Được sự đầu tư của Chi cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật (BVTV) Hà Nội, Trạm Trồng trọt và BVTV Gia Lâm phối hợp với HTX Văn Đức triển khai thực hiện mô hình “Thử nghiệm sử dụng màng phủ passlite để hạn chế sử dụng rác thải nhựa, bảo vệ môi trường, nâng cao chất lượng, giá trị nông sản tại xã Văn Đức” với diện tích 7 sào trên vụ rau hè thu 2020.

Người trồng ‘mê’ màng phủ passlite

Đến cánh đồng xã Văn Đức những ngày này, chúng tôi nhận thấy đường nội đồng, kênh mương dẫn nước đều được bê tông hóa kiên cố. Những ruộng rau được căng màng phủ, nhà lưới, nhà kính công nghệ cao nằm san sát.

Giám đốc HTX Văn Đức Nguyễn Văn Minh chia sẻ, gắn bó với nghề bao năm qua, ông không ngờ trên thị trường lại có loại vật liệu màng phủ áp dụng trên rau ăn lá phù hợp đến độ hoàn hảo với người nông dân đến vậy.

Vừa qua, nhiều ruộng rau cải ngọt không có màng phủ passlite bị những trận mưa to trên địa bàn TP Hà Nội làm dập nát, thối nhũn, đất cát bám kín mặt trên và dưới lá, có ruộng mất trên 50%. Tuy nhiên, ruộng rau ăn lá sử dụng passlite tại Văn Đức vẫn an toàn, xanh mơn mởn như chưa có bất cứ dấu hiệu tác động nào của mưa gió.

Ông Minh cho biết, đối với người trồng rau ăn lá, việc xử lý bọ nhảy là rất khó khăn do đặc tính di chuyển nhanh, liên tục và đẻ trứng dưới đất của loài này.

Theo đó, cây rau được che phủ passlite giảm hẳn tình trạng bọ nhảy gây hại, nông dân chỉ cần phun thuốc BVTV một lần, thậm chí không cần phun thuốc trong toàn vụ…, nhưng nhờ màng phủ cung cấp độ ẩm tốt và đầy đủ nên rau sinh trưởng, phát triển tốt.

Làm nghề trồng rau hàng chục năm qua, ông Nguyễn Văn Cam, đội 12, thôn Chử Xá, xã Văn Đức chưa thấy mô hình nào sử dụng đơn giản mà mang lại hiệu quả rõ rệt như màng phủ passlite. Chính vì vậy, với 3 sào áp dụng passlite được hỗ trợ ban đầu, trong vụ rau tới, ông Cam sẽ áp dụng màng phủ passlite cho toàn bộ 7 sào ruộng còn lại, bởi tiết kiệm được chi phí, công sức phun thuốc BVTV.

Qua thử nghiệm cho thấy, chiều cao của cây rau cải ngọt sử dụng passlite đạt trên 32cm, còn rau không sử dụng chỉ 23,5cm. Chất lượng thương phẩm cây rau được che passlite non hơn, cây thẳng hơn, trong khi cây rau không che đậy bị cong vẹo, lá xanh và cứng hơn.

Đáng chú ý, khi áp dụng màng phủ passlite, cây trồng đạt năng suất, chất lượng cao hơn so với phương pháp truyền thống. Hơn nữa, nếu bảo quản tốt, màng phủ passlite có thể quay vòng khoảng 16 - 18 lứa rau mới phải thay thế. Ngoài hiệu quả về năng suất, chất lượng rau an toàn, sử dụng loại màng phủ passlite giúp hạn chế tối đa hiện tượng hiệu ứng nhà kính so với dùng màng nilon.

Bà Chử Thị Mai, thôn Chử Xá, xã Văn Đức tham gia mô hình ứng dụng sản phẩm vải passlite thay thế nilon chia sẻ, cây rau phủ màng passlite sinh trưởng phát triển nhanh, rút ngắn thời gian thu hoạch, tăng hệ số quay vòng sản xuất rau trong năm, tăng năng suất rõ rệt so với phương pháp canh tác truyền thống, sử dụng đơn giản, giảm chi phí nhân công, đồng thời giảm chi phí mua thuốc BVTV. Mặc dù chi phí đầu tư cho màng phủ passlite cao hơn nilon thông thường nhưng tuổi thọ lại gấp rưỡi và hiệu quả hơn rất nhiều.

