Bộ Tài chính Mỹ chính thức cáo buộc Việt Nam thao túng tiền tệ, nhưng các chuyên gia phân tích, biện pháp trừng phạt này chưa có tác động lên thị trường do hiện nay chưa rõ các bước đi tiếp theo của phía Hoa Kỳ, cũng như động thái chính sách từ Ngân hàng Nhà nước (NHNN).

Tiền đồng có thể tăng giá

Hiện nay, tỷ giá VND/USD niêm yết tại các ngân hàng thương mại và trên thị trường tự do vẫn rất ổn định, lần lượt ở mức 23.010 - 23.220 đồng và 23.200 - 23.230 đồng.

Tuy vậy, các chuyên gia đánh giá, điều hành chính sách tiền tệ của NHNN trong năm 2021 sẽ ít nhiều gặp áp lực. Năm tới, có thể NHNN sẽ phải hạn chế mua vào ngoại tệ và để tiền đồng tăng giá một chút so với USD.

VNDIRECT phân tích, bước sang năm 2021, có nhiều yếu tố thúc đẩy tiền đồng mạnh lên như: Kinh tế vĩ mô hồi phục nhanh, áp lực lạm phát được dự báo giảm, đồng USD sẽ tiếp tục suy yếu, đồng Nhân dân tệ tiếp tục mạnh lên…

Tuy nhiên, các chuyên gia cho rằng tỷ giá VND/USD biến động trong biên độ hẹp /- 0,5%. Điều này tác động tích cực đến nền kinh tế như: Kích thích dòng vốn đầu tư vào Việt Nam, giảm bớt gánh nặng thanh toán nợ nước ngoài, giảm bớt mất cân bằng thương mại giữa Mỹ và Việt Nam.

Trong khi đó, nhận định hướng đi của tỷ giá VND/USD khi Việt Nam bị cáo buộc thao túng tiền tệ, các chuyên gia đến từ Trung tâm Phân tích Chứng khoán SSI cho rằng, rất ít tác động, tỷ giá VND/USD sẽ vẫn giữ xu hướng đi ngang trong ngắn hạn và có thể giảm nhẹ trong năm 2021.

Về vấn đề này, TS. Nguyễn Trí Hiếu, chuyên gia tài chính - ngân hàng cho rằng, ảnh hưởng của vấn đề này tới Việt Nam nói chung và tỷ giá nói riêng không quá nặng nề. Tỷ giá năm 2021 sẽ không biến động. Nhưng, ông cho rằng, NHNN sẽ phải điều hành tỷ giá thận trọng hơn, tỷ giá trung tâm phải sát với tỷ giá thị trường tự do hơn. 

"Khả năng chính quyền mới của ông Joe Biden sẽ không coi vấn đề thao túng tiền tệ ở Việt Nam là quá nghiêm trọng, song Việt Nam chưa thể rút ngay ra khỏi danh sách này, mà phải kiên trì đàm phán", ông Hiếu nói.

Điều hành tỷ giá không nhằm tạo lợi thế cạnh tranh

Tại Hội nghị triển khai nhiệm vụ ngành ngân hàng năm 2021 mới đây, Thống đốc NHNN Nguyễn Thị Hồng khẳng định, NHNN kiên định mục tiêu điều hành chính sách tiền tệ chủ động, linh hoạt, thận trọng, phối hợp hài hoà với các chính sách kinh tế vĩ mô khác nhằm mục tiêu ổn định kinh tế vĩ mô, kiểm soát lạm phát, hỗ trợ tăng trưởng kinh tế bền vững, ổn định thị trường tiền tệ và ngoại hối.

Nhìn lại năm 2020, rõ ràng câu chuyện điều hành tỷ giá là một trong những điểm nhấn của NHNN. Theo đó, tỷ giá các đồng tiền trên thế giới biến động mạnh trong năm 2020 do chịu sự tác động nhiều chiều, trong đó tác động lớn nhất là từ đại dịch Covid-19. Tuy nhiên, tỷ giá USD/VND khá ổn định.

Tính đến thời điểm hiện nay, tỷ giá trung tâm tăng khoảng 0,3% so với cuối năm 2019. Hướng tăng này được cho là sự chủ động của nhà điều hành để đưa tỷ giá trung tâm trở nên cân bằng hơn so với các mức tỷ giá giao dịch trên các thị trường.

Thực tế, trong năm 2020, tỷ giá VND/USD xuất hiện 2 đợt biến động mạnh vào tuần cuối của tháng 3. Tuy nhiên, bước sang tháng 4, tỷ giá đã quay trở lại trạng thái ổn định với xu hướng giảm trong quý II, III và quý IV.

Ngoài ra, việc NHNN tích cực mua vào USD để tăng dự trữ ngoại hối trong vòng gần một năm qua cũng đã phần nào chặn đà giảm của tỷ giá VND/USD trên thị trường liên ngân hàng và giúp VND giảm giá tương đối so với các đồng tiền khác trong rổ 6 đồng tiền tham chiếu, đặc biệt là với các đồng tiền như CNY, EUR, JPY...

Hiện nay thanh khoản ngoại tệ tại các ngân hàng thương mại dồi dào, dự trữ ngoại tệ dự kiến đạt mức 100 tỷ USD, điều này là cần thiết vì lượng dự trữ này cũng chỉ tương đương với 4,5 tháng nhập khẩu, đây là mức thấp so khu vực, khoảng từ 8 đến 10 tháng nhập khẩu.

Theo khuyến nghị của Quỹ Tiền tệ quốc tế (IMF), Việt Nam cần tiếp tục củng cố ngoại hối trong bối cảnh thị trường quốc tế rất nhiều rủi ro. Đây là điều hết sức bình thường với nền kinh tế.

TS. Cấn Văn Lực, chuyên gia Kinh tế trưởng BIDV cho rằng: “Việc điều hành tỷ giá những năm qua của NHNN trong khuôn khổ chính sách tiền tệ chung nhằm thực hiện mục tiêu nhất quán là kiểm soát lạm phát, ổn định kinh tế vĩ mô, không nhằm tạo lợi thế cạnh tranh thương mại quốc tế không công bằng”.

Thanh Hoa