Điều đáng chú ý là 10 nghị quyết chiến lược không tồn tại như những chính sách riêng lẻ mà đang tạo thành một hệ sinh thái phát triển có tính bổ trợ lẫn nhau. Nếu Nghị quyết 57-NQ/TW tạo động lực cho khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, Nghị quyết số 10-NQ/TW về phát triển kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài, Nghị quyết 68-NQ/TW khơi dậy sức mạnh của khu vực kinh tế tư nhân, thì Nghị quyết 66-NQ/TW lại đóng vai trò hoàn thiện thể chế, tháo gỡ các rào cản pháp lý để những động lực mới được vận hành hiệu quả.

Song song với đó, Nghị quyết 59-NQ/TW mở rộng không gian hội nhập và kết nối thị trường quốc tế, trong khi các nghị quyết về giáo dục, đào tạo và chăm sóc sức khỏe nhân dân tạo nền tảng nâng cao chất lượng nguồn nhân lực...

Kinh tế tư nhân, KHCN và đổi mới sáng tạo cùng bứt phá

Theo ông Trần Đức Thắng, Bí thư Thành ủy Hà Nội, việc triển khai Nghị quyết số 57-NQ/TW phải tạo ra những sản phẩm, kết quả thực chất; lấy hiệu quả phục vụ người dân và doanh nghiệp làm thước đo; đồng thời phải đánh giá được hiệu quả thực tế của chuyển đổi số thông qua các chỉ số cụ thể.

Quan điểm này cho thấy Hà Nội không coi khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số là những lĩnh vực riêng biệt, mà xác định đây là động lực mới để tái cấu trúc mô hình tăng trưởng và nâng cao năng lực cạnh tranh của Thủ đô.

Nhìn tổng thể thì đây là lĩnh vực mà Hà Nội đang sở hữu nhiều lợi thế vượt trội. Thành phố hiện tập trung hơn 100 trường đại học, học viện và viện nghiên cứu, chiếm tỷ trọng lớn nhất cả nước. Khu Công nghệ cao Hòa Lạc với quy mô gần 1.600 ha đang được định hướng trở thành trung tâm công nghệ cao, đổi mới sáng tạo và nghiên cứu phát triển hàng đầu quốc gia.

Tinh thần mà vị Bí thư Thành ủy chia sẻ cũng đang được Thành phố cụ thể hóa thông qua việc đẩy mạnh phát triển chính quyền số, kinh tế số, xã hội số; xây dựng các cơ chế, chính sách đặc thù để thúc đẩy đổi mới sáng tạo, phát triển doanh nghiệp công nghệ cao và thu hút nguồn nhân lực chất lượng cao.

Thời gian qua, Hà Nội liên tục đẩy mạnh xây dựng chính quyền số, xã hội số và kinh tế số. HĐND Thành phố đã thông qua nhiều chính sách thúc đẩy chuyển đổi số, phát triển dữ liệu số, hỗ trợ doanh nghiệp ứng dụng công nghệ và đổi mới sáng tạo. Đặc biệt, thành phố đang đặt mục tiêu phát triển các ngành công nghệ chiến lược như trí tuệ nhân tạo (AI), bán dẫn, dữ liệu lớn và công nghệ xanh. Đây cũng là những lĩnh vực được xác định là động lực tăng trưởng mới trong giai đoạn tới.

Để hiện thực hóa chủ trương này, gần đây UBND TP Hà Nội đã ký thỏa thuận hợp tác giai đoạn 2026-2030 với các tập đoàn công nghệ lớn , tập trung vào chuyển đổi số, chuyển đổi AI, hạ tầng số và đổi mới sáng tạo.

Đại diện UBND TP Hà Nội cho biết, việc ký kết với các doanh nghiệp công nghệ lớn như CMC, Viettel, MobiFone, VNPT và FPT nhằm huy động nguồn lực xã hội đồng hành cùng Thành phố trong chuyển đổi số, chuyển đổi AI toàn diện giai đoạn 2026-2030. Các bên sẽ phối hợp triển khai giải pháp hỗ trợ người dân, hộ kinh doanh, doanh nghiệp nhỏ và vừa tiếp cận nền tảng số, dịch vụ số và công nghệ mới.

