Trước khoảng 1.000 nhà báo có mặt tại Đại lễ đường Nhân dân ở Bắc Kinh, Thủ tướng Trung Quốc Lý Khắc Cường đã dành hơn 2 giờ đồng hồ để trả lời các câu hỏi về nhiều chủ đề khác nhau, từ chuyện Đài Loan cho đến ô nhiễm môi trường.

Thiện chí với các bên

Ông Lý Khắc Cường nhấn mạnh các nền kinh tế lớn trên thế giới cần chia sẻ những lợi ích chung về việc làm, ngoại hối và an ninh. Riêng về mối quan hệ với Mỹ, ông cho biết các nhà ngoại giao hai nước đang thảo luận việc tổ chức một cuộc gặp giữa Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình và Tổng thống Mỹ Donald Trump.

“Chúng tôi không muốn phải chứng kiến một cuộc chiến tranh thương mại”, ông Lý Khắc Cường nói, không quên dẫn thêm số liệu cho thấy thương mại và đầu tư song phương của Trung Quốc đã tạo ra gần 1 triệu việc làm ở Mỹ năm 2016.

Ông Lý Khắc Cường cũng cho biết, Trung Quốc ủng hộ tự do thương mại và toàn cầu hóa; và sẵn sàng phối hợp với các quốc gia khác để cải thiện hình ảnh và vai trò đầu tàu của mình trên trường quốc tế - điều mà ông Tập Cận Bình từng nêu ra tại Diễn đàn Kinh tế Thế giới ở Davos, hồi tháng 1 năm nay.

Về vấn đề lao động, Thủ tướng Trung Quốc thừa nhận nước này đang gặp phải những thách thức không hề nhỏ. Áp lực trên thị trường lao động là “tương đối lớn” trong năm nay, với kỷ lục 7,95 triệu sinh viên tốt nghiệp đại học và 5 triệu người tốt nghiệp các trường trung học chuyên nghiệp. Cộng thêm “vài trăm nghìn” nhân công bị mất việc làm do tình trạng cắt giảm công suất dư thừa, chính phủ sẽ phải rất nỗ lực để bảo đảm không xảy ra tình trạng thất nghiệp nghiêm trọng đối với bất kỳ nhóm đối tượng lao động nào.

Hai tiếng trả lời báo giới của ông Lý Khắc Cường còn đề cập tới nhiều đề tài nóng khác của Trung Quốc, như bảo vệ môi trường, giải quyết vấn nạn phát thải than. Trong quan hệ đối ngoại với các nước và vùng lãnh thổ lân cận, Trung Quốc vẫn phản đối sự độc lập của Đài Loan và duy trì chính sách “một Trung Quốc”; đồng thời khẳng định mong muốn hòa bình, ổn định tại biển Đông, hạn chế khả năng xảy ra “chiến tranh lạnh” trong quan hệ châu Á - Thái Bình Dương.

Trung Quốc sẽ “thắt đai an toàn” và hạn chế những rủi ro khi theo đuổi mục tiêu tăng tốc độ tăng trưởng từ trung bình lên cao là khẳng định của ông Lý Quốc Cường. Những rủi ro trong nước, đặc biệt là lĩnh vực tài chính, sẽ được giám sát chặt chẽ và kiểm soát sự lan rộng thông qua chế tài của các cơ quan có thẩm quyền. Thủ tướng Trung Quốc cũng khẳng định không có rủi ro hệ thống trong hệ thống tài chính Trung Quốc và các nhà hoạch định chính sách luôn sẵn sàng có biện pháp đối phó khi xảy ra tình huống xấu.

Ông Lý Khắc Cường: Trung Quốc ủng hộ tự do thương mại và toàn cầu hóa

Tài chính hướng tới bền vững

Bên cạnh đó, với vai trò là động lực thúc đẩy tăng trưởng kinh tế toàn cầu, Trung Quốc phải đối mặt với những rủi ro tiềm tàng từ tác nhân bên ngoài. Trong bối cảnh đồng Nhân dân tệ đã mất giá do đồng USD được định giá cao, nước này sẽ không phá giá đồng nội tệ để thúc đẩy xuất khẩu.

Trữ lượng ngoại hối dồi dào cùng các chính sách bảo đảm việc sử dụng ngoại tệ bình thường của cá nhân và doanh nghiệp là cơ sở cho những tuyên bố của ông Lý Khắc Cường. Theo ước tính của Bloomberg Intelligence, dư nợ tín dụng của Trung Quốc thời điểm cuối năm 2016 tương đương 258% tổng sản lượng kinh tế, tức là tăng cao so với mức 160% của năm 2008.

Đặt mục tiêu tăng trưởng năm 2017 “khoảng 6,5% hoặc cao hơn nếu có thể”, nghĩa là đã bớt tham vọng hơn năm ngoái, nhưng ông Lý Khắc Cường thừa nhận đích ngắm đó không phải dễ dàng mà đạt được.

Trong thời gian tới, ngân hàng trung ương nước này sẽ theo đuổi chủ trương thắt chặt bằng cách tăng lãi suất thị trường tiền tệ. Với viễn cảnh Cục Dự trữ liên bang Mỹ tiếp tục tăng lãi suất trong năm nay, việc duy trì chính sách Trung Quốc “hài hòa” với Mỹ có thể giúp hỗ trợ đồng Nhân dân tệ và giảm áp lực dòng tiền chảy ra bên ngoài lãnh thổ.

Hải Châu