Đồng bào dân tộc thiểu số ở Lạc Dương phát triển nông nghiệp hiện đại (Bài 2): 'Bắt tay' sản xuất để đầu ra vững chắc
Chọn cỡ chữ
Đồng bào dân tộc thiểu số ở Lạc Dương phát triển nông nghiệp hiện đại (Bài 2): 'Bắt tay' sản xuất để đầu ra vững chắc
Những chuyển hướng trong sản xuất ở vùng đồng bào dân tộc thiểu số của huyện Lạc Dương (Lâm Đồng) là hướng đi đúng, song để đảm bảo đầu ra của sản phẩm nông nghiệp một cách vững chắc thì cần xây dựng chặt chẽ mối liên kết giữa sản xuất - tiêu thụ sản phẩm.
Dưới tác động của dịch COVID-19 càng cho thấy rõ hơn vai trò của việc tổ chức liên kết trong sản xuất và tiêu thụ nông sản. Anh Krajan Sin (tổ dân phố B’Nơr B, thị trấn Lạc Dương) cho biết, gia đình anh trồng hoa hồng dưới chân núi Langbiang từ nhiều năm nay. Thế nhưng, chưa năm nào giá hoa lại xuống quá thấp như vậy, có thời điểm hoa hồng không được thu mua đành phải cắt bỏ.
Liên kết sản xuất
Tương tự, ông Cil Múp Chuynh (Lạc Dương) cũng canh tác 3 sào nhà kính trồng hoa hồng, do không ký hợp đồng với chủ vựa thu mua nên giá hoa hồng bán ra biến động tùy thuộc vào thị trường. Theo ông Chuynh, thị trấn Lạc Dương có điều kiện khí hậu, thổ nhưỡng rất phù hợp cho sự sinh trưởng và phát triển của cây hoa hồng. Chính vì thế, người dân chỉ cần đầu tư, trồng và chăm sóc đúng quy trình thì vườn cây sẽ sinh trưởng và phát triển tốt.
Việc liên kết sản xuất theo chuỗi là hướng đi bắt buộc phải làm để nâng cao giá trị sản xuất, cải thiện đời sống đồng bào dân tộc.
Theo đó, việc làm cấp thiết cần phải đẩy mạnh là xây dựng thương hiệu và liên kết tiêu thụ để giải bài toán thị trường cho nông dân là đồng bào dân tộc thiểu số.
Theo ông Hoàng Xuân Hải, Trưởng phòng NN&PTNT huyện Lạc Dương, huyện đang khẩn trương phối hợp với các địa phương và ngành liên quan nghiên cứu, soạn thảo kế hoạch xây dựng, phát triển vùng sản xuất tập trung. Đồng thời, huyện cũng đang lập hồ sơ đề nghị đăng ký nhãn hiệu lên Cục Sở hữu trí tuệ (Bộ Khoa học và Công nghệ) để được cấp Giấy chứng nhận đăng ký nhãn hiệu “Hoa hồng LangBiang”.
Cùng với đó, các HTX, tổ hợp tác, hộ dân sau khi đăng ký và được cấp phép sử dụng nhãn hiệu này sẽ được hỗ trợ quảng bá sản phẩm đến người tiêu dùng dưới hình thức hội chợ triển lãm, chương trình xúc tiến thương mại... nhằm hướng đến việc phát triển kinh tế từ cây hoa hồng một cách bền vững và đem lại hiệu quả cao.
Đặc biệt, theo lãnh đạo Phòng NN&PTNT huyện Lạc Dương, việc liên kết sản xuất theo chuỗi là hướng đi bắt buộc phải làm để nâng cao giá trị sản xuất nông nghiệp, giúp đưa sản phẩm vào được các hệ thống siêu thị lớn trong nước, xuất khẩu ra thị trường nước ngoài.
Muốn làm được điều này, bà con dân tộc thiểu số ở Lạc Dương cần liên kết lại thông qua hình thành tổ hợp tác, HTX để liên kết với doanh nghiệp (DN) làm nòng cốt tiên phong trước khi triển khai vùng nguyên liệu lớn. UBND huyện sẽ thu hút DN tiên phong tạo ra quy trình, sản phẩm đồng nhất, từ đó kết nối với HTX làm tốt thị trường lớn trong và ngoài nước, trước mắt là thị trường trong nước cần được đẩy mạnh.
HTX hỗ trợ bà con dân tộc
Thời gian qua, hướng đi của Lạc Dương đã cho thấy sự đúng đắn về chính sách. Bà con dân tộc thiểu số không còn trông chờ, ỷ lại vào sự hỗ trợ của Nhà nước, mà năng động phát triển kinh tế, sản xuất rau hoa theo hướng hiện đại.
Xây dựng mô hình nông nghiệp hiện đại gắn với thu hút đồng bào dân tộc thiểu số tham gia liên kết hợp tác sản xuất.
