tại cả ba miền, với mục tiêu sở hữu 7 trung tâm dữ liệu mới vào năm 2025 và mở rộng quy mô các trung tâm hiện có.
Đồng thời, nhiều doanh nghiệp nước ngoài đã đầu tư vào trung tâm dữ liệu tại Việt Nam. Một số dự án nổi bật có thể kể đến như trung tâm dữ liệu công suất 20MW của Gaw Capital tại Khu công nghệ cao TP Hồ Chí Minh, dự án công suất 30MW của Worldwide DC Solution - một nhà phát triển trung tâm dữ liệu có trụ sở tại Singapore, và dự án hợp tác giữa gã khổng lồ viễn thông Nhật Bản NTT với DQ Tek.
Đặc biệt, Alibaba đã công bố kế hoạch thành lập trung tâm dữ liệu tại Việt Nam, cho thấy xu hướng ngày càng có nhiều nhà cung cấp dịch vụ đám mây toàn cầu. Amazon Web Services (AWS) và công ty quản lý tài sản Keppel của Singapore cũng đã bày tỏ ý định đầu tư, đặt máy chủ tại Việt Nam để đáp ứng nhu cầu ngày càng tăng của khách hàng, làm tăng tính cạnh tranh và đa dạng hóa các dịch vụ.
Mặc dù thị trường trung tâm dữ liệu tại Việt Nam có tiềm năng lớn, nhưng cũng đối mặt với nhiều thách thức, đặc biệt là yêu cầu giảm lượng khí thải carbon và chi phí đầu tư cao. Tuy nhiên, với sự hỗ trợ mạnh mẽ từ Chính phủ và chiến lược thu hút đầu tư quốc tế, Việt Nam đang có những bước tiến quan trọng để trở thành một trung tâm dữ liệu quan trọng trong khu vực và trên thế giới.
Việc đầu tư vào các trung tâm dữ liệu tại các khu công nghiệp công nghệ cao là một giải pháp, nhưng chi phí thực hiện cao, đòi hỏi thời gian hoàn vốn từ năm đến tám năm. Tuy nhiên, với việc ban hành Luật Viễn thông mới và các thỏa thuận mua điện trực tiếp (DPPA), những khó khăn này dự kiến sẽ giảm bớt, giúp tăng cường hoạt động kinh doanh trung tâm dữ liệu tại Việt Nam.
Thành An