Chiều 21/9, tại TP Hải Phòng, Diễn đàn Logistics Vùng lần VII năm 2026 với chủ đề “Kiến tạo không gian phát triển mới cho logistics Vùng đồng bằng sông Hồng” diễn ra với sự tham dự của hơn 600 đại biểu. 

Logistics phải trở thành một phần của hạ tầng kinh tế

Phát biểu chỉ đạo tại Diễn đàn, Phó Thủ tướng Chính phủ HồQuốc Dũng nhấn mạnh logistics không còn đơn thuần là ngành dịch vụ hỗ trợ mà cần được nhìn nhận như một bộ phận quan trọng của hạ tầng kinh tế, có tác động trực tiếp đến năng lực cạnh tranh của hàng hóa, doanh nghiệp và nền kinh tế.

Theo các số liệu được công bố tại các diễn đàn, ngành logistics Việt Nam duy trì tốc độ tăng trưởng bình quân khoảng 14-16%/năm, đóng góp trực tiếp khoảng 4,5-5% GDP; chi phí logistics hiện tương đương khoảng 16% GDP. Cùng với đó, hệ thống cảng biển, sân bay, đường cao tốc, kho bãi và các trung tâm logistics tiếp tục được đầu tư, tạo nền tảng cho kết nối sản xuất, lưu thông hàng hóa và xuất nhập khẩu.

Đối với vùng Đồng bằng sông Hồng, yêu cầu phát triển logistics càng trở nên cấp thiết khi đây là khu vực tập trung nhiều trung tâm công nghiệp, sản xuất, xuất nhập khẩu và có hệ thống cảng biển cửa ngõ quốc tế, đồng thời sở hữu khả năng kết nối bằng nhiều phương thức vận tải. Theo Hiệp hội Logistics Việt Nam, việc chuyển lợi thế hạ tầng thành năng lực cạnh tranh thực tế đòi hỏi kết nối đồng bộ giữa cảng biển, đường bộ, đường sắt, đường thủy, hàng không, khu công nghiệp và chuỗi cung ứng.

Từ yêu cầu đó, Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng chỉ ra 5 nhóm nhiệm vụ trọng tâm.

Thứ nhất, tổ chức thực hiện Chiến lược logistics quốc gia theo hướng thực chất, có trọng tâm, trọng điểm và có kết quả đo lường được. Mục tiêu cuối cùng không chỉ là tăng quy mô ngành mà phải giảm chi phí logistics cho nền kinh tế, doanh nghiệp và từng mặt hàng; đồng thời nâng năng suất, khả năng kết nối và sức cạnh tranh của hàng hóa.

Thứ hai, phát triển hạ tầng logistics đồng bộ với quy hoạch và đầu tư kết cấu hạ tầng giao thông quốc gia, vùng và địa phương. Trong đó, cần tăng khả năng kết nối giữa đường bộ, đường sắt, hàng hải, đường thủy nội địa và hàng không, hình thành mạng lưới vận tải đa phương thức hiệu quả.

Thứ ba, tiếp tục hoàn thiện thể chế, pháp luật, tháo gỡ những điểm nghẽn đang ảnh hưởng đến hoạt động logistics, tạo môi trường thuận lợi và minh bạch hơn cho doanh nghiệp.

Thứ tư, phát triển hệ thống cảng biển trở thành trung tâm của hệ sinh thái logistics và kinh tế biển theo hướng hiện đại, xanh và thông minh.

Thứ năm, chuyển mạnh tư duy từ phát triển logistics theo địa giới hành chính sang tổ chức logistics theo vùng kinh tế, hành lang kinh tế và chuỗi cung ứng. Đây được xem là yêu cầu quan trọng để khai thác hiệu quả hơn lợi thế của từng địa phương và tạo sức mạnh liên kết toàn vùng…

Hải Phòng mở rộng không gian logistics

Phát biểu tại Diễn đàn, Bí thư Thành ủy Hải Phòng Lê Ngọc Châu nhấn mạnh vị thế của thành phố với hệ thống giao thông đa phương thức, gồm đường bộ, đường biển, đường sắt, đường thủy nội địa và hàng không. Đây là nền tảng quan trọng để Hải Phòng phát triển logistics, đồng thời tăng cường vai trò đầu mối kết nối của thành phố trong vùng.

