Nhận thấy tiềm năng khai thác thủy sản, trồng cây ăn trái trên vùng ven hồ thủy điện Sêrêpốk 3, HTX Nông nghiệp và Du lịch Phú Nông, xã Ea Nuôl đã định hướng thành viên và nông dân liên kết phát triển nông nghiệp theo hướng hữu cơ gắn với du lịch sinh thái.

Hiện thực hóa tiềm năng

Nhờ nắm bắt đúng tâm lý, nguyện vọng của người dân, HTX Phú Nông nhanh chóng triển khai nhiều hoạt động sản xuất, kinh doanh, dịch vụ có hiệu quả, với sự quan tâm, đồng hành của các ban ngành, chính quyền địa phương.

Hiện tại, trong lĩnh vực trồng trọt, HTX triển khai các loại cây ăn trái chủ lực như cam, quýt, bòn bon, ca cao, xoài, ổi, chuối… theo hướng VietGAP, hữu cơ. Nhờ sản xuất khoa học, vùng trồng trọt của HTX luôn duy trì giá trị bình quân 100 - 150 triệu đồng/ha/năm.

Anh Lục Văn Tính, dân tộc Tày, xã Ea Nuôl chia sẻ, gia đình có hơn 1 ha đất sản xuất nhưng những năm trước đây chỉ trồng cây ngắn ngày, thời tiết thất thường nên năng suất thấp, thu nhập không đủ nuôi con ăn học.

Được sự hỗ trợ của HTX, gia đình anh Tính chuyển đổi toàn bộ diện tích vườn sang trồng ổi theo hướng VietGAP. Chăm sóc đúng kỹ thuật, vườn ổi cho trái chỉ sau một năm, chất lượng, năng suất đều vượt trội, cho thu nhập gấp 3 - 5 lần so với trước.

“Không chỉ có thành viên, HTX đã và đang tập huấn, chuyển giao kỹ thuật trồng trọt cho hàng chục hộ sản xuất, đặc biệt là các hộ dân tộc thiểu số được hỗ trợ rất thiết thực. Nhờ sự đồng hành của HTX, chúng tôi không còn nặng gánh thị trường tiêu thụ, yên tâm làm ra sản phẩm sạch”, anh Tính nhấn mạnh.

Cùng với trồng trọt, HTX tận dụng tiềm năng của hồ thủy điện Sêrêpốk 3 để phát triển nghề nuôi cá lồng theo hướng hàng hóa gắn với an toàn sinh thái. Nếu như năm 2019, HTX mới có khoảng 20 lồng cá lóc, thát lát, diêu hồng, rô đầu vuông… thì nay đã tăng lên hơn 60 lồng. Vào mùa thu hoạch, mỗi ngày, HTX xuất ra thị trường hàng tấn cá tươi.

Đặc biệt, HTX đầu tư hệ thống lồng bè, nhà nổi, nhà chòi, nhà sàn, nhà gác kiên cố, sạch đẹp để làm chỗ nghỉ ngơi, vui chơi cho khách tham quan, trải nghiệm, thưởng thức ẩm thực.

Ngoài xuất bán nông sản tươi, thời gian qua, HTX Phú Nông cũng đẩy mạnh chế biến sâu các sản phẩm mũi nhọn như cây ăn trái, thịt, cá theo hình thức sấy khô, sấy dẻo, tẩm ướp gia vị…, qua đó gia tăng sức cạnh tranh, nâng cao giá trị nông sản trên thị trường.

Ông Trần Văn Toàn, Chủ tịch HĐQT kiêm Giám đốc HTX cho biết, nhờ sản xuất sạch, an toàn, HTX đã tạo ra một hệ sinh thái đa dạng, hình thành điểm du lịch hấp dẫn thu hút đông đảo khách du lịch trong và ngoài tỉnh. Để có được những thành công hiện tại, HTX đã chủ động phối hợp cùng địa phương vận động người dân sắp xếp lại chỗ ở, khu vực khai thác đảm bảo vệ sinh môi trường, mỹ quan.

Mặt khác, HTX cũng đang liên kết với một số cá nhân, tổ chức đầu tư du lịch lân cận như khu vực Bãi đá xanh (Hồ cá sấu), Đảo Thiên Quy, nông trại Lâu Đài Yến… để hình thành chuỗi du lịch, trải nghiệm tại vùng hồ thủy điện với diện tích trên 3.500 ha mặt nước.

