Thành quả mà các hộ dân trong THT đạt được là những “trái ngọt” sau bao khó khăn và cũng là minh chứng rằng để mang lại hiệu quả kinh tế và tăng thu nhập, không có con đường nào khác là phải sản xuất sạch và thực hiện theo chuỗi để nâng cao giá trị nông sản.

Đảm bảo các tiêu chuẩn khắt khe

Những năm gần đây, thực trạng tiêu mất giá, hỏng, chết vì sâu bệnh diễn ra liên miên khiến người trồng tiêu ở Gia Lai rơi vào cảnh trắng tay. Nhiều hộ dân đã không còn mặn mà với việc trồng tiêu. Người chặt bỏ hồ tiêu, trồng những cây trồng khác không hiếm.

Tuy nhiên, trên địa bàn xã Nam Yang, nhiều hộ dân vẫn nặng lòng với cây hồ tiêu đã quyết định liên kết thành lập THT trồng tiêu để hỗ trợ nhau sản xuất theo hướng sạch, bền vững.

THT là mô hình kết hợp của 50 hộ dân, thực hiện sản xuất kinh doanh hồ tiêu sạch bền vững nhờ xây dựng chuỗi giá trị nhằm mở rộng đầu ra cho cây tiêu.

Để hạn chế rủi ro trong sản xuất, THT đã chủ động liên kết với các doanh nghiệp cung ứng kỹ thuật, phân bón hữu cơ vi sinh để có giá đầu vào ở mức thấp nhất. Đầu ra cũng được THT lựa chọn đối tác nhằm loại bỏ các chi phí không cần thiết qua khâu trung gian.

Nhờ sản xuất nghiêm theo hướng hữu cơ, giá trị sản phẩm luôn có giá cao gấp đôi so với sản phẩm khác. Theo anh Ngô Văn Tiên – Tổ trưởng THT, nếu đối tác kiểm tra vườn trồng tiêu tuân thủ đúng các quy trình sản xuất tiêu hữu cơ thì giá bán sẽ cao hơn. Giá tiêu trung bình là 50.000 đồng/kg thì với tiêu hữu cơ là 100.000 đồng/kg.

Khi đạt yêu cầu xuất khẩu, một lần kiểm tra, vườn tiêu của các hộ phải thử gần 200 hóa chất, gửi mẫu cho đối tác kiểm tra... Để bảo đảm chất lượng và được bao tiêu đầu ra, vườn tiêu phải hoàn toàn không dùng thuốc bảo vệ thực vật, không dùng phân vô cơ.

Chi phí trồng cây tiêu hữu cơ cao hơn tiêu thường chủ yếu là ở chi phí cho phân hữu cơ. “Đặc biệt, khi mua phân bò, HTX phải đặt hàng và kiểm tra kĩ lưỡng nếu không sẽ mua phải phân bò giả, làm ảnh hưởng trực tiếp đến cây tiêu”, anh Ngô Văn Tiên cho biết.

Muốn trồng được cây tiêu hữu cơ, cũng như có được đầu ra trước mắt thuận lợi, trước hết, các hộ dân phải tự thay đổi tư duy, chủ động trong sản xuất, nếu không đầu ra sẽ bị phụ thuộc bởi các yếu tố bên ngoài như biến động giá cả, giá thành đầu vào...

Thuận lợi của THT là trong tổng số họ tham gia THT thì nhiều hộ trồng tiêu đã và đang tham gia CLB trồng tiêu sạch của huyện nên quá trình áp dụng KHKT vào sản xuất không quá khó khăn. Đặc biệt, từ khi xây dựng được thương hiệu tiêu hữu cơ đã có nhiều doanh nghiệp liên hệ, đặt vấn đề thu mua sản phẩm tiêu hữu cơ của THT trong thời gian dài. Đây là động lực để các hộ yên tâm sản xuất, phát triển diện tích tiêu theo hướng bền vững.

Sản xuất tốt cho môi trường

Khi được cấp chứng nhận hữu cơ, vườn tiêu của các hộ cần đạt 24 tiêu chuẩn, trong đó phải đạt 3 yêu cầu cơ bản: Tốt cho người sản xuất, tốt cho môi trường và tốt cho người sử dụng. Vì vậy, việc ưu tiên sử dụng phân hữu cơ có vai trò quan trọng trong quá trình sản xuất của THT.

Nếu trước đây, các hộ sử dụng lượng phân hóa học và thuốc bảo vệ thực vật cao hơn nhiều lần cho phép đã làm cho môi trường đất phải chịu áp lực khốc liệt và thường xuyên từ các chất hóa học độc hại. Nhưng nay, môi trường đất được cải thiện dần nhờ lượng phân hữu cơ được sử dụng hợp lí.

Ngoài ra, để bán được giá cao hơn, THT đã đầu tư máy đóng  gói sản phẩm, dán logo nhận diện thương hiệu và tích cực tham gia các hội chợ trong cả nước.

“Có thể nói, trồng tiêu theo hướng hữu cơ bền vững sẽ không bao giờ lỗ, có thể chi phí và điều kiện ban đầu cao nhưng khi đã làm thành công thì hiệu quả rất lớn”, anh Ngô Văn Tiên nhấn mạnh.

Như Yến