Giới chức Mỹ lo ngại tình trạng sử dụng thuốc lá điện tử ở lứa tuổi vị thành niên đang gia tăng và các cơ quan y tế nước này đang phải điều tra một số ca tử vong và hàng trăm ca bệnh về phổi liên quan đến hút thuốc lá điện tử (vaping).

“Tha” cho mùi hương thuốc lá

Theo lời Bộ trưởng Bộ Y tế và Dịch vụ nhân sinh Alex Azar, Cục Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Mỹ (FDA) đang dự thảo quy định cấm lưu thông tất cả các loại thuốc lá điện tử có tinh dầu vị bạc hà, kẹo, trái cây, rượu… ngoại trừ tinh dầu có mùi hương thuốc lá truyền thống.

“Sau khi FDA hoàn tất dự thảo, chúng tôi sẽ bắt tay vào triển khai để loại bỏ tất cả các sản phẩm như vậy khỏi thị trường”, ông Azar trả lời báo chí tại một cuộc họp với Tổng thống và đệ nhất phu nhân Melania Trump trong Phòng Bầu dục.

Riêng tinh dầu mùi hương thuốc lá vẫn được phép lưu hành, nhưng các doanh nghiệp kinh doanh loại tinh dầu này phải nộp đơn xin cấp phép cho FDA. Trường hợp loại hương vị này cũng bị kết luận là lôi kéo hoặc chào bán cho trẻ em thì có thể cũng bị cấm nốt, ông Azar cho hay.

Đây được xem là động thái quyết liệt nhất từ trước đến nay của chính phủ Mỹ nhằm kiểm soát sử dụng thuốc lá điện tử trong giới trẻ. Tháng 3/2019, FDA từng chính thức đề xuất quy định cấm kinh doanh các sản phẩm thuốc lá điện tử có hương vị, ngoại trừ vị bạc hà và tinh dầu bạc hà, tại các cửa hàng bán lẻ truyền thống. Theo đề xuất đó, các hãng sản xuất thuốc lá điện tử vẫn có thể bán hàng trên mạng và tại các cửa hàng có giới hạn độ tuổi.

Đề xuất hôm 11/4 vừa qua đã đi xa hơn thế, khi cấm tất cả các sản phẩm thuốc lá điện tử có hương vị trên tất cả các kênh bán lẻ, chỉ “tha” cho sản phẩm có hương vị thuốc lá.

Mặc dù dư luận Mỹ ngày càng chú ý nhiều hơn đến việc sử dụng thuốc lá điện tử trong giới trẻ, số liệu thống kê của Bộ Y tế và Dịch vụ nhân sinh (HHS) cho thấy tình hình vẫn diễn biến theo chiều hướng xấu. 1/4 số học sinh trung học Mỹ đã sử dụng thuốc lá điện tử trong 30 ngày qua, tăng mạnh so với mức 20,8% năm ngoái và 11,7% năm 2017.

Thời gian qua, 6 trường hợp tử vong được cho là có liên quan đến vaping và các cơ quan y tế của Mỹ đang điều tra 450 trường hợp mắc bệnh về phổi liên quan đến vaping ở 33 tiểu bang và một vùng lãnh thổ của Mỹ. Phần lớn các bệnh nhân đã sử dụng cần sa lỏng. Một số trong đó chỉ hút thuốc lá điện tử.

Những đứa trẻ “ngây thơ”

“Đất nước chúng ta có một vấn đề, đó là một vấn đề mới... và nó được gọi là vaping, đặc biệt là vaping liên quan đến những đứa trẻ ngây thơ. Đã có những trường hợp tử vong và có rất nhiều vấn đề khác”, ông Trump nói với các phóng viên trong Phòng Bầu dục.

Động thái của Nhà Trắng diễn ra sau hơn một năm chịu áp lực từ giới lập pháp, từ dư luận và từ chính các bậc phụ huynh - những người đã không ít lần lên tiếng kêu gọi chấm dứt các hoạt động marketing thuốc lá điện tử hướng đến giới trẻ.

Những tháng gần đây, chính quyền các địa phương của Mỹ cũng đã vào cuộc. Trong tháng 6, San Francisco ban hành lệnh cấm bán tất cả các sản phẩm thuốc lá điện tử. Tuần vừa qua, Thống đốc bang Michigan Gretchen Whitmer công bố kế hoạch cấm thuốc lá điện tử có hương vị.

FDA khuyến cáo người tiêu dùng tránh hít phải vitamin E axetat có trong thuốc lá điện tử hút cần sa, không mua thuốc lá điện tử bày bán ven đường, không sử dụng tinh dầu có nguồn gốc từ cần sa với thiết bị vaping hoặc “độ” thiết bị vaping.

Thuốc lá điện tử vẫn được quảng cáo công cụ giúp cai thuốc lá truyền thống, song các chuyên gia y tế cho rằng một số công ty đang “gây nghiện” cho một thế hệ người dùng mới.

Theo ông Azar, thống kê mới đây cho thấy việc sử dụng thuốc lá điện tử ở tuổi vị thành niên đang gia tăng và giới trẻ rất chuộng các hương vị hấp dẫn như bạc hà, hoa quả. Khoảng 8 triệu người lớn và 5 triệu thanh thiếu niên Mỹ đang sử dụng các sản phẩm này.

Hải Châu