Chuột là đối tượng sinh sản nhanh, kết hợp điều kiện biến đổi khí hậu nên nhiệt độ trung bình có xu hướng tăng càng thích hợp cho chuột phát triển. Chuột phát triển chính là mối nguy hại với đồng ruộng. Để bảo vệ diện tích cây trồng, các HTX trên địa bàn tỉnh Thái Bình đã áp dụng những phương pháp hiệu quả, phù hợp với từng địa phương.

Bảo vệ mùa màng

Đảm nhận các khâu dịch vụ thiết yếu như: phối hợp chuyển giao khoa học kỹ thuật; thủy lợi nội đồng; làm đất; bảo vệ thực vật (phòng trừ sâu bệnh, diệt chuột, ốc bươu vàng); cung ứng vật tư nông nghiệp trên diện tích hàng trăm ha đất canh tác, HTX dịch vụ nông nghiệp Vũ Vinh (Vũ Thư) đã hỗ trợ người dân phát triển mô hình cánh đồng lớn.

Để bảo đảm đồng ruộng giải quyết khó khăn do chuột gây ra, ngoài việc tổ chức cho người dân áp dụng các biện pháp quây ruộng bằng nilon để hạn chế chuột cắn phá, HTX Vũ Vinh đã phát động phong trào toàn dân ra quân diệt chuột bảo vệ mùa màng bằng các biện pháp thủ công, sử dụng thuốc sinh học… HTX phối hợp với các tổ dịch vụ bắt chuột của các đội sản xuất ra quân diệt chuột đồng loạt trên địa bàn.

Như vụ lúa cuối năm 2019, HTX đã tổ chức 3 đợt diệt chuột với tổng số 1.500 kg thuốc mồi để chia cho thành viên thực hiện đánh chuột đồng loạt tại ruộng và các khu vực có mật độ chuột cao như ven làng, ven đường, các khu đất hoang hoá, nghĩa trang, bờ mương.

Thời kỳ lúa phân hóa đến làm đòng cũng là thời điểm chuột hoạt động mạnh nên HTX trích kinh phí 12 triệu đồng cho công tác diệt chuột để bảo vệ kết quả sản xuất. HTX cũng phát động nông dân thường xuyên kiểm tra đồng ruộng, diệt chuột bằng nhiều hình thức, kết hợp biện pháp sinh học, thủ công, tuyệt đối không dùng các loại thuốc cấm, dùng điện và một số biện pháp dễ gây nguy hiểm cho người, vật nuôi để diệt chuột.

Bên cạnh đó, HTX chú trọng hướng dẫn người dân áp dụng đúng kỹ thuật để bảo vệ hệ thống kênh mương, đường giao thông nội đồng và giữ vệ sinh môi trường.

Theo Ban Giám đốc HTX, nếu diệt chuột rời rạc, sử dụng thuốc hóa học thì chuột chết không tập trung. Quá trình chuột chết không tìm thấy xác khiến tình trạng bốc mùi hôi thối gây ô nhiễm môi trường. Bên cạnh đó, nếu vật khác ăn phải xác chuột có dính bả thuốc hóa học sẽ nhân cấp độ ngộ độc, gây nguy hiển cho cả con người và môi trường sống.

Trên địa bàn huyện Tiền Hải có hơn 10.000ha lúa. Tuy nhiên, tại nhiều địa phương cũng xảy ra tình trạng chuột cắn phá lúa.

Để giải quyết tình trạng này, HTX nông nghiệp Đông Quý tích cực tuyên truyền để người dân không sử dụng điện đánh bắt chuột vì đây là cách làm vi phạm pháp luật, đồng thời hướng dẫn nhân dân sử dụng các biện pháp khác như: quây nilon, đặt bẫy, dùng thuốc sinh học đánh bắt chuột bảo vệ sản xuất nông nghiệp. HTX cùng địa phương tiến hành cấp thuốc diệt chuột sinh học cho người dân để phòng chống chuột hiệu quả.

Nâng cao hiệu quả

Hiện nay, tại Thái Bình, các HTX dịch vụ nông nghiệp ở các xã đã đứng ra hỗ trợ người dân sản xuất, trong đó có việc áp dụng các biện pháp diệt chuột, tập trung vào biện pháp sinh học và thủ công là chủ yếu.

Diệt chuột bằng phương pháp thủ công tốn nhiều công sức. Người đảm nhận dịch vụ này cũng phải thức khuya dậy sớm, nắm bắt được đặc tính của chuột để đặt bẫy, hun khói, đào hang.

Bên cạnh đó, diệt chuột bằng thuốc sinh học bảo đảm an toàn với người, các loại vật nuôi và không ô nhiễm môi trường. Sau khi ăn thuốc, chuột sẽ bị sốt thương hàn và chết sau 3-4 ngày, các con cùng đàn không ăn cũng lây nhiễm qua phân, nước tiểu của những con chết nhưng vẫn bảo đảm an toàn cho người và con vật khác...

Để mang lại hiệu quả, các HTX tổ chức diệt chuột quyết liệt và mang tính cộng đồng. Huy động được sức mạnh tổng hợp của các cấp, các ngành, các đoàn thể và toàn dân tham gia diệt chuột. Hầu hết các HTX đều cùng địa phương hỗ trợ kinh phí mua thuốc diệt chuột cho nông dân như HTX dịch vụ nông nghiệp xã Nam Thắng (Tiền Hải), HTX dịch vụ nông nghiệp xã An Ninh (Quỳnh Phụ)…

Tại HTX dịch vụ nông nghiệp xã An Ninh, trước khi vào vụ sản xuất, Ban giám đốc HTX đã họp với các đội sản xuất bàn và thống nhất thành lập tổ dịch vụ diệt chuột. HTX cam kết đảm bảo an toàn cho tất cả các thửa ruộng của thành viên. Đối với những hộ có diện tích lúa bị chuột cắn phá trên 5m2 HTX sẽ tổ chức nghiệm thu và bồi thường 100% theo năng suất hiện hành với giá thị trường tại thời điểm ký kết hợp đồng dịch vụ.

Ngoài ra, để bảo đảm an toàn chung cho cộng đồng khi đánh thuốc chuột, các HTX tiến hành thông báo rộng trong khu dân cư và tổ chức thu gom mồi thừa, xác chuột sau đó chôn lấp cẩn thận để an toàn cho động vật nuôi, môi trường và sức khỏe của con người.

Như Yến