Bộ Tài chính lấy ví dụ: Giả sử căn hộ chung cư để ở có diện tích 75m2 ở một khu đô thị tại Hà Nội (nhà chung cư 20 tầng). Giá mua căn hộ chung cư theo hợp đồng mua bán là 2,5 tỷ đồng. Giá đất tại bảng giá đất do UBND cấp tỉnh công bố đối với vị trí thửa đất xây dựng nhà chung cư là 10.000.000 đồng/m2.

Suất vốn đầu tư xây dựng nhà chung cư do Bộ Xây dựng công bố (theo Quyết định số 706/QĐ-BXD ngày 30/6/2017) khoảng 9.710.000 đồng/m2 (áp dụng đối với nhà chung cư từ 18 tầng đến 20 tầng).

Bộ Tài chính cho biết: Theo dự thảo dự án Luật thuế tài sản thì việc tính thuế tài sản sẽ không dựa trên giá mua căn nhà theo hợp đồng mua bán là 2,5 tỷ đồng mà giá tính thuế tài sản được xác định dựa trên giá do cơ quan có thẩm quyền quy định. Cụ thể: Giá tính thuế đối với đất được căn cứ vào giá 1m2 đất tại Bảng giá đất do UBND cấp tỉnh công bố tại thời điểm tính thuế; Giá tính thuế đối với nhà được căn cứ vào giá nhà tính thuế do UBND cấp tỉnh quy định tại thời điểm tính thuế trên cơ sở suất vốn đầu tư xây dựng do Bộ Xây dựng công bố.

Tổng số thuế tài sản dự kiến phải nộp hàng năm đối với nhà, đất bằng số thuế tài sản phải nộp đối với đất (trong đó hệ số xác định diện tích đất đối với trường hợp để ở dự kiến là 0,2%) cộng với số thuế tài sản phải nộp đối với nhà chung cư mới được xây dựng (xác định là 0,4%).

Với cách áp dụng trên thì giá tính thuế dự kiến đối với đất xác định cho căn hộ chung cư trên là: 75m2 x 10.000.000 đồng/m2 x 0,2% = 15.000.000 đồng.

Số thuế tài sản dự kiến phải nộp đối với đất xác định cho căn hộ chung cư 75m2 là 150.000.000 đồng x 0,4% = 600.000 đồng.

Giá tính thuế đối với nhà xác định cho căn hộ chung cư trên:

75m2 x 9.710.000 đồng/m2 = 728.250.000 đồng.

Với ngưỡng không chịu thuế là 700 triệu đồng thì căn hộ chung cư trên phải nộp thuế tài sản đối với nhà như sau:

28.250.000 đồng x 0,4% = 113.000 đồng/năm

Như vậy, trường hợp khu chung cư mới được xây dựng và ngưỡng không chịu thuế đối với nhà là 700 triệu đồng thì số thuế tài sản phải nộp đối với đất là 600.000 đồng; số thuế phải nộp đối với nhà là 113.000 đồng. Tổng số thuế tài sản phải nộp đối với nhà, đất là 713.000 đồng/năm.

Trường hợp khu chung cư đã được đưa vào sử dụng 7 năm, số thuế tài sản phải nộp dự kiến đối với đất xác định cho căn hộ chung cư trên (với mức thuế suất thuế tài sản dự kiến 0,4%) là 600.000 đồng/năm.

Tại dự thảo dự án Luật thuế tài sản quy định giá tính thuế đối với nhà đã qua sử dụng được xác định trên tỷ lệ % chất lượng còn lại của nhà.

Giả sử tỷ lệ chất lượng còn lại của nhà để tính thuế tài sản được lấy bằng tỷ lệ chất lượng còn lại của nhà để kê khai, nộp lệ phí trước bạ, khi đó số thuế tài sản dự kiến đối với nhà đã qua sử dụng xác định cho căn hộ chung cư trên như sau:

75m2 x 9.710.000 đồng/m2 x 80 (đối với nhà từ 5-10 năm, công trình cấp I-II) = 582.600.000 đồng

Do giá tính thuế dự kiến đối với nhà đã qua sử dụng xác định cho căn hộ chung cư trên dưới ngưỡng không chịu thuế, do đó số thuế tài sản phải nộp đối với nhà (đã qua sử dụng 7 năm) áp dụng cho căn hộ chung cư trên là 0 đồng.

Như vậy, trường hợp khu chung đã qua sử dụng được 7 năm thì chỉ phải nộp thuế tài sản đối với đất là 600.000 đồng/năm, không phải nộp thuế đối với nhà do giá trị nhà nằm trong ngưỡng không chịu thuế.

Tuy nhiên, Bộ Tài chính cũng cho biết đây là hồ sơ dự án Luật bước đầu gửi lấy ý kiến rộng rãi các cơ quan, tổ chức, cá nhân chịu tác động trực tiếp của chính sách để làm cơ sở lập và hoàn thiện đề nghị xây dựng dự án Luật trình cấp có thẩm quyền xem xét trước khi trình Quốc hội.

Thanh Hoa