Tại hội nghị giao ban thảo luận các giải pháp tăng cường tiêu thụ sản phẩm chăn nuôi, một vấn đề cấp bách được nhiều đại biểu quan tâm, đó là làm thế nào để giải quyết tình trạng tồn đọng 200.000 tấn thịt tươi cho người chăn nuôi hiện nay?

Hậu quả từ việc chăn nuôi tự phát

Theo các chuyên gia ngành chăn nuôi, câu chuyện lợn rớt giá mấy tháng qua là kết quả đã được cảnh báo trước, do tình trạng bùng nổ nghề chăn nuôi tự phát tại các thôn, làng, xã trên cả nước.

Quả thực, hiện có rất nhiều địa phương có phong trào nuôi lợn đang tăng trưởng đột biến không thể kiểm soát. Đặc biệt, mỗi khi thị trường Trung Quốc có cầu tiêu thụ thịt lợn lớn khiến giá tăng vọt, ngay lập tức chỉ trong thời gian ngắn có thêm hàng chục nghìn hộ dân gia nhập ngành nuôi lợn tự phát.

Theo Cục Chăn nuôi (Bộ NN&PTNT) ngoài những thành phố lớn như Hà Nội, Hải Phòng, Đà Nẵng, Tp.HCM… hiện có quản lý, cấp phép chăn nuôi, còn lại hầu hết các địa phương khác, người dân có thể nuôi lợn bất cứ khi nào và bất cứ ở đâu mà không cần phải xin phép ai, cũng như không có lực lượng chuyên trách nào kiểm tra, xử lý.

Chị Hồng Thu (Nghi Xuân, Hà Tĩnh) cho hay, gia đình chị từ trước đến nay buôn bán cám con cò, chuyên cung cấp cho các trang trại, hộ chăn nuôi lợn. Năm 2016, gia đình chị đã xây trang trại nuôi lợn do lợn bán được giá. Thế nhưng từ đầu năm đến nay, giá lợn rớt thảm hại, các thương lái dừng mua, khiến trang trại của chị đang tồn đọng 300 con lợn đã đến thời kỳ xuất chuồng. Mỗi ngày, chị Thu chi hàng triệu đồng tiền cám.

Sở dĩ từ cuối năm 2015 và nửa đầu năm 2016 giá lợn hơi tại nước ta tăng đột biến là do nguồn cung bên phía Trung Quốc thiếu hụt lớn. Tuy nhiên, sang đầu năm 2017, Trung Quốc hạn chế nhập khẩu lợn từ Việt Nam, khiến đầu ra chăn nuôi lợn của nước ta bị ứ tắc.

Ông Nguyễn Văn Trọng - Phó Cục trưởng Cục Chăn nuôi, cho biết hiện nay đa phần người chăn nuôi dù nhỏ lẻ, hay nuôi quy mô trang trại, thì vẫn tự sản xuất từ con giống, nuôi lớn cho tới khi xuất bán ra thị trường thông qua thương lái. Cách làm này đang dần bộc lộ nhiều yếu kém trong bối cảnh nền kinh tế thị trường.

Theo báo cáo của Cục Chăn nuôi, từ tháng 2/2017, giá thịt lợn hơi xuất chuồng giảm mạnh, đến thời điểm tháng 3 và 4/2017, giảm xuống mức 25.000 đồng/kg. Thậm chí giá lợn do người chăn nuôi nông hộ, trang trại quy mô nhỏ có nơi chỉ bán được khoảng 18.000 - 20.000 đồng/kg, mỗi con có thể lỗ từ 1 - 1,5 triệu đồng.

Thị trường vẫn còn tồn đọng 200.000 tấn thịt lợn hơi

Giá thịt lợn hơi đang nhích nhẹ

Giá lợn giảm mạnh nhất trong 10 năm qua, nhưng số lượng lợn tồn đọng trong các cơ sở chăn nuôi còn cao. Theo báo cáo nhanh của các địa phương, hiện còn một lượng lớn lợn thịt trọng lượng từ 100 - 150kg/con, ước tính tương đương 200.000 tấn thịt tươi.

Bàn về giải pháp tháo gỡ khó khăn, giải quyết khủng hoảng cho người chăn nuôi lợn hiện nay, Cục Chăn nuôi đề nghị các địa phương tham gia vào thị trường điều tiết giá đầu vào và đầu ra của sản phẩm, thực hiện tốt khâu kết nối và tận dụng mọi cơ hội để tiêu thụ sản phẩm chăn nuôi.

Trước mắt, các tỉnh, thành phố cần có cơ chế hỗ trợ người dân mở các điểm bán thịt lợn nhằm giảm chi phí trung gian, giảm thua lỗ cho người chăn nuôi. Đơn cử như tại Đồng Nai tổ chức 11 điểm thu mua lợn tập trung với giá khoảng 30.000 đồng/kg và bán sản phẩm thịt với mức ổn định trung bình từ 55.000 - 60.000 đồng/kg.

Ngoài ra, cần kêu gọi sự hỗ trợ từ phía các DN tăng cường thu mua cho người chăn nuôi. Như công ty CP Thức ăn chăn nuôi Thái Dương đã thu mua giết mổ khoảng 20.000 con lợn thịt. Công ty Thực phẩm Xanh Hà Nội có kế hoạch tiêu thụ 25.000 tấn với các loại lợn trên 120 kg/con. Công ty Vissan, Tổng công ty Nông nghiệp Sài Gòn tăng mức giết mổ, chế biến và cấp đông trên 300 con lợn thịt/đơn vị/ngày…

Tính đến ngày 17/5, số lượng lợn còn lại khoảng 1,5 triệu con “Trong những ngày qua, chúng ta đã giải quyết được khoảng 200.000 - 250.000 tấn lợn hơi. Đây là kết quả rất tốt, chúng tôi kỳ vọng trong tháng 5 và 6 sẽ tiêu thụ nhiều thịt lợn hơn nữa”, ông Vân kỳ vọng.

Chia sẻ tại hội nghị, ông Vân cho hay, giá lợn hiện nay có xu hướng nhích lên dù chưa nhiều. Cụ thể, giá lợn đang lên ở tất cả các khu vực, có khu vực tăng lên từ 8.000 - 9.000 đồng/kg và hiện vẫn đang tiếp tục tăng. “Đây là tín hiệu đáng mừng cho người chăn nuôi để họ tiếp tục vững tâm vừa rà soát lại các động lực phát triển và tiếp cận vấn đề thị trường để tiêu thụ tốt”, ông Vân nói.

Về các giải pháp lâu dài, Bộ NN&PTNN cho biết, thời gian tới, Bộ sẽ điều chỉnh và triển khai quy hoạch phát triển chăn nuôi, quy hoạch hệ thống giết mổ…; theo dõi cập nhật thông tin, dự báo thị trường và thông báo kịp thời đến các đối tượng có liên quan, nhất là người dân, các cơ sở chăn nuôi, chủ trang trại chăn nuôi.

Cùng với đó là kết nối giữa người chăn nuôi, chủ các cơ sở, trang trại chăn nuôi với các DN, HTX, các tổ chức ngân hàng và các tác nhân liên quan trong chuỗi sản xuất, tiêu thụ sản phẩm.

Thanh Hoa