NHNN cho biết, tín dụng tăng trưởng sáu tháng đầu năm hơn 9% không có tình trạng dồn vào những tháng cuối năm; dòng vốn tín dụng vào lĩnh vực sản xuất, lĩnh vực ưu tiên và rủi ro được kiểm soát; thị trường ngoại tệ và tỷ giá ổn định, dẫn dắt được thị trường.

Có thể nói, những tháng đầu năm lãi suất liên ngân hàng có dấu hiệu tăng cao nhưng bắt đầu từ quý II/2017, lãi suất đã có dấu hiệu giảm, dù có thời điểm bật tăng song mức tăng không đáng kể.

Lãi suất liên ngân hàng đi xuống

Hiện nay, lãi suất liên ngân hàng đang có xu hướng giảm đối với cả ba loại kỳ hạn: qua đêm, 1 tuần và 2 tuần, biên độ giảm từ 0,15 – 0,28%.

Theo Ủy ban Giám sát Tài chính Quốc gia (NFSC), tính đến ngày 21/7/2017, lãi suất liên ngân hàng đã giảm dần về mức 0,7 – 1,2% các kỳ hạn. Nguyên nhân chủ yếu là do nhu cầu tín dụng đã giảm, cùng với đó là việc NHNN đã hạ lãi suất điều hành và trần lãi suất cho vay một số lĩnh vực. Mức lãi suất hiện tại đã tương đương với cùng thời điểm năm 2016.

NFSC dự báo mức lãi suất thấp sẽ tiếp tục được duy trì trong quý III. Vì vậy, NHNN hút ròng 37.000 tỷ đồng sau 5 tuần liên tiếp không phát sinh giao dịch.
Cụ thể, trong tuần NHNN hút ròng tổng cộng 37.000 tỷ đồng thông qua nghiệp vụ Outright. Đây là lần đầu tiên sau năm tuần, NHNN phát sinh nghiệp vụ mới, và lần đầu tiên sau năm tháng, NHNN phát sinh nghiệp vụ Outright.

Diễn biến trên thị trường OMO cùng với việc NHNN hạ lãi suất điều hành, lãi suất thị trường 2 giảm mạnh và các ngân hàng thương mại hạ lãi suất cho vay một số lĩnh vực cho thấy thanh khoản các ngân hàng đang dư thừa.

Theo các chuyên gia tài chính – ngân hàng, lãi suất liên ngân hàng giảm do thanh khoản thị trường dồi dào. Nhiều ngân hàng dư thừa vốn đã cho các ngân hàng khác vay sẽ tạo ra sức lan tỏa, hỗ trợ thị trường.

Ông Đỗ Minh Toàn – Tổng Giám đốc ngân hàng Thương mại Cổ phần Á Châu (ACB) – nhìn nhận lãi suất liên ngân hàng đang đi xuống nên ACB tập trung huy động vốn từ ngân hàng bạn.
Tiền gửi dân cư kỳ hạn ngắn với lãi suất khoảng 4,9%/năm để giảm bình quân giá vốn đầu vào nhằm bảo đảm lãi suất cho vay ở mức hợp lý, bởi vì ACB dự báo nhu cầu vốn của doanh nghiệp trong ba tháng tới là không cao.

Mới đây, Kho bạc Nhà nước huy động được 3.600 tỷ đồng trái phiếu Chính phủ trong tuần, với tỷ lệ trúng thầu đạt 100% kể cả ở các phiên đấu thầu bổ sung. Lãi suất trúng thầu tiếp tục chuỗi giảm liên tiếp ở tất cả kỳ hạn, từ 0,42 – 0,53%/năm, so với lần đấu thầu gần nhất.

Tính đến ngày 21/7/2017, lãi suất liên ngân hàng đã giảm dần về mức 0,7 – 1,2% các kỳ hạn. Nguyên nhân chủ yếu là do nhu cầu tín dụng đã giảm, cùng với đó là việc NHNN đã hạ lãi suất điều hành và trần lãi suất cho vay một số lĩnh vực. Mức lãi suất hiện tại đã tương đương với cùng thời điểm năm 2016.

