Thực hiện nghiêm Chỉ thị số 45 ngày 13/12/2017 của Thủ tướng Chính phủ về một số nhiệm vụ, giải pháp cấp bách để khắc phục cảnh báo của Ủy ban châu Âu (EC) về chống khai thác hải sản bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định", Tp. Hải Phòng đã triển khai nhiều hoạt động cụ thể, cấp bách góp phần cùng cả nước tháo gỡ "thẻ vàng" của EC.

Tăng cường kiểm soát nghề cá

Năm 2008, EC ban hành Quy định 1005/2008 về chống khai thác bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định (IUU). Theo đó, các quốc gia xuất khẩu sản phẩm khai thác vào thị trường châu Âu (EU) phải tuân thủ các quy định về IUU.

Tuy đã có nhiều nỗ lực triển khai thực hiện các quy định về IUU, nhưng việc quản lý khai thác thủy sản của Việt Nam chưa đáp ứng được các yêu cầu của EC. Ngày 23/10/2017, EC đã áp dụng biện pháp cảnh báo đối với sản phẩm thủy sản khai thác của Việt Nam xuất khẩu vào EU (thẻ vàng).

Thủ tướng Chính phủ đã chỉ đạo quyết liệt, tổ công tác liên ngành của Trung ương đã trực tiếp làm việc với một số tỉnh trọng điểm nhưng tình trạng tàu cá Việt Nam vẫn vi phạm vùng biển các nước để khai thác hải sản trái phép.

Trước tình trạng trên, ngày 13/12/2017, Thủ tướng Chính phủ đã ban hành Chỉ thị số 45 về "Một số nhiệm vụ, giải pháp cấp bách để khắc phục cảnh báo của Ủy ban châu Âu về chống khai thác hải sản bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định".

Thực hiện nghiêm Chỉ thị của Thủ tướng và giữ gìn uy tín, thương hiệu thủy sản của Tp Cảng, UBND Tp. Hải Phòng đã ban hành ba kế hoạch để thực hiện việc khắc phục cảnh báo của EC, đồng thời đẩy mạnh việc thanh-kiểm tra, kiểm soát hoạt động nghề cá…

Mục đích của việc thanh-kiểm tra, kiểm soát nghề cá trên địa bàn Hải Phòng là nhằm kiểm soát chặt chẽ các hoạt động nghề cá, nâng cao nhận thức, trách nhiệm của các cấp, ngành, địa phương trong việc phát hiện, ngăn chặn kịp thời các hoạt động khai thác thủy sản bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định.

Đồng thời đảm bảo hoạt động khai thác thủy sản tuân thủ đúng theo quy định của pháp luật Việt Nam và các quy định của quốc tế, góp phần bảo vệ, bảo tồn và phát triển bền vững nguồn lợi thủy sản.

Các nội dung thanh-kiểm tra, kiểm soát gồm: Kiểm tra hồ sơ, giấy tờ và thực tế trước khi tàu cá rời bến tại cảng, bến cá; kiểm tra ngư lưới cụ và thông tin ghi trong sổ nhật ký khai thác khi tàu cá về bến; theo dõi, giám sát hoạt động của tàu cá khi khai thác hải sản trên các vùng biển Hải Phòng quản lý.

Thường xuyên tuần tra, kiểm soát trên biển, tập trung kiểm tra các nhóm tàu làm nghề khai thác như: chụp mực, lưới kéo, lưới rê, các nghề khai thác sử dụng ngư cụ cấm, các nghề làm ảnh hưởng đến nguồn lợi thủy sản.

Kịp thời phát hiện và ngăn chặn tình trạng đánh bắt hải sản sai tuyến, khu vực cấm, mùa vụ cấm, các loài thủy sản cấm khai thác…

Xử lý nghiêm các trường hợp vi phạm về hoạt động khai thác thủy sản; thanh tra, kiểm tra đối với nguyên liệu thủy sản phẩm xuất khẩu qua cảng Hải Phòng, phát hiện và xử lý kịp thời các trường hợp vận chuyển nguyên liệu hải sản có nguồn gốc khai thác bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định.

Chuyển biến tại cảng cá

Ông Đỗ Đức Thịnh, Phó Chi Cục trưởng Chi cục Thủy sản Hải Phòng, cho biết: "Hiện nay, Hải Phòng có trên 7.000 phương tiện tàu thuyền, trong đó có 2.903 tàu khai thác và dịch vụ hậu cần thủy sản với tổng công suất 214.700 CV, có 42 tàu cá tham gia khai thác vùng đánh cá chung Việt Nam – Trung Quốc.

UBND Tp. Hải Phòng đã giao Sở NN&PTNT chủ trì, cùng các cơ quan, địa phương có liên quan tập trung thực hiện theo đúng chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ".

Từ đầu năm 2018 đến nay, Sở NN&PTNT đã tiến hành 12 cuộc tuần tra, kiểm soát đối với hơn 500 lượt phương tiện tàu cá trên biển, phát hiện và xử lý hành chính 41 trường hợp vi phạm, nộp ngân sách nhà nước 95,8 triệu đồng.

Các lỗi vi phạm chủ yếu là: Không đăng ký lại tàu cá theo quy định của pháp luật, không có chứng chỉ chuyên môn, không ghi biển nhận biết tàu cá theo quy định. Qua đó, chưa phát hiện tàu cá nào của Hải Phòng vượt tuyến trái quy định đi khác thác ở vùng biển nước ngoài.

Sở NN&PTNN Hải Phòng đẩy mạnh việc tuyên truyền trên các phương tiện thông tin đại chúng về các quy định của pháp luật trong hoạt động khai thác thủy sản đến đông đảo người dân.

Trong 7 tháng đầu năm 2018, Sở đã tổ chức 8 lớp tuyên truyền tập huấn cho hơn 700 lượt ngư dân, chủ tàu cá về Luật Thủy sản năm 2017, Chỉ thị 45 của Thủ tướng Chính phủ…

Đến nay, Sở NN&PTNT Hải Phòng đã triển khai thành lập ba văn phòng đại diện tại: Cảng cá Ngọc Hải (Đồ Sơn), Khu dịch vụ hậu cần và phát triển thủy sản Trân Châu (huyện Cát Hải), Cảng cá và Khu neo đậu tàu Bạch Long Vỹ.

Mục tiêu của việc thành lập các văn phòng này là nhằm tăng cường công tác quản lý tàu cá, kiểm soát sản lượng thủy sản, thực hiện tốt công tác xác nhận, chứng nhận sản phẩm thủy sản khai thác.

Đặc biệt, văn phòng đại diện tại các cảng cá sẽ đóng vai trò tích cực trong việc ngăn chặn và giảm thiểu tình trạng tàu cá và ngư dân khai thác hải sản trái phép ở vùng biển nước ngoài.

Dự kiến, tháng 10/2018, Đoàn công tác của Ủy ban Nghề cá Nghị viện châu Âu sẽ làm việc với Tp. Hải Phòng về thực hiện chống khai thác hải sản bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định.

Thanh Vân