Nhờ áp dụng nhiều tiến bộ kỹ thuật mới vào sản xuất rau an toàn, sản phẩm rau an toàn Văn Đức đã và đang khẳng định được thương hiệu, vị thế của mình trên thị trường. Với hơn 220ha rau an toàn, 27ha rau VietGAP, trên 20 chủng loại rau, trung bình mỗi năm, HTX cung cấp ra thị trường trên 300.000 tấn các loại. Đến nay, rau HTX Văn Đức đã có mặt các chuỗi hệ thống trường học, các siêu thị Co.op mart, Metro, AEON…

Kỹ thuật sản xuất bài bản

Theo ông Minh, HTX hiện có 1.200 hộ tham gia trực tiếp sản xuất, chia thành 20 nhóm và 5 liên nhóm, mỗi nhóm gồm 25 - 30 hộ thành viên trồng rau.

Với quy mô sản xuất rộng, để giám sát chặt chẽ quá trình sản xuất rau, nhất là sử dụng thuốc BVTV, phân bón và vệ sinh đồng ruộng, HTX đã lập sơ đồ theo các nhóm, phân theo từng khu vực cánh đồng. Bên cạnh đó, HTX thực hiện mô hình kiểm tra cộng đồng áp dụng hệ thống đảm bảo có sự truy xuất nguồn gốc (PGS) trong sản xuất rau an toàn.

Ngoài ra, trong năm vừa qua, HTX đã tổ chức 9 lớp kỹ thuật sử dụng phân bón hữu cơ, sản xuất rau an toàn, 6 lớp rau quy trình VietGAP, 1 lớp quy trình phòng chống dịch hại tổng hợp (IPM), 2 lớp mô hình bẫy bả chua ngọt trên rau với 800 lượt thành viên tham dự.

Ông Chử Văn Tràng, thôn Chử Xá, xã Văn Đức đã có hơn 30 năm kinh nghiệm trồng rau. Hiện, gia đình ông canh tác các loại gồm: Cà chua, dưa chuột, bầu, bắp cải, đậu… trong đó có trồng 1 ha rau an toàn và 720m2 rau tiêu chuẩn VietGAP.

Theo ông Tràng, sản xuất rau theo tiêu chuẩn VietGAP, ông và các hộ trồng rau ở HTX đều được cấp một cuốn sổ nhật ký đồng ruộng. Theo đó, những hoạt động sản xuất hàng ngày đều phải ghi đầy đủ từ thời gian bón phân, phun thuốc, nhãn hiệu thuốc sử dụng, gieo trồng giống gì, diện tích bao nhiêu… Để từ đó, nhóm trưởng kiểm tra hàng ngày giúp các hộ dân điều chỉnh cho phù hợp.

Nhờ thực hiện tốt những kỹ thuật trên, các thành viên canh tác trên đồng ruộng ngày càng chuyên nghiệp, rau của HTX Văn Đức luôn đảm bảo đúng tiêu chuẩn đăng ký và sẵn sàng xuất khẩu khi có đơn đặt hàng.

Ông Minh cho biết thêm, HTX thường xuyên giới thiệu, quảng bá tiêu thụ rau Văn Đức thông qua hội chợ triển lãm, hệ thống siêu thị; các công ty và cửa hàng kinh doanh rau an toàn để người tiêu dùng biết đến rau Văn Đức nhiều hơn. Vì vậy, lượng khách hàng liên hệ với HTX và các đầu mối ngày càng nhiều. Năm 2020, doanh thu ước đạt 500 triệu đồng/ha, trừ chi phí, lãi hàng trăm triệu đồng/ha.

Năm 2019, 8 loại rau của HTX gồm: Bắp cải trắng, lơ xanh, lơ trắng, cải thảo, đậu trạch, cải ngọt, mướp đắng,… đã được TP.Hà Nội cấp giấy chứng nhận sản phẩm OCOP hạng 4 sao.

“Trong thời gian tới, bên cạnh việc tiếp tục đổi mới nội dung và phương thức hoạt động, triển khai sâu rộng và nâng cao chất lượng các phong trào thi đua, chúng tôi cũng sẽ tiếp tục nhân rộng các mô hình hay. Đồng thời, hỗ trợ, hướng dẫn bà con áp dụng thêm các công nghệ cao vào phục vụ sản xuất rau an toàn”, ông Minh nói.

Tô Thương