Cùng với Nghị quyết 57, Nghị quyết 68-NQ/TW về phát triển kinh tế tư nhân được đánh giá là một bước ngoặt quan trọng trong tư duy phát triển.

Lần đầu tiên, kinh tế tư nhân được xác định là “một động lực quan trọng nhất của nền kinh tế quốc gia”. Mục tiêu đến năm 2030 cả nước có 2 triệu doanh nghiệp tư nhân, đóng góp 55-58% GDP và tạo ra 84-85% việc làm xã hội.

Đối với Hà Nội, đây là một cơ hội rất lớn. Thành phố hiện có trên 400.000 doanh nghiệp đang hoạt động, chiếm gần 30% tổng số doanh nghiệp cả nước. Khu vực kinh tế tư nhân đóng góp hơn 45% GRDP của thành phố và là lực lượng tạo việc làm chủ yếu.

Để cụ thể hóa tinh thần Nghị quyết 68 và Luật Thủ đô, thành phố đã ban hành 13 cơ chế đặc thù, tháo gỡ hiệu quả các điểm nghẽn pháp lý, tạo môi trường đầu tư thông thoáng. Tiêu biểu là việc thực hiện Nghị quyết 258/2025/QH15 (ngày 11/12/2025) của Quốc hội, đã kịp thời giải quyết khó khăn cho hai loại dự án với tổng quy mô lên đến 1,7 triệu tỷ đồng. Đồng thời, áp dụng ưu đãi thuế thu nhập doanh nghiệp từ 3-5 năm dành cho các dự án công nghệ cao, giá trị gia tăng lớn, khuyến khích doanh nghiệp tư nhân đầu tư mạnh mẽ vào khoa học-công nghệ và chuyển đổi số.

Những năm gần đây, Hà Nội liên tục cải thiện môi trường đầu tư kinh doanh, cắt giảm thủ tục hành chính và đẩy mạnh hỗ trợ doanh nghiệp khởi nghiệp sáng tạo. HĐND Thành phố cũng đã ban hành nhiều chính sách hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa, hỗ trợ chuyển đổi số và đổi mới công nghệ.

Khi các cơ chế từ Nghị quyết 68 được triển khai đồng bộ, đặc biệt là việc cải thiện khả năng tiếp cận đất đai, tín dụng, nguồn nhân lực chất lượng cao và môi trường cạnh tranh bình đẳng, khu vực kinh tế tư nhân của Hà Nội đang có thêm dư địa để phát triển mạnh mẽ hơn. Đây cũng là nền tảng quan trọng để hình thành các doanh nghiệp công nghệ quy mô lớn, đủ sức cạnh tranh trong khu vực và quốc tế.

Tháo gỡ điểm nghẽn thể chế, khơi thông nguồn lực, thu hút FDI chất lượng cao

Thực tế cho thấy, một trong những nguyên nhân khiến nhiều dự án trọng điểm của Hà Nội triển khai chậm trong nhiều năm qua là các vướng mắc về thể chế, quy hoạch và thủ tục đầu tư.

Trong bối cảnh đó, việc Nghị quyết 66-NQ/TW về đổi mới công tác xây dựng và thi hành pháp luật được các doanh nghiệp, nhà đầu tư kỳ vọng sẽ góp phần tháo gỡ những điểm nghẽn này.

Nghị quyết đặt mục tiêu đến năm 2028 hoàn thiện hệ thống pháp luật về đầu tư, kinh doanh, đưa môi trường đầu tư của Việt Nam vào nhóm 3 nước dẫn đầu ASEAN.

Đối với Hà Nội, đây là điều kiện quan trọng để triển khai các dự án chiến lược như đường Vành đai 4 - Vùng Thủ đô, các tuyến đường sắt đô thị, hệ thống giao thông liên vùng, các khu đô thị vệ tinh và những cực tăng trưởng mới phía Bắc và phía Tây thành phố.