Ngân hàng giảm chi phí đầu vào

Không chỉ lãi suất liên ngân hàng giảm, lãi suất cho vay ở các ngân hàng thương mại cũng có xu hướng giảm nhằm hỗ trợ cho nền kinh tế trong những tháng cuối năm.

Theo các chuyên gia, từ đầu năm đến nay, huy động vốn ở các ngân hàng tăng cao, trong khi đó do lãi suất cao, nhiều doanh nghiệp không thể tiếp cận được nguồn vốn ngân hàng

Theo NHNN, đến hết tháng 6/2017, lũy kế huy động vốn tại Tp.HCM đạt 1.800.760 tỷ đồng, trong khi cho vay chỉ đạt 1.630.000 tỷ đồng, chứng tỏ thanh khoản của các ngân hàng ở Tp.HCM hết sức dồi dào.

Bên cạnh đó, các chuyên gia tài chính – ngân hàng cũng cho rằng việc giảm lãi suất điều hành của NHNN mới đây cũng bắt đầu phát huy tác dụng. Với việc giảm 0,25 điểm phần trăm, lãi suất tái chiết khấu (lãi suất áp dụng khi ngân hàng thương mại thế chấp trái phiếu Chính phủ để vay vốn từ NHNN) từ 4,5% xuống 4,25% một năm; lãi suất cho vay qua đêm trong thanh toán điện tử liên ngân hàng và cho vay bù đắp thiếu hụt vốn trong thanh toán bù trừ của NHNN đối với các ngân hàng thương mại từ 7,5% xuống 7,25% một năm đã giúp nhiều ngân hàng thương mại giảm chi phí hoạt động và áp lực huy động vốn từ dân cư, tổ chức.

Từ đó, lãi suất tiền gửi bắt đầu đi xuống, phù hợp với lãi suất cho vay mới của NHNN Thanh khoản ngân hàng dồi dào, các ngân hàng dư thừa vốn sẽ có điều kiện giảm lãi suất cho vay. Hiện tại, một số ngân hàng đã điều chỉnh giảm lãi suất cho vay như Agribank, BIDV, Vietcombank, Sacombank, VPbank…
Đồng thời mặt bằng lãi suất cho vay ngắn hạn cũng phổ biến ở mức 6 – 9%/năm; trong đó, lĩnh vực ưu tiên lãi suất ở mức 6 – 6,5%/năm, lĩnh vực kinh doanh thông thường ở mức 6,8 – 9%/năm, khách hàng tốt lãi suất từ 4 – 5%/năm.

Nhận định xu hướng lãi suất trong thời gian tới, các chuyên gia cho rằng rất khó dự đoán do trong quý IV hằng năm, nhu cầu vốn của nền kinh tế thường tăng lên, tỷ giá VND/USD có thể biến động, tác động nhất định đến lãi suất VND.

Tuy nhiên, để hỗ trợ thị trường, mới đây Thống đốc NHNN Lê Minh Hưng chỉ đạo, toàn bộ hệ thống cần tiết giảm chi phí, nâng cao hiệu quả hoạt động để giảm lãi suất cho vay. Hệ thống ngân hàng có cơ sở để giảm lãi suất cho vay khi Chính phủ vẫn tiếp tục kiên định ổn định vĩ mô. NHNN giảm lãi suất điều hành kể cả trên thị trường mở, tái cấp vốn nhằm hỗ trợ nguồn vốn cho các ngân hàng để tiếp tục cho vay với mức lãi suất thấp hơn.

“Các ngân hàng thương mại đều phải tập trung đưa tín dụng vào lĩnh vực ưu tiên của Chính phủ, kiểm soát tín dụng trong lĩnh vực rủi ro, tăng trưởng tín dụng khoảng 18%”, Thống đốc chỉ đạo.

Huyền Anh