Làn gió mới ở vùng tây Nghệ An (Bài 2): Ấm no nhờ trồng gừng
Để tập hợp nhân dân đoàn kết, cùng nhau phát triển kinh tế, huyện Kỳ Sơn còn hỗ trợ hình thành và phát triển các HTX để thuận tiện cho quá trình sản xuất và liên kết tìm đầu ra cho sản phẩm. Điển hình trong mô hình này là HTX Dịch vụ nông nghiệp, tiểu thủ công nghiệp Hương Sơn (xã Mường Xén).
Thu nhập 80 triệu đồng/năm
Ông Nguyễn Xuân Trường, Trưởng phòng Nông nghiệp huyện Kỳ Sơn cho biết, gừng Kỳ Sơn là giống gừng bản địa (gừng sừng trâu và gừng dé), được bà con DTTS trồng ở độ cao hơn 700m, nơi có sương mù bao phủ quanh năm cùng điều kiện thổ nhưỡng đặc biệt, khiến gừng có chất lượng vượt trội so với gừng ở những nơi khác
Tuy nhiên, trước đây, sản lượng và giá trị gừng Kỳ Sơn không cao do người dân chưa biết cách chăm sóc và trồng manh mún. Cây gừng chưa được phát huy xứng tầm với thế mạnh của vùng để tạo công ăn việc làm ổn định cho nông dân, từ đó nâng cao thu nhập giúp xóa đói giảm nghèo.
Trước tình hình đó, tháng 10/2009, huyện và xã đã tổ chức đại hội thành lập HTX Dịch vụ nông nghiệp, tiểu thủ công nghiệp Hương Sơn. HTX có vốn điều lệ 300 triệu đồng, có 1 nhà xưởng và 20 ha trồng gừng trên núi.
UBND huyện Kỳ Sơn cho biết, hiện nay, toàn huyện có khoảng trên 600ha trồng gừng trên địa bàn 8 xã: Mường Lống, Bảo Thắng, Huổi Tụ, Mỹ Lý, Đooc Mạy, Na Ngoi, Tây Sơn, Bắc Lý, năng suất bình quân tầm 10-11 tấn/ha. Trước đây, do đầu ra không ổn định, giá cả bấp bênh nên diện tích gừng lên xuống theo từng năm, nhưng từ khi có HTX Hương Sơn thì đầu ra sản phẩm khá thuận lợi.
Giám đốc Nguyễn Văn Luân thông tin: HTX hiện tại đang có 100 hộ trồng, sản xuất gừng và trồng các loại rau củ quả, trái cây. Trong đó có 60 hộ trồng gừng, 20 hộ trồng rau củ quả và 20 hộ trồng trái cây.
Riêng với sản phẩm gừng, HTX không chỉ bao tiêu đầu ra cho các thành viên HTX mà còn cả các hộ nông dân trên địa bàn huyện Kỳ Sơn và huyện Tương Dương, cam kết thu mua với giá cả hợp lý. Bên cạnh đó, HTX còn liên kết thành công với các đối tác để xuất khẩu gừng ra nước ngoài. Giá bán hiện nay tại thị trấn Mường Xén là 30.000-35.000 đồng/kg.
Gia đình anh Xồng Bá Lẩu, một thành viên HTX vừa “được mùa” gừng. Vụ gừng năm 2020, gia đình anh trồng hết 1,2 tấn giống, sau 10 tháng chăm sóc cho thu hoạch. Theo anh Lẩu, gừng năm nay khá tốt, củ to hơn hẳn các năm trước. Nhiều gia đình người H’Mông “thắng” lớn, với thu nhập từ 50 - 80 triệu đồng từ gừng.
Chỉ dẫn địa lý tăng giá trị nông sản
Ông Xồng Vả Nênh, Phó Chủ tịch UBND xã Na Ngoi cho biết, kể từ khi có HTX bao tiêu đầu ra cho sản phẩm, đồng bào tập trung gieo trồng và thâm canh cây gừng, xem gừng là cây trồng chủ lực. Vì vậy, người dân 19 bản trong xã luôn có thu nhập ổn định, giảm bớt được rất nhiều khó khăn so với trước đây.
Nhờ sự giúp đỡ của Sở KH&CN Nghệ An, huyện Kỳ Sơn đã xây dựng Đề án chỉ dẫn địa lý Gừng Kỳ Sơn và được Cục Sở hữu trí tuệ (Bộ KH&CN) cấp quyết định bảo hộ ở 15 xã vùng cao dọc biên giới với diện tích quy hoạch gần 1.000ha. Người dân được hướng dẫn trồng đúng quy trình kỹ thuật, sử dụng tem nhãn truy xuất nguồn gốc, có logo, bao bì mẫu mã đẹp cho sản phẩm Gừng Kỳ Sơn.
