Sự khởi sắc và ngày càng phát triển của KTHT, HTX trong vùng đồng bào dân tộc vùng cao của huyện Võ Nhai, tỉnh Thái Nguyên ngoài sự nỗ lực phấn đấu của mỗi HTX, còn có sự hỗ trợ tích cực từ các cấp chính quyền và đoàn thể, nhất là sự hỗ trợ của Liên minh HTX tỉnh Thái Nguyên và Liên minh HTX Việt Nam.
PHÁT TRIỂN KINH TẾ HỢP TÁC XÃ TRONG VÙNG ĐỒNG BÀO DÂN TỘC
Sự vào cuộc đồng bộ này cho thấy chủ trương, chính sách đúng đắn của Đảng, Nhà nước, của Liên minh HTX về phát triển KTHT, HTX ở những vùng đồng bào dân tộc, vùng cao vốn còn nhiều khó khăn, trở ngại này.
Liên kết chuỗi - hướng đi cho các HTX vùng cao
Ông Nguyễn Minh Tuấn, Phó trưởng phòng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn huyện Võ Nhai cho biết, thế mạnh của địa phương là lâm sản; trồng trọt các loại cây như chè, bưởi, na, nhãn, ổi… với diện tích hàng nghìn ha mỗi loại.
Năm 2020, UBND huyện đã có nhiều chính sách hỗ trợ cho người dân và các HTX về khoa học kỹ thuật, xây dựng các mô hình liên kết, mô hình sản xuất sạch, an toàn và tìm kiếm thị trường tiêu thụ.
Theo đó, huyện Võ Nhai đã đầu tư nhiều chương trình, nội dung như: quy trình sản xuất VietGAP; tuyên truyền, tập huấn để bà con thay đổi hình thức canh tác truyền thống, chăm sóc bằng phân bón hóa học, sử dụng hóa chất sang sản xuất, chăm bón bằng hữu cơ, sinh học; quy trình về quản lý an toàn vệ sinh thực phẩm để bà con và các thành viên HTX nâng cao chất lượng sản phẩm.
Nhờ sự hỗ trợ của các cấp chính quyền, sự nỗ lực vươn lên của các HTX, KTHT, HTX trên địa bàn huyện Võ Nhai ngày càng phát triển.
Bên cạnh đó, huyện cũng tổ chức các lớp tập huấn, thăm quan các mô hình sản xuất có chất lượng, hiệu quả tại các tỉnh, thành phố khác để bà con sản xuất theo tiêu chuẩn VietGAP. Đồng thời, đang định hướng xây dựng các sản phẩm OCOP 3 sao của địa phương.
“Huyện Võ Nhai đã quy hoạch vùng sản xuất theo Đề án sản phẩm chủ lực của tỉnh để áp dụng việc ứng dụng công nghệ cao, quy hoạch trụ sở làm việc cho các HTX, 10 điểm thu gom, sơ chế, trưng bày, giới thiệu sản phẩm OCOP. Để thực hiện tốt việc này, huyện cũng đã đầu tư xây dựng 10 mô hình sản xuất, kinh doanh theo chuỗi giá trị để các HTX có kế hoạch sản xuất và tiêu thụ”, ông Tuấn thông tin.
Được biết, trước đây sản xuất nông nghiệp của người dân, HTX tại địa phương theo hướng mạnh ai nấy làm nên hiệu quả đạt được rất thấp, nguồn tiêu thụ không ổn định. Đến nay, địa phương xác định liên kết là xu hướng tất yếu, là con đường đi đến thành công, đồng thời giúp người dân nhận ra phải sản xuất an toàn, theo đúng tiêu chuẩn của doanh nghiệp, người tiêu dùng đặt ra.
Liên kết là xu hướng của sản xuất nông nghiệp trong giai đoạn tới. Để làm được điều này, trong thời gian không xa, HTX sẽ đóng vai trò chủ đạo của chuỗi liên kết.
