Theo Tổng cục Phòng chống thiên tai, thời gian qua, thiên tai trên thế giới diễn biến bất thường, khốc liệt như lũ và lở đất ở Brasil, vỡ đập ở bang Michigan (Mỹ), động đất ở Puerto Rico, siêu bão Amphan đổ bộ vào Ấn Độ và Bangladesh, bão Vongfong đổ bộ vào Philippines, lũ lụt nghiêm trọng ở 26 tỉnh phía Tây Nam Trung Quốc…

Đã có 47 người chết vì thiên tai

Trong nước, từ đầu năm 2020 đến nay đã xảy 16 loại hình thiên tai, trong đó: 186 trận dông, lốc, mưa lớn; hạn hán, xâm nhập mặn nghiêm trọng; 31 vụ sạt lở bờ sông, bờ biển, sụt lún đê biển tại ĐBSCL. 

Tính trong 6 tháng, thiên tai đã làm 47 người chết, 130 người bị thương; 1.765 nhà sập, 59.961 nhà bị hư hại, tốc mái; 108.458 ha lúa và hoa màu bị thiệt hại (54.793ha thiệt hại do hạn mặn ĐBSCL; 16.956ha bị thiệt hại do hạn hán tại Nam Trung Bộ; 36.643ha bị thiệt hại do mưa lớn, dông lốc); 7.955 con gia súc, gia cầm chết. Ước tính thiệt hại về kinh tế là 3.383 tỷ đồng.

Trong các loại hình thiên tai, dông, lốc, mưa đá xảy ra liên tiếp, trên diện rộng tập trung tại khu vực miền núi phía Bắc, Bắc Trung Bộ và một số nơi chưa từng xảy ra như TP.HCM.  

Cụ thể: Đợt 1 từ ngày 24 - 25/1 (đêm 30, sáng mùng 1 Tết Nguyên đán) xảy ra tại 9 tỉnh, thành phố phía Bắc đến Thanh Hóa, làm 13.833 nhà bị hư hại, tốc mái; tổng thiệt hại khoảng 133 tỷ đồng. 

Đợt 2 từ ngày 2 - 4/3 xảy ra tại 8 tỉnh miền núi phía Bắc, làm 2 người chết, 16 người bị thương, 7.317 nhà bị hư hại, tốc mái; tổng thiệt hại ước tính 56,5 tỷ đồng. 

Đợt 3 từ ngày 17 - 18/3 xảy ra tại 8 tỉnh miền núi phía Bắc, làm 3.192 nhà hư hại, tốc mái; tổng thiệt hại ước tính 14,06 tỷ đồng. 

Đợt 4 từ ngày 21 - 25/3 xảy ra tại 11 tỉnh miền núi phía Bắc đến Nghệ An, làm 2 người chết; 5.757 nhà bị hư hại, tốc mái; tổng thiệt hại ước tính 107,5 tỷ đồng. 

Đợt 5 từ ngày 10 - 12/4 xảy ra tại 3 tỉnh miền núi phía Bắc (Lai Châu, Sơn La, Lào Cai), làm 2 người bị thương; 812 nhà hư hại, tốc mái; tổng thiệt hại ước tính 35 tỷ đồng. 

Đợt 6 từ ngày 12 - 14/4 xảy ra tại 4 tỉnh Trung Bộ (Quảng Bình, Quảng Trị, Thừa Thiên - Huế, Phú Yên), làm 37 nhà bị hư hại, tốc mái, 19.810ha lúa bị gãy đổ, trong đó riêng Thừa Thiên - Huế là 10.769ha; tổng thiệt hại ước tính 185 tỷ đồng. 

Đợt 7 từ ngày 22 - 24/4 xảy ra tại 17 tỉnh Bắc Bộ và Trung Bộ, làm 6 người chết, 37 người bị thương; 13.006 nhà hư hại, tốc mái; tổng thiệt hại ước tính 147,7 tỷ đồng. 

Đợt 8 từ ngày 5 - 9/5 xảy ra tại 11 tỉnh miền núi phía Bắc đến Nghệ An, làm 1 người chết, 17 người bị thương; 9.890 nhà bị hư hại, tốc mái; tổng thiệt hại ước tính 109,5 tỷ đồng. 

Đợt 9 từ ngày 15 - 18/5 xảy ra tại 11 tỉnh miền núi phía Bắc đến Hà Tĩnh, làm 2 người chết, 4 người bị thương; 2.774 nhà bị hư hại, tốc mái; tổng thiệt hại ước tính 20,5 tỷ đồng.

