Hiệp hội Kinh doanh vàng Việt Nam (VGTA) vừa có công văn gửi Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng kiến nghị cụ thể hóa chính sách quản lý đối với hoạt động kinh doanh vàng trang sức mỹ nghệ.

Theo đó, Hiệp hội cho rằng cần xây dựng chính sách thông thoáng, giúp doanh nghiệp chủ động nguồn nguyên liệu đầu vào, bao gồm cả nguồn vàng nhập khẩu và nguồn vàng huy động trong dân.

Trong công văn gửi Thủ tướng Chính phủ, VGTA nhấn mạnh một nghịch lý: Việt Nam có nguồn lực vàng trong dân rất lớn nhưng chưa được khai thác hiệu quả do thiếu hành lang pháp lý. Hiện nay, việc thu mua hay huy động vàng từ dân để làm nguyên liệu sản xuất luôn tiềm ẩn rủi ro pháp lý, khiến nhiều doanh nghiệp bị xử lý phạt chính hoặc phải làm việc với cơ quan chức năng.

Để giải quyết nút thắt này, VGTA đề xuất Chính phủ ban hành quy định cụ thể, cho phép doanh nghiệp sản xuất, kinh doanh vàng trang sức được trực tiếp vay vàng trong dân với lãi suất thỏa thuận phù hợp với pháp luật dân sự để sản xuất vàng trang sức mỹ nghệ. Cơ chế này không chỉ giúp doanh nghiệp chủ động nguyên liệu, giảm phụ thuộc vào nhập khẩu mà còn giúp người dân có thêm kênh sinh lời từ tài sản của mình.

Song với việc huy động trong nước, VGTA kiến ​​nghị một cơ chế đột phá cho nguyên liệu vàng nhập khẩu. Cụ thể, doanh nghiệp được phép nhập vào ký hiệu khối lượng hợp lý và chỉ cần xuất ra bộ chứng từ cho thương mại ngân hàng, tương tự như các ngành may, da giày.

Bỏ độc quyền, nhập khẩu vàng vẫn phải chờ đến năm 2026

VCCI: Cần tránh tạo ra 'giấy phép con' nhập khẩu vàng

Theo tính toán của VGTA với nhu cầu khoảng 50 tấn vàng/năm (tương đương 5 tỷ USD), tính trung bình mỗi tháng doanh nghiệp cần khoảng 416 triệu USD. Con số này rất nhỏ nên doanh số mua bán ngoại tệ trên thị trường liên ngân hàng (hiện đạt 25 - 30 tỷ USD/tháng), không gây áp lực tăng tỷ giá.

VGTA đánh giá, từ 50 tấn vàng nguyên liệu, sau khi chế tác, một nửa phục vụ trong nước và 25 tấn còn lại xuất khẩu có thể mang về từ 3,5 - 4 tỷ USD. Đây là quá trình "tái tạo ngoại tệ" cho đất nước.

Bên cạnh đó, Hiệp hội kiến ​​nghị Chính phủ cần xác định 3 nhóm chủ thể tham gia giao dịch (cá nhân không kinh doanh, hộ kinh doanh và cá nhân kinh doanh vàng) để thống nhất về hóa đơn, thuế và thanh toán.

Ngoài ra, VGTA cũng đề xuất áp dụng thuế nhập khẩu nguyên liệu vàng 0% và ưu tiên tiếp theo ngoại tệ cho doanh nghiệp sản xuất dịch vụ xuất khẩu. Việc xây dựng chính sách thông thoáng, minh bạch sẽ giúp loại bỏ cơ chế "xin - cho", tạo điều kiện để ngành vàng trang sức Việt Nam nâng cao năng lực cạnh tranh và tham gia sâu hơn vào chuỗi ứng dụng toàn cầu.

Nếu kiến ​​nghị này được thực hiện, Việt Nam hoàn toàn có cơ hội trở thành trung tâm chế độ và xuất khẩu vàng trang sức chất lượng cao, đóng góp tích cực vào tăng trưởng kinh tế và cân bằng thương mại quốc gia.

Huyền Anh