Đại diện UBND xã Lát (huyện Lạc Dương) cho biết, qua việc triển khai ứng dụng công nghệ cao trong sản xuất, việc chuyển đổi cây trồng đã giúp đồng bào dân tộc thiểu số thoát nghèo, tạo thêm thu nhập trên địa bàn.
"Thời gian tới, UBND xã Lát sẽ phối hợp công ty, DN, HTX Hiền Thi xây dựng một số mô hình. Đồng thời, thành lập tổ liên kết trong bà con nông dân, chuyển đổi diện tích trồng cà phê hiệu quả không cao sang trồng cây rau hoa, tư duy sản xuất hướng đến nền sản xuất lớn, hạn chế sử dụng thuốc bảo vệ thực vật", đại diện UBND xã Lát cho biết.
Mới đây, đoàn công tác của Thường trực Tỉnh ủy Lâm Đồng đã đến thăm HTX Dịch vụ nông nghiệp tổng hợp Hiền Thi tại thôn Đạ Nghịt, xã Lát. HTX hiện liên kết sản xuất với 70 hộ; trong đó có 28 hộ đồng bào dân tộc thiểu số. Trong tổng số các hộ liên kết có 40 hộ liên kết thường xuyên và 30 hộ liên kết thời vụ.
Sau một thời gian vào HTX, trình độ sản xuất và thu nhập của bà con dân tộc thiểu số đã được tăng lên rất nhiều. Năm 2019, HTX Hiền Thi đạt tổng doanh thu 22 tỷ đồng, năm 2020 tăng lên 28 tỷ đồng. Với việc sản xuất đạt tiêu chuẩn VietGAP, nông sản của bà con chủ yếu được tiêu thụ tại hệ thống các siêu thị ở khu vực TP.HCM.
Ông Trần Đức Quận - Bí thư Tỉnh ủy Lâm Đồng đánh giá cao mô hình sản xuất của HTX Hiền Thi, đặc biệt là việc liên kết sản xuất với bà con dân tộc thiểu số. Đồng thời, lưu ý lãnh đạo huyện Lạc Dương tiếp tục có nhiều giải pháp để nâng cao chất lượng sản xuất và thu nhập từ nông nghiệp cho bà con dân tộc thiểu số.
Từ những vườn sầu riêng của đồng bào dân tộc thiểu số ở Đắk Lắk, yêu cầu tổ chức lại sản xuất đang trở nên cấp thiết. Ở đó, HTX trở thành điểm tựa hoàn thiện sản xuất, giảm nguy cơ bị ép giá và từng bước đưa nông sản địa phương tiến sâu vào chuỗi giá trị.
Sau 5 năm triển khai, Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển kinh tế, xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi (thường gọi là Chương trình 1719, và nay đã được tích hợp) đã tạo nền tảng quan trọng để thu hẹp khoảng cách phát triển giữa các vùng miền.
Thiếu mặt bằng sản xuất, khó đáp ứng điều kiện vay vốn, chưa rõ cơ chế bảo vệ quyền lợi khi tham gia chuỗi liên kết đang là những nút thắt khiến nhiều HTX vùng dân tộc thiểu số và miền núi khó mở rộng quy mô.
Ở vùng núi cao Yên Minh, tỉnh Tuyên Quang, nơi địa hình hiểm trở, đất canh tác kém màu mỡ và điều kiện sản xuất còn nhiều hạn chế, Hà Văn Ngọc, chàng trai dân tộc Tày ở thôn Bản Ké, đã chọn phát triển cây ớt gió để tạo sinh kế.
Trong bối cảnh vẫn còn những đánh giá vai trò HTX chưa đúng mức, chính những thành quả cụ thể từ cơ sở – nơi người dân có việc làm, có thu nhập và gắn bó với sản xuất – đã trở thành minh chứng thuyết phục nhất. Thực tiễn không chỉ phản bác mà còn củng cố nền tảng niềm tin xã hội.
Từng là một trong những huyện vùng cao đặc biệt khó khăn của tỉnh Lai Châu, nhưng những năm gần đây, Nậm Nhùn đã có những bước chuyển mình mạnh mẽ nhờ triển khai hàng loạt mô hình kinh tế liên kết tại các xã có đông đồng bào dân tộc thiểu số sinh sống.
Bộ Công Thương đề xuất sớm áp dụng biểu giá điện sinh hoạt 5 bậc thay cho 6 bậc hiện hành. Theo tính toán sơ bộ, khoảng 94% khách hàng có thể giảm tiền điện, trong khi những hộ tiêu thụ trên 778 kWh/tháng sẽ phải trả nhiều hơn.
Giữa núi rừng của tỉnh Lai Châu, cây sâm bản địa đang mở ra hướng phát triển kinh tế mới cho người dân vùng cao. Thông qua bảo tồn giống, tổ chức sản xuất và chuyển giao kỹ thuật, HTX Bảo tồn và Phát triển giống Sâm núi Lai Châu từng bước tạo việc...