“Quan trọng nhất là tạo ra chìa khóa, giải pháp để cho một bộ phận người dân chưa tham gia vào KTHT, HTX nhận thấy phải liên kết, phải tham gia vào HTX, nhất là đồng bào các dân tộc vùng cao như Võ Nhai”, ông Tuấn nhấn mạnh.
Tham gia HTX- con đường cho kinh tế hộ đồng bào dân tộc
Theo ông Nguyễn Văn Dũng, Chủ tịch Liên minh HTX tỉnh Thái Nguyên, Thái Nguyên hiện có 583 HTX, trong đó có 366 HTX nông nghiệp. Toàn tỉnh hiện có hơn 70 sản phẩm OCOP từ 3-4 sao với các mặt hàng chủ lực là gạo, chè, thịt, cá, rau củ quả. Nhờ sản xuất an toàn, sản phẩm ngày càng chất lượng, đáp ứng được yêu cầu của thị trường, nên những năm qua, thu nhập của các thành viên HTX tăng từ 10-15%/năm, góp phần nâng cao thu nhập, ổn định đời sống của người dân.
Các HTX nông nghiệp tại tỉnh Thái Nguyên đang phát triển nhanh và bền vững.
Dù chưa có con số thống kê chính thức về số lượng HTX trong vùng đồng bào dân tộc, nhưng trên địa bàn tỉnh Thái Nguyên có các huyện có đông đồng bào dân tộc sinh sống là Định Hóa, Võ Nhai… So với các huyện, thành phố trong toàn tỉnh, các HTX trong vùng cao, vùng có đồng bào dân tộc sinh sống và tham gia làm thành viên những năm qua cũng phát triển khá đồng đều và từng bước đi lên.
KTHT, HTX trên địa bàn tỉnh Thái Nguyên những năm qua phát triển khá tốt và đồng đều nhờ có sự chỉ đạo của Tỉnh ủy, UBND tỉnh, sự vào cuộc đồng bộ của các sở, ngành, địa phương và sự nỗ lực vươn lên của mỗi HTX. Đặc biệt phải kể đến Đề án phát triển KTHT, HTX giai đoạn 2017-2020 do Tỉnh ủy Thái Nguyên ban hành.
Chủ tịch Liên minh HTX tỉnh Thái Nguyên Nguyễn Văn Dũng: Các HTX trong vùng đồng bào dân tộc đang có sự phát triển nhanh chóng nhờ sự vào cuộc hỗ trợ đồng bộ của cả chính quyền và Liên minh HTX.
“Đây là sự chỉ đạo, là căn cứ để có sự vào cuộc đồng bộ từ chính quyền đến các cấp, ngành, giúp cho KTHT, HTX tỉnh Thái Nguyên phát triển như hiện nay”, ông Dũng khẳng định.
Ông Nguyễn Thái Nam, Trưởng ban Dân tộc tỉnh Thái Nguyên cho biết, đồng bào vùng dân tộc đang từng ngày phát triển nhờ có thêm sự đóng góp của khu vực KTHT, HTX.
Theo ông Nguyễn Thái Nam, Trưởng ban Dân tộc tỉnh Thái Nguyên, tính đến thời điểm này, tỉnh Thái Nguyên có 51 dân tộc cùng sinh sống. Trên địa bàn tỉnh có 123 xã, thị trấn thuộc vùng dân tộc thiểu số và miền núi, chiếm trên 90% diện tích toàn tỉnh, được phân định thành 3 khu vực (I, II, III) gồm: 25 xã khu vực I; 62 xã khu vực II; 36 xã khu vực III; 542 xóm, bản đặc biệt khó khăn.
Ông Nguyễn Thái Nam, Trưởng ban Dân tộc tỉnh Thái Nguyên
Dưới sự quan tâm hỗ trợ của Đảng, Nhà nước và cấp ủy, chính quyền địa phương, vùng đồng bào dân tộc tỉnh Thái Nguyên cơ bản đã có sự thay đổi tương đối và toàn diện, đời sống từng bước được nâng lên, tỷ lệ giảm nghèo trong vùng dân tộc thiểu số và miền núi giảm từ 19,22% năm 2016 xuống còn 6,17%, giảm bình quân trên 3,2%/năm.