Bên cạnh đó, địa phương cũng có kế hoạch tuyên truyền, quảng bá để có nhiều doanh nghiệp tham gia liên kết sản xuất, bao tiêu sản phẩm cho bà con nông dân.
"Nhận được thông tin sản phẩm gừng huyện Kỳ Sơn, chủ yếu là gừng xã Na Ngoi chúng tôi được cấp giấy chứng nhận chỉ dẫn địa lý, bà con nông dân ai ai cũng vui mừng và bàn với nhau thu hoạch xong vụ gừng này sẽ tiếp tục trồng nhiều gấp 2-3 lần", Phó Chủ tịch UBND xã Na Ngoi nói.
Hơn 10 năm thu mua gừng để bán, Giám đốc HTX Dịch vụ nông nghiệp, tiểu thủ công nghiệp Hương Sơn Nguyễn Văn Luân cho biết, năm nay, nhờ có chỉ dẫn địa lý, Gừng Kỳ Sơn không chỉ tiêu thụ mạnh ở thị trường trong nước mà còn xuất khẩu sang EU, các nước như Banglades, Ấn Độ, Pakistan và các quốc gia khu vực Trung Á như Uzbekistan, Kazakhstan…, rất được người tiêu dùng ưa chuộng.
"Gừng Kỳ Sơn được đánh giá chất lượng tốt, hàm lượng tinh dầu cao, trồng ở vùng núi cao, có khí hậu lạnh, không sử dụng các loại thuốc bảo vệ thực vật cũng như các loại phân bón hóa học nên được bạn hàng tín nhiệm. Do đó, đơn hàng mỗi năm tăng gấp 3 lần", ông Luân cho hay.
Bài cuối: Tạo thuận lợi để HTX phát triển
Hoàng Hà
Từng là một trong những huyện vùng cao đặc biệt khó khăn của tỉnh Lai Châu, nhưng những năm gần đây, Nậm Nhùn đã có những bước chuyển mình mạnh mẽ nhờ triển khai hàng loạt mô hình kinh tế liên kết tại các xã có đông đồng bào dân tộc thiểu số sinh sống.
Từ một huyện nghèo thuộc diện đặc biệt khó khăn của tỉnh Điện Biên, Nậm Pồ đang dần thay da đổi thịt khi người dân, đặc biệt là đồng bào dân tộc thiểu số mạnh dạn tiếp cận công nghệ thông tin, thương mại điện tử để sản xuất và tiêu thụ nông sản.
Không còn là miền đất của đói nghèo và biệt lập, nhiều vùng đồng bào dân tộc thiểu số miền núi tỉnh Bắc Kạn giờ đây đang trở thành hình mẫu về khát vọng vươn lên nhờ ứng dụng công nghệ thông tin và thương mại điện tử vào sản xuất, với HTX là cầu nối.
Giữa vùng cao biên giới Sìn Hồ (tỉnh Lai Châu) quanh năm mây mù bao phủ, ít ai nghĩ rằng nơi đây lại đang âm thầm diễn ra một cuộc “cách mạng nông nghiệp” với trung tâm là đồng bào dân tộc thiểu số.
Giữa đại ngàn Việt Bắc, huyện Võ Nhai (tỉnh Thái Nguyên) đang từng bước chuyển mình mạnh mẽ nhờ chuyển đổi cơ cấu cây trồng, ứng dụng công nghệ thông tin, thương mại điện tử và đặc biệt là sự “bứt phá” của các HTX có đông thành viên là đồng bào dân tộc thiểu số.
Liên minh HTX Việt Nam và Tổ chức Lao động Quốc tế triển khai chương trình hỗ trợ 356 hộ gia đình tại hai xã Xuân Thượng và Xuân Hòa, tỉnh Lào Cai, với tổng kinh phí gần 1,5 tỷ đồng. Chương trình giúp khôi phục sản xuất, sửa chữa nhà cửa và nâng cao khả năng ứng phó với thiên tai, hướng tới phát triển bền vững cho đồng bào dân tộc miền núi sau cơn bão Yagi.
Tin ảnh
Những ngày này, làng quất Tứ Liên bước vào quãng thời gian bận rộn nhất trong năm. Trên khắp các khu vườn, người trồng quất tất bật uốn cành, chỉnh thế, giữ dáng cho từng cây, chạy đua với thời gian để kịp đưa ra thị trường vào dịp Tết.
Dưới những ao nuôi được kè bờ chắc chắn ở thôn Văn Hưng, xã Cát Thịnh, tỉnh Lào Cai, những con ba ba gai thương phẩm đang được HTX Chăn nuôi ba ba gai Cát Thịnh chăm sóc cẩn trọng. Mỗi con có giá từ 3 đến 5 triệu đồng, chưa kể hàng vạn con giống...