Đặc biệt, Luật Thủ đô 2024 cùng với Quy hoạch Thủ đô và Điều chỉnh Quy hoạch chung Thủ đô đến năm 2045, tầm nhìn 2065 đang tạo nên nền tảng thể chế mới chưa từng có cho sự phát triển của Hà Nội.

Khi những điểm nghẽn về thủ tục và cơ chế được tháo gỡ, nguồn lực xã hội sẽ được khơi thông mạnh mẽ hơn cho đầu tư phát triển.

Đặc biệt, để thu hút đầu tư nước ngoài trong giai đoạn mới, Nghị quyết số 10-NQ/TW  của Bộ Chính trị về phát triển kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài được xem là một "đòn bẩy" quan trọng đối với Thủ đô trong giai đoạn hiện nay.

Đối với Hà Nội, việc triển khai Nghị quyết 10 có ý nghĩa đặc biệt quan trọng khi Thủ đô vừa là trung tâm chính trị - hành chính quốc gia, vừa là trung tâm lớn về giáo dục, đào tạo, khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số. Theo ông Vũ Đại Thắng, Chủ tịch UBND TP. Hà Nội, lợi thế nổi bật của Hà Nội trong thu hút FDI không chỉ nằm ở quy mô thị trường hay hệ thống hạ tầng đang được đầu tư mạnh mẽ mà còn ở khả năng hội tụ đầy đủ các cấu phần của hệ sinh thái đổi mới sáng tạo, từ đào tạo nguồn nhân lực, nghiên cứu khoa học, thử nghiệm công nghệ đến phát triển doanh nghiệp và thương mại hóa kết quả nghiên cứu.

Ở một khía cạnh khác, Hà Nội cũng đang hưởng lợi từ xu hướng dịch chuyển chuỗi cung ứng toàn cầu. Trong bối cảnh đó, Nghị quyết 59-NQ/TW về hội nhập quốc tế trong tình hình mới mở ra cơ hội lớn để Hà Nội nâng cao vị thế trên bản đồ kinh tế khu vực.

Với vai trò là trung tâm chính trị, ngoại giao của cả nước và một trong những địa phương dẫn đầu về thu hút vốn đầu tư FDI, Hà Nội được đánh giá có nhiều điều kiện thuận lợi để tận dụng các cơ hội từ Nghị quyết 59-NQ/TW. Không chỉ mở rộng khả năng thu hút dòng vốn đầu tư chất lượng cao, nghị quyết còn tạo dư địa để Thủ đô tham gia sâu hơn vào các mạng lưới đổi mới sáng tạo, nghiên cứu - phát triển (R&D) và chuỗi giá trị toàn cầu. Đây được xem là yếu tố quan trọng giúp Hà Nội nâng cao năng lực cạnh tranh, từng bước khẳng định vị thế là trung tâm kinh tế và đổi mới sáng tạo của khu vực.

Bên cạnh đó, Thành phố cũng đang đẩy mạnh đầu tư hạ tầng kết nối với các trung tâm kinh tế trọng điểm phía Bắc, mở rộng Cảng hàng không quốc tế Nội Bài, phát triển hệ thống logistics hiện đại và nghiên cứu các mô hình trung tâm tài chính mới.

Mặt khác, tăng trưởng kinh tế không thể bền vững nếu thiếu nền tảng về năng lượng và chất lượng nguồn nhân lực. Nghị quyết 70-NQ/TW về bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia tạo cơ sở quan trọng để Hà Nội thực hiện mục tiêu phát triển xanh và tăng trưởng bền vững.

Thành phố đang đẩy mạnh phát triển giao thông xanh, mở rộng hệ thống xe buýt điện, khuyến khích sử dụng năng lượng tái tạo và thúc đẩy các mô hình đô thị thân thiện với môi trường.

Song song với đó, Nghị quyết 71-NQ/TW về giáo dục và đào tạo cùng Nghị quyết 72-NQ/TW về chăm sóc sức khỏe nhân dân hướng tới nâng cao chất lượng nguồn nhân lực và chất lượng sống.