Trong nửa đầu năm nay, Tổng cục Phòng chống thiên tai đã tham mưu báo cáo Bộ NN&PTNT trình Thủ tướng Chính phủ hỗ trợ một số địa phương 4.358 tỷ đồng để xử lý 87,4km sạt lở bờ sông, bờ biển đặc biệt nguy hiểm. Cùng với đó, Thủ tướng Chính phủ đã quyết định hỗ trợ 530 tỷ đồng cho 8 tỉnh ĐBSCL để thực hiện các giải pháp cấp bách phòng, chống hạn hán, thiếu nước, xâm nhập mặn. Tổng cục đang xây dựng cơ sở dữ liệu về sạt lở bờ sông, bờ biển, trong đó đã xây dựng bản đồ sạt lở theo dõi trực tuyến trên WebGIS cho khu vực ĐBSCL. 

Công tác xây dựng hạ tầng phòng chống thiên tai cũng đang được rốt ráo triển khai. Các dự án trái phiếu Chính phủ tỷ lệ giải ngân đến hết 30/6/2020 đạt 38,7%. Các dự án sử dụng nguồn vốn trung hạn giai đoạn 2016 - 2020: tổng số giải ngân vốn được giao năm 2020 và vốn kéo dài là 19,8%; nếu tính riêng kế hoạch vốn giao năm 2020 đạt 14,6%. Các dự án ODA không hoàn lại do WB, JICA, GCF, UNICEF, GIZ... tài trợ, Bộ NN&PTNT đang phối hợp với các Bộ ngành, địa phương và một số cơ quan trong Bộ thực hiện đảm bảo hiệu quả và đúng kế hoạch.

Năm nay sẽ có khoảng 11 - 13 cơn bão

Ông Trần Quang Hoài, Tổng cục trưởng Tổng cục Phòng chống thiên tai chỉ ra những tồn tại, hạn chế trong công tác phòng chống thiên tai. Đó là, công tác phòng chống thiên tai hiện nay thực sự chưa được bài bản, nguy cơ rủi ro thiên tai còn rất là lớn, thiệt hại về người và tài sản còn cao. Công tác đôn đốc, hướng dẫn việc lập kế hoạch phòng chống thiên tai, phương án ứng phó tương ứng với các cấp độ rủi ro thiên tai của các Bộ ngành, địa phương còn chậm.

Một số nhiệm vụ được giao còn triển khai chậm như: Chương trình đầu tư công về bố trí, sắp xếp dân cư phòng tránh và giảm nhẹ thiên tai; Chiến lược quốc gia Phòng chống giảm nhẹ thiên tai đến 2030, tầm nhìn 2050; Đề án 1002; Dự án xây dựng Trung tâm chỉ đạo điều hành phòng chống thiên tai quốc gia. Tổng cục đề nghị Bộ quan tâm chỉ đạo việc đẩy nhanh tiến độ xây dựng Trung tâm chỉ đạo điều hành phòng chống thiên tai quốc gia cùng với trụ sở của Bộ; bố trí nguồn vốn trung hạn để nâng cấp các vị trí đê điều xung yếu.

Chủ trì Hội nghị, Thứ trưởng Bộ NN&PTNT Nguyễn Hoàng Hiệp cho biết, trong 6 tháng cuối năm, Trung tâm Dự báo Khí tượng Thủy văn Quốc gia đã có nhận định trong năm xuất hiện khoảng 11 - 13 cơn bão và áp thấp nhiệt đới, trong đó có khoảng 5 - 6 cơn đổ bộ vào đất liền, bão muộn, cường độ lớn, dịch chuyển vào phía Nam là khu vực có cơ sở hạ tầng và kinh nghiệm phòng chống bão hạn chế; mưa lũ đang diễn biến phức tạp ở Trung Quốc, Nhật Bản, Myanmar, đang có nguy cơ gây mưa lũ lớn tại nước ta.

Vì vậy, Thứ trưởng Nguyễn Hoàng Hiệp yêu cầu Tổng cục Phòng chống thiên tai trong 6 tháng cuối năm phải tập trung đẩy nhanh tiến độ xây dựng và triển khai thực hiện các chiến lược, chương trình, đề án, kế hoạch, dự án, bao gồm: Chương trình đầu tư công về bố trí, sắp xếp dân cư phòng tránh và giảm nhẹ thiên tai; Chương trình tổng thể phòng chống thiên tai quốc gia; Nghị quyết về sạt lở bờ sông bờ biển vùng ĐBSCL; Đề án phòng chống sạt lở bờ sông, bờ biển; Đề án nâng cao nhận thức cộng đồng về quản lý rủi ro thiên tai dựa vào cộng đồng (Đề án 1002); xây dựng Chiến lược quốc gia Phòng chống giảm nhẹ thiên tai đến 2030, tầm nhìn 2050; Phối hợp xây dựng Quy hoạch phòng chống thiên tai và thủy lợi thời kỳ 2021 - 2030, tầm nhìn đến năm 2050.

                                        Chu Khôi