Sự quan tâm của các ngân hàng đối với các hãng bay có thể nhìn thấy ở những phiên đấu giá cổ phần IPO của Tổng công ty Hàng không Việt Nam – CTCP (Vietnam Airlines – VNA). Một số ngân hàng đang chạy đua quyết liệt để thâm nhập sâu hơn vào thị trường của các hãng bay như: Techcombank, Vietcombank, HDBank, PVcombank…

Cạnh tranh khách hàng “ruột”

Khi đã trở thành cổ đông, đối tác, các ngân hàng nhanh chóng kết hợp cung cấp nhiều sản phẩm, dịch vụ tiện ích gắn liền với mọi hoạt động khai thác dịch vụ của hãng bay “ruột”.

Tháng 11/2014, hai ngân hàng Techcombank và Vietcombank đã mua cổ phần của VNA trong đợt chào bán đầu tiên, trở thành cổ đông với tỷ lệ sở hữu lần lượt là 1,82% và 1,6% vốn điều lệ.

Từ trước đó, mối quan hệ giữa hai nhà băng và hãng bay lớn nhất Việt Nam đã có truyền thống nhiều năm, thể hiện trên nhiều mặt như: hỗ trợ vốn tín dụng, bảo lãnh thanh toán, cung cấp dịch vụ tài chính, thanh toán vé máy bay…

Nhất là Techcombank – nơi VNA từng sở hữu 20% vốn – đã được ưu ái tham gia các dự án đầu tư mua sắm máy bay. Ngược lại, ngân hàng được khai thác mảng thị phần khách hàng rất rộng của VNA suốt chục năm qua.

Tương tự, sau khi trở thành cổ đông VNA, Vietcombank có cơ hội thâm nhập sâu hơn vào mảng thị phần khách hàng đi máy bay rất “béo bở” này. Trong đó, Vietcombank cung cấp dịch vụ thanh toán vé máy bay trả sau tại điểm giao dịch và thanh toán điện tử qua kênh internet VCB-iB@nking, tạo thuận lợi cho khách hàng của VNA.

Hình thức này cũng đã được Vietcombank triển khai với khách hàng của hãng bay Vietjet Air từ tháng 4/2015 nhằm mở rộng thị phần bán lẻ ở lĩnh vực hàng không.

Nhắm tới đối tượng khách hàng tiềm năng của các hãng bay, ngân hàng PVcombank cũng triển khai các dịch vụ thanh toán vé máy bay của nhiều hãng hàng không như VNA, Vietjet Air.

Mới đây, đầu tháng 2/2016, thương hiệu PVcombank đã chính thức xuất hiện trên thẻ máy bay (Boardings Pass) của hãng Vietnam Airlines. Đại diện của PVcombank chia sẻ: “Theo chiến lược phát triển mảng bán lẻ, chúng tôi đang triển khai các dịch vụ tiện ích cho khách hàng cá nhân, thanh toán trực tuyến_PV-Ecommerce. Khách hàng đi máy bay dễ dàng chi trả hóa đơn mua hàng hóa, dịch vụ như vé máy bay, vé xem phim, tour du lịch, qua số thẻ hoặc tài khoản thanh toán của PvcomBank”.

Sự tăng trưởng khách hàng của VNA nhanh chóng sau khi cổ phần hoá chính là thị trường tiềm năng của ngân hàng.

“Bánh ngon” bán lẻ

Cơ hội phát triển mảng khách hàng tiềm năng của các hãng bay như Vietnam Airlines, Vietjet Air, Jetstar Pacific… hiện vẫn còn rất lớn. Tới đây, nếu đề án thành lập công ty dịch vụ bay hàng không trên cơ sở sắp xếp lại công ty VASCO – thuộc Vietnam Airlines- được phê duyệt, thị trường sẽ có thêm một hãng bay đi vào “thị trường ngách”.

VASCO sẽ chuyên khai thác bay dịch vụ, các tuyến bay nội địa đến các sân bay địa phương như_Côn Đảo, Cà Mau, Rạch Giá, Điện Biên… Đây rõ ràng là thị trường tiềm năng để các đối tác của hãng bay có thể hợp tác khai thác, mở rộng thị phần, gia tăng doanh thu và lợi nhuận.

Theo lãnh đạo một chi nhánh ngân hàng thương mại, lâu nay, các ngân hàng chưa tiếp cận được lĩnh vực hàng không vì tính đặc thù, độc quyền doanh nghiệp nhà nước. Vài năm trở lại đây, trước áp lực cổ phần hoá và hội nhập quốc tế, các hãng bay Việt Nam phải thực hiện cải thiện chất lượng dịch vụ, đầu tư trẻ hoá đội tàu bay, tăng tiện ích cho khách hàng…

“Nhu cầu vốn của hãng bay thường rất lớn, như vốn đầu tư máy bay, xây dựng hệ thống hạ tầng phục vụ, khai thác tuyến bay. Một ngân hàng khó có đủ năng lực vốn và đảm bảo giới hạn tín dụng để tài trợ cho hãng bay như VNA, Vietjet Air. Khi đó, các ngân hàng sẽ phải hợp tác để hợp vốn cho vay và cùng chia sẻ cơ hội khai thác thị phần khách hàng của hãng bay”- vị này chia sẻ

Vị chuyên gia ngân hàng này nói thêm về những lợi ích gia tăng mà ngân hàng có thể thu được như: mở rộng thị phần khách hàng cá nhân, nhờ đó phát triển sản phẩm dịch vụ bán lẻ, phí dịch vụ thanh toán điện tử, phí dịch vụ thẻ đồng thương hiệu ngân hàng và hãng bay… Qua đó, gia tăng nguồn thu phí đáng kể cho ngân hàng thân thiết của hãng bay, mà những nhà băng khác khó “chen chân” vào được.

Trong giai đoạn 2012-2015, sản lượng vận tải bình quân của VNA tăng từ 8 – 10%, doanh thu tăng gần 10%. Năm 2015, sản lượng vận chuyển hành khách của VNA đã đạt 17,4 triệu khách, tổng doanh thu hợp nhất 70.000 tỷ đồng, tăng 129% so với kế hoạch. VNA đã thu về trên 1.400 tỷ đồng lợi nhuận hợp nhất trước thuế (tăng 194% so với năm 2014)…

Những con số tăng trưởng đáng kinh ngạc của hãng bay quốc gia khiến nhiều doanh nghiệp lĩnh vực khác phải “mơ ước”. Với ngân hàng, sự tăng trưởng khách hàng của VNA nhanh chóng sau khi cổ phần hoá chính là thị trường tiềm năng, trong đó, ngân hàng có thể khai thác từ 19,2 triệu lượt khách hàng của VNA trong năm 2016.

Hải Hà