Hà Nội hiện có khoảng 2,3 triệu học sinh, hệ thống giáo dục phổ thông lớn nhất cả nước và là nơi tập trung nhiều trường đại học hàng đầu. Thành phố đang đầu tư mạnh cho trường học đạt chuẩn quốc gia, chuyển đổi số trong giáo dục và nâng cao chất lượng đào tạo nghề.

Trong lĩnh vực y tế, Hà Nội là nơi tập trung nhiều bệnh viện tuyến cuối lớn nhất cả nước. Thành phố cũng đang đẩy mạnh nâng cấp y tế cơ sở, ứng dụng công nghệ số trong khám chữa bệnh và mở rộng các dịch vụ chăm sóc sức khỏe cộng đồng.

Những chính sách mới về giáo dục và y tế không chỉ góp phần nâng cao chất lượng cuộc sống mà còn tạo nền tảng nhân lực cho quá trình phát triển kinh tế tri thức.

Dư địa mới cho tăng trưởng dựa trên giá trị văn hóa

Nếu các nghị quyết về kinh tế tạo động lực tăng trưởng vật chất thì Nghị quyết 80-NQ/TW về phát triển văn hóa Việt Nam lại mở ra dư địa mới cho tăng trưởng dựa trên giá trị văn hóa.

Hà Nội là địa phương có lợi thế đặc biệt trong lĩnh vực này. Với danh hiệu Thành phố sáng tạo của UNESCO, cùng hệ thống di sản văn hóa đồ sộ như Hoàng thành Thăng Long, Văn Miếu - Quốc Tử Giám, Khu phố cổ, hồ Hoàn Kiếm và hàng nghìn di tích lịch sử văn hóa khác, Thủ đô đang sở hữu nguồn lực văn hóa rất lớn.

Những năm gần đây, HĐND Thành phố đã thông qua nhiều cơ chế hỗ trợ phát triển công nghiệp văn hóa, không gian sáng tạo, kinh tế đêm và du lịch văn hóa.

Các dự án cải tạo không gian công cộng quanh hồ Hoàn Kiếm, phát triển trục cảnh quan sông Hồng, khai thác các không gian văn hóa sáng tạo tại khu vực phố cổ, bãi giữa sông Hồng hay các làng nghề truyền thống đang từng bước biến tài nguyên văn hóa thành động lực tăng trưởng kinh tế.

Trong bối cảnh công nghiệp văn hóa được kỳ vọng đóng góp ngày càng lớn vào GDP quốc gia, Hà Nội có nhiều cơ hội để trở thành trung tâm công nghiệp sáng tạo hàng đầu khu vực.

Tạo nền tảng cho mục tiêu tăng trưởng hai con số

Theo ông Nguyễn Trọng Kỳ Anh - Giám đốc Sở Quy hoạch - Kiến trúc Hà Nội, thời gian tới Thành phố sẽ kiện toàn hệ thống hạ tầng khung, trọng tâm là bổ sung các tuyến đường sắt đô thị và hoàn thiện các trục đường hướng tâm, vành đai. Đây là cơ sở để triển khai mô hình tổ chức không gian đô thị đa tầng, đa lớp trong tương lai.

Bên cạnh đó, không gian Thủ đô sẽ được phát triển theo hướng hài hòa giữa đô thị và nông thôn với triết lý: "Rừng trong phố, phố trong rừng" và "Làng trong thành phố, thành phố trong làng". Mục tiêu của hướng phát triển này là giữ gìn bản sắc truyền thống nhưng vẫn đảm bảo sự hiện đại của một đô thị kỷ nguyên mới.

Những "đường băng thể chế" đang dần được hoàn thiện từ các nghị quyết chiến lược của Bộ Chính trị, Luật Thủ đô 2024 và Quy hoạch Thủ đô. Khi các động lực về khoa học công nghệ, kinh tế tư nhân, hội nhập quốc tế, văn hóa và nguồn nhân lực cùng hội tụ, Hà Nội có thêm nền tảng để bứt phá khỏi giới hạn của một đô thị trung tâm, hướng tới vị thế thành phố đổi mới sáng tạo và đầu tàu tăng trưởng mới của khu vực trong những thập niên tới.

Đức Anh