Những nỗ lực của HTX trong quá trình hoạt động đã tạo nên sự chuyển mình đáng ghi nhận ở vùng biên giới còn nhiều khó khăn, với đông đồng bào dân tộc thiểu số sinh sống. Đến nay, HTX đã có 37 thành viên, tất cả đều yên tâm chuyển đổi, mở rộng sản xuất theo đúng định hướng của HTX.

Vững vàng hơn nhờ liên kết

Cũng với mục tiêu liên kết phát triển sản xuất lớn, nâng cao sức cạnh tranh, mở rộng thị trường tiêu thụ, 11 hộ gia đình tại xã Ea Bar đã thành lập HTX Dịch vụ nông nghiệp Đức Thành, chuyển từ nghề đốt lò than lâu đời sang thuê đất trồng hoa và rau an toàn.

Bắt đầu đi vào hoạt động từ tháng 3/2017, HTX đăng ký các ngành nghề như chăn nuôi gia cầm, trồng rau, hoa, cây cảnh, khai thác, xử lý cung cấp nước, vận tải hàng hóa, may gia công trang phục… Tuy nhiên, để tạo nền tảng vững chắc, HTX hiện tập trung triển khai trồng rau, hoa, cây cảnh.

Trên diện tích 1 ha, HTX phân chia thành 2 khu riêng biệt, gồm khu chuyên trồng hoa và khu chuyên sản xuất rau an toàn. Để thuận tiện trong việc sản xuất và tiêu thụ, HTX tập trung trồng các loại rau ăn lá bằng nguồn nước sạch, không sử dụng phân hóa học mà chỉ sử dụng các loại phân hữu cơ và thuốc bảo vệ thực vật sinh học.

Tại khu trồng hoa, HTX tập trung vào trồng các loại hoa cúc, thực hiện song song giữa trồng trên luống và trồng trong chậu. Hiện, phần lớn diện tích hoa và rau của HTX đang phát triển tốt, có đầu ra ổn định. Tùy vào giá cả và nhu cầu thị trường, mỗi năm HTX có thể thu về 300 - 500 triệu đồng.

Có thể nói, sự ra đời của HTX Đức Thành là một bước ngoặt, đánh dấu sự thay đổi trong chuyển biến nhận thức của người dân, đặc biệt là đồng bào dân tộc thiểu số tại địa phương trong phát triển kinh tế và bảo vệ môi trường thông qua mô hình kinh tế hợp tác.

Tiêu biểu như ông Lâm Ti Phông, người M’nông, xã Ea Bar trước kia sở hữu một lò than, nhưng nay ông đã bỏ nghề và trở thành thành viên liên kết của HTX phát triển mô hình trồng rau VietGAP rộng gần 0,5 ha, bình quân mỗi năm thu về 60 - 80 triệu đồng.

Được biết, hơn 50% thành viên liên kết của HTX Đức Thành hiện nay là người dân tộc thiểu số. Không chỉ tổ chức sản xuất, chuyển giao khoa học - kỹ thuật, HTX còn tích cực hỗ trợ để các hộ thay đổi cách nghĩ, cách làm, thích ứng với biến động thị trường.

Có thể thấy, các HTX trên địa bàn huyện Buôn Đôn đang có những đóng góp tích cực trong quá trình phát triển nông nghiệp, nông thôn, xóa đói giảm nghèo. Theo thống kê, toàn huyện đang có gần 20 HTX, cùng nhiều tổ hợp tác, nhóm liên kết hoạt động hiệu quả, tạo việc làm cho hàng trăm lao động, trong đó có nhiều lao động dân tộc thiểu số.

Trong thời gian tới, huyện chủ trương củng cố hoạt động, nâng cao hiệu quả, phát huy vai trò “bệ đỡ” kinh tế hộ của các HTX, tổ hợp tác trên địa bàn; tiếp tục hỗ trợ, khuyến khích các hộ nông dân tham gia, liên kết, thành lập mới các HTX, tổ hợp tác.

Huyện cũng sẽ tích cực kết nối các HTX với doanh nghiệp hướng tới xây dựng các chuỗi giá trị, hỗ trợ nông dân phát triển sản xuất theo hướng hàng hóa, hiện đại, ứng dụng hiệu quả khoa học - kỹ thuật, mở rộng thị trường tiêu thụ, nâng cao giá bán sản phẩm, tăng thu nhập bền vững.

Hưng Nguyên

Bài cuối: Nâng “chất” nhân lực, tạo đà bứt phá