Iran cũng không giấu giếm tham vọng mở rộng mạng lưới cung cấp khí đốt sang thị trường tiềm năng như châu Âu trong vòng hai năm tới.

Khai trương “con đường khí đốt”

Trong một cuộc phỏng vấn với Thông tấn xã Sinh viên Iran, Giám đốc Tập đoàn Khí đốt Quốc gia Iran (NIGC) - ông Hamid Reza Araghi, cho biết kể từ tháng 9/2016, Iran sẽ bắt đầu xuất khẩu mặt hàng khí đốt tự nhiên sang nước láng giềng và khách hàng Iraq đầu tiên là một nhà máy điện ở Baghdad, với khối lượng nhập khẩu 7 triệu m3/ngày.

Năm 2013, hai quốc gia từng ký thỏa thuận xuất nhập khẩu khí đốt qua đường ống South Pars dài 270 km của Iran. Từ đó đến nay, dự án này nhiều lần bị trì hoãn, vì tình hình an ninh bất ổn tại Iraq.

Theo thỏa thuận, ban đầu, Iran sẽ xuất 25 triệu m3 khí/ngày tới các nhà máy điện của Iraq ở thành phố Sadr, Baghdad và al-Mansouryah. Sản lượng sẽ tăng lên tới 35 triệu m3 khí/ngày vào mùa nắng nóng.

Sau khi được gỡ bỏ một phần lệnh trừng phạt quốc tế từ hồi đầu năm nay, Iran đang tìm nhiều cách để đẩy mạnh hoạt động xuất khẩu dầu mỏ và khí đốt tự nhiên. Tuy nhiên, trong khi dầu thô được tiêu thụ nhanh hơn dự kiến, thì các sản phẩm khí đốt tự nhiên lại mất nhiều thời gian hơn mới tới được nước láng giềng Iraq. Năm 2014, NIGC từng ra thông báo về việc có thể triển khai ngay trong năm 2015, nhưng rốt cuộc phải đến thời điểm hiện tại thì “con đường khí đốt” mới chính thức được thông luồng.

Đối với Iraq, khí đốt là nhu cầu cấp thiết vào lúc này để cung cấp nhiên liệu đầu vào cho nhà máy điện, giúp giải quyết một phần tình trạng mất điện thường xuyên hiện nay và thúc đẩy hoạt động khai thác dầu mỏ phục vụ xuất khẩu.

Đường ống dẫn khí South Pars của Iran

Theo nghiên cứu của tập đoàn dầu khí BP, với trữ lượng khí đốt tự nhiên lên tới 34 tỷ m3, nhiều hơn Qatar gần 40%, Iran chính là nước xuất khẩu khí tự nhiên hóa lỏng lớn nhất thế giới. Việc hóa lỏng khí tự nhiên giúp dễ dàng xuất khẩu mặt hàng này tới những thị trường mà hệ thống ống dẫn chưa vươn tới.

Sản lượng khai thác mỏ South Pars (Iran), mỏ khí đốt lớn nhất thế giới, nằm giữa Iran và Qatar, sẽ tăng từ 430 triệu m3 lên 540 triệu m3/ngày vào cuối năm nay, theo thông tin từ Bộ Dầu mỏ Iran.

Hệ thống đường ống khí đốt tự nhiên của Iran hiện đã kết nối với Thổ Nhĩ Kỳ và đang đàm phán tiếp với Kuwait, cũng như Các Tiểu vương quốc Ảrập thống nhất (UAE).

Thừa thắng xông lên

Iran cũng không giấu giếm tham vọng mở rộng mạng lưới cung cấp khí đốt sang thị trường tiềm năng như châu Âu trong vòng hai năm tới, đặc biệt là trong bối cảnh châu Âu muốn đa dạng hóa nguồn cung để không bị lệ thuộc vào Nga.

Cụ thể, ngay từ đầu năm, Iran đã xúc tiến đồng thời nhiều phương án đẩy nhanh tiến độ và sản lượng khai thác như khôi phục dự án khu phức hợp dầu khí hóa lỏng, triển khai xây dựng đường ống dẫn khí đốt ngầm dưới biển từ Vịnh Ba-tư tới Oman, nơi có đủ cơ sở hạ tầng để hóa lỏng khí và xuất sang châu Âu; hay đàm phán với một số đối tác châu Âu như Golar LNG về khả năng xây dựng các trạm hóa lỏng khí trên biển.

Từ việc được tháo gông lệnh cấm vận cho tới phát huy những nỗ lực tự thân, sản lượng khai thác của Iran đã tăng 22% lên 3,5 triệu thùng/ngày, nhanh hơn nhiều so với những dự đoán của Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA) và là mức cao nhất kể từ năm 2011.

Theo chia sẻ của Bộ trưởng Dầu mỏ Bijan Namdar Zanganeh, nguồn cung từ Iran được thị trường thế giới đón nhận rất tích cực, “hàng ra đến đâu hết đến đấy”.

Iran còn muốn “thừa thắng xông lên” để chạm tới mục tiêu 4,8 triệu thùng/ngày trong vòng 5 năm nữa. Việc dậm chân ở vị trí thành viên lớn thứ ba của Tổ chức Xuất khẩu dầu mỏ (OPEC) như hiện tại dường như “khó chấp nhận” với quốc gia này. Cho đến trước khi lệnh cấm vận được thắt chặt vào năm 2012, Iran, nước từng xuất khẩu lớn thứ hai của OPEC.

Việc Iran đẩy mạnh sản lượng khai thác cũng trùng với thời điểm một số nước như Nigeria hay Canada có nhu cầu tăng đột biến, chính vì vậy mà thị trường không bị khủng hoảng thừa như dự báo.

Hải Châu