Những năm qua, dịch vụ logistics trên địa bàn Hải Phòng tiếp tục phát triển cả về quy mô và chất lượng. Thành phố định hướng logistics và dịch vụ cảng biển trở thành một trong những động lực quan trọng của không gian phát triển mới, gắn với công nghiệp, thương mại, kinh tế biển và chuỗi cung ứng.

Đặc biệt, Hải Phòng đang đứng trước yêu cầu chuyển từ lợi thế về vị trí và hạ tầng sang nâng cao giá trị gia tăng của dịch vụ logistics. Trong bối cảnh chuỗi cung ứng toàn cầu tái cấu trúc, cạnh tranh giữa các trung tâm logistics ngày càng lớn, thành phố xác định cần tăng cường kết nối cảng biển với sân bay, đường sắt, đường bộ và các trung tâm logistics; đồng thời đẩy mạnh số hóa, tự động hóa và chuyển đổi xanh.

Định hướng này phù hợp với mục tiêu xây dựng Hải Phòng trở thành trung tâm kinh tế biển, công nghiệp và logistics quan trọng của khu vực. Thành phố cũng đang xác định phát triển cảng biển, logistics hiện đại gắn với vận tải đa phương thức, thương mại điện tử, cảng xanh và cảng thông minh.

Để hiện thực hóa mục tiêu, Hải Phòng tập trung vào 5 nhóm nhiệm vụ: tiếp tục xây dựng chính quyền kiến tạo, phục vụ người dân và doanh nghiệp; nâng cao chất lượng quy hoạch, tăng cường liên kết vùng và hợp tác quốc tế; khai thác hiệu quả các cơ chế, chính sách đặc thù để phát triển các mô hình kinh tế mới; đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao cho công nghiệp và logistics; đồng thời tiếp tục đồng hành cùng doanh nghiệp, nhà đầu tư theo phương châm “lợi ích hài hòa, rủi ro chia sẻ”.

Tại Diễn đàn, ông Trần Tiến Dũng, Chủ tịch Hiệp hội Logistics Hải Phòng, Phó Chủ tịch Hiệp hội Doanh nghiệp Dịch vụ Logistics Việt Nam, cho rằng việc tiếp tục hoàn thiện khung pháp lý, cập nhật các quy định liên quan đến tuổi tàu, khai thác phương tiện, nạo vét luồng và vận tải xanh sẽ góp phần tạo nền tảng cho phát triển đội tàu, nâng cao khả năng kết nối và mở rộng không gian vận chuyển hàng hóa...

Từ góc độ doanh nghiệp, nhiều kiến nghị từ doanh nghiệp cho thấy yêu cầu phát triển logistics hiện nay không chỉ nằm ở đầu tư thêm hạ tầng mà còn ở việc tháo gỡ các điểm nghẽn về thể chế, thủ tục và kết nối giữa các phương thức vận tải...

Diễn đàn Logistics Vùng lần VII tại Hải Phòng không chỉ đặt vấn đề phát triển một ngành dịch vụ, mà hướng tới tổ chức lại không gian lưu chuyển hàng hóa của cả vùng Đồng bằng sông Hồng. Khi hạ tầng được kết nối đồng bộ, thể chế được hoàn thiện và doanh nghiệp trở thành trung tâm của quá trình chuyển đổi, logistics sẽ phát huy vai trò là “mạch nối” giữa sản xuất, thị trường trong nước và chuỗi cung ứng toàn cầu, qua đó tạo thêm động lực cho tăng trưởng của Hải Phòng và toàn vùng…

Thanh Vân