Làng Đăk Rô Gia ở xã Đăk Trăm (huyện Đăk Tô) được đánh giá là một trong những làng tiêu biểu của người dân tộc thiểu số ở tỉnh Kon Tum đã và đang phục hồi tốt văn hóa cồng chiêng.

Bảo tồn văn hóa cồng chiêng

Ở ngôi làng này có nghệ nhân A Thu (dân tộc Xơ Đăng - nhánh Xơ Teng ở xã Đăk Trăm), nhiều năm nay góp phần xây dựng đội ngũ nghệ nhân trẻ kế cận trong gìn giữ bản sắc văn hóa dân tộc.

Say mê với những bài chiêng, tiếng cồng, từ tuổi niên thiếu, A Thu đã mày mò học cách sử dụng các nhạc cụ dân tộc từ các già làng, nghệ nhân trong thôn, trong xã... 

Gần 20 năm miệt mài như thế, A Thu đã trở thành nghệ nhân đánh cồng chiêng giỏi và hiện tại đang “truyền lửa” đam mê cho thế hệ trẻ trên địa bàn để gìn giữ văn hóa truyền thống cho mai sau.

Các đội cồng chiêng của thôn Đăk Rô Gia với sự dẫn dắt của A Thu đã thường xuyên tham gia giao lưu, biểu diễn vào các sự kiện, ngày lễ trọng đại ở xã Đăk Trăm và tại huyện Đăk Tô cũng như tỉnh Kon Tum. 

Thông qua hoạt động này cũng góp phần làm phong phú thêm các hoạt động văn hóa truyền thống của người Xơ Đăng trên địa bàn. Mặt khác, thế hệ trẻ ở các làng dân tộc thiểu số ở xã Đăk Trăm may mắn theo học đánh cồng chiêng ở nhà A Thu cũng đã ý thức được việc gìn giữ văn hóa của dân tộc từ đây.

Từ niềm say mê biểu diễn cồng chiêng, nghệ nhân A Thu đã “truyền lửa” yêu thích và phát huy âm nhạc dân tộc đến nhiều thế hệ trẻ ở làng Đăk Rô Gia. Góp phần giữ gìn truyền thống văn hóa các dân tộc thiểu số trên mảnh đất Tây Nguyên trong thời kỳ hội nhập hiện nay.

Trong những năm qua, để bảo tồn văn hoá truyền thống, giữ gìn bản sắc cho đồng bào thiểu số ở Đăk Tô thì tỉnh Kon Tum đã xây dựng các đề án “Bảo tồn, phát huy văn hóa cồng chiêng các dân tộc thiểu số”; đề án “Bảo tồn, phát huy lễ hội văn hóa truyền thống tiêu biểu các dân tộc thiểu số”...

Nhất là huyện Đăk Tô thường xuyên tổ chức các hoạt động liên hoan văn hóa cồng chiêng nhằm khơi dậy lòng tự hào về truyền thống văn hoá của chính đồng bào các dân tộc thiểu số.

Trong thời gian tới, huyện Đắk Tô sẽ tiếp tục đẩy mạnh các biện pháp huy động nguồn lực xã hội để tham gia bảo tồn, phát huy giá trị di sản văn hóa. Nhất là làm rõ giá trị các di sản văn hóa của đồng bào thiểu số có trên địa bàn và phát huy giá trị di sản văn trong đời sống văn hóa xã hội hiện tại và tương lai. 

Ngoài ra, huyện Đăk Tô cũng tuyên truyền để nhân dân hiểu rõ giá trị di sản mình đang có, từ đó khơi dậy niềm tự hào của mỗi người khi được sở hữu những giá trị di sản đó. 

Khi đã hiểu rõ giá trị di sản mình đang nắm giữ, các đồng bào thiểu số trong huyện sẽ có ý thức tham gia đóng góp vào việc bảo vệ, giữ gìn, phát huy giá trị đó. Đồng thời, tiếp tục thực hiện gắn kết các di sản với hoạt động du lịch trên nguyên tắc coi di sản văn hóa là tài nguyên du lịch thì phải bảo vệ, giữ gìn để di sản là tài nguyên bền vững, có giá trị sử dụng vĩnh viễn.

Đồng lòng hiến đất làm đường bê tông

Những năm gần đây cuộc sống của bà con dân tộc Xơ Đăng ở làng Đăk Manh II, xã Đăk Rơ Nga, huyện Đăk Tô đã đổi thay nhờ con đường bê tông mới. Có đường, việc vận chuyển nông sản từ nương rẫy về nhà trở nên dễ dàng, còn trẻ đến trường học tập thuận lợi hơn.

Trước đây, đoạn đường này lầy lội, đi lại khó khăn. Để vận chuyển nông sản, phân bón..., bà con phải đi vòng xa gấp đôi. Còn hiện tại, con đường này đã được làm bê tông kiên cố nhờ các hộ dân tự nguyện hiến đất. Từ ngày hoàn thành con đường, việc đi lại của bà con nhân dân thuận lợi hơn rất nhiều.

Theo ông A Xuất, trưởng thôn ở làng Đăk Manh II, để bê tông con đường này thì 10 hộ dân đã hiến 1.200m2 đất, chặt bỏ những cây có giá trị kinh tế như nhãn, cao su, cà phê, bời lời...Trong đó, có cả hộ hiến hơn 400m2 đất vườn cao su, cà phê đang trong kỳ thu hoạch.

Ngoài ra, còn có 10 hộ dân hiến 1.800m2 đất làm đường nông thôn mới đến khu sản xuất thôn Đăk Pung và Đăk Manh II. Không chỉ ở làng Đăk Manh II, nhiều hộ dân đồng bào dân tộc Xơ Đăng ở thôn Đăk Dế, xã Đăk Rơ Nga cũng đã tự nguyện hiến đất để làm đường nông thôn mới đến nơi ở và khu sản xuất.

Bên cạnh việc hiến đất làm đường, hai năm trở lại đây thì xã Đăk Rơ Nga đã đẩy mạnh phong trào xây dựng nông thôn mới, nhất là tập trung vào việc xây dựng mới đường giao thông, kiên cố hóa kênh mương nội đồng, sửa chữa các tuyến đường giao thông, nạo vét kênh mương nội đồng, cải tạo cảnh quan môi trường khu dân cư…

Ông A Hrut, Chủ tịch UBND xã Đăk Rơ Nga cho biết, phong trào xây dựng nông thôn mới ở xã Đăk Rơ Nga đã đạt được những hiệu quả tích cực nhờ vào sự đồng thuận của bà con nhân dân trong xã, nhất là bà con dân tộc thiểu số. Thời gian tới, xã sẽ phấn đấu giữ vững và nâng cao chất lượng các tiêu chí nông thôn mới đã đạt, nâng cao chất lượng cuộc sống cho bà con dân tộc thiểu số.

    Thanh Loan