Đáng phấn khởi là các xã 135 giảm tỷ lệ hộ nghèo bình quân 5%/năm. Công tác giảm nghèo đã góp phần quan trọng đưa Thái Nguyên tăng 3 bậc, xếp thứ 2 trong 11 tỉnh miền núi phía Bắc có tỷ lệ hộ nghèo thấp chỉ sau tỉnh Quảng Ninh.
Đặc biệt là đã xuất hiện nhiều tấm gương người dân tộc làm kinh tế giỏi, trong đó có giám đốc một số HTX. Đây là những điển hình cho thấy người dân tộc và dân tộc thiểu số cũng rất có ý chí và điều kiện vươn lên phát triển kinh tế.
“Chỉ có phát triển KTHT, HTX mới tạo cơ hội cho kinh tế hộ gia đình phát triển. Do vậy, việc chỉ đạo phát triển các HTX trong vùng dân tộc là rất cần thiết và cần phải có những chính sách đồng bộ để tạo cơ hội cho đồng bào dân tộc tham gia vào HTX nhiều hơn nữa”, ông Nam nhấn mạnh.
Từng là một trong những huyện vùng cao đặc biệt khó khăn của tỉnh Lai Châu, nhưng những năm gần đây, Nậm Nhùn đã có những bước chuyển mình mạnh mẽ nhờ triển khai hàng loạt mô hình kinh tế liên kết tại các xã có đông đồng bào dân tộc thiểu số sinh sống.
Từ một huyện nghèo thuộc diện đặc biệt khó khăn của tỉnh Điện Biên, Nậm Pồ đang dần thay da đổi thịt khi người dân, đặc biệt là đồng bào dân tộc thiểu số mạnh dạn tiếp cận công nghệ thông tin, thương mại điện tử để sản xuất và tiêu thụ nông sản.
Không còn là miền đất của đói nghèo và biệt lập, nhiều vùng đồng bào dân tộc thiểu số miền núi tỉnh Bắc Kạn giờ đây đang trở thành hình mẫu về khát vọng vươn lên nhờ ứng dụng công nghệ thông tin và thương mại điện tử vào sản xuất, với HTX là cầu nối.
Giữa vùng cao biên giới Sìn Hồ (tỉnh Lai Châu) quanh năm mây mù bao phủ, ít ai nghĩ rằng nơi đây lại đang âm thầm diễn ra một cuộc “cách mạng nông nghiệp” với trung tâm là đồng bào dân tộc thiểu số.
Giữa đại ngàn Việt Bắc, huyện Võ Nhai (tỉnh Thái Nguyên) đang từng bước chuyển mình mạnh mẽ nhờ chuyển đổi cơ cấu cây trồng, ứng dụng công nghệ thông tin, thương mại điện tử và đặc biệt là sự “bứt phá” của các HTX có đông thành viên là đồng bào dân tộc thiểu số.
Liên minh HTX Việt Nam và Tổ chức Lao động Quốc tế triển khai chương trình hỗ trợ 356 hộ gia đình tại hai xã Xuân Thượng và Xuân Hòa, tỉnh Lào Cai, với tổng kinh phí gần 1,5 tỷ đồng. Chương trình giúp khôi phục sản xuất, sửa chữa nhà cửa và nâng cao khả năng ứng phó với thiên tai, hướng tới phát triển bền vững cho đồng bào dân tộc miền núi sau cơn bão Yagi.
Những ngày này, làng quất Tứ Liên bước vào quãng thời gian bận rộn nhất trong năm. Trên khắp các khu vườn, người trồng quất tất bật uốn cành, chỉnh thế, giữ dáng cho từng cây, chạy đua với thời gian để kịp đưa ra thị trường vào dịp Tết.
Dưới những ao nuôi được kè bờ chắc chắn ở thôn Văn Hưng, xã Cát Thịnh, tỉnh Lào Cai, những con ba ba gai thương phẩm đang được HTX Chăn nuôi ba ba gai Cát Thịnh chăm sóc cẩn trọng. Mỗi con có giá từ 3 đến 5 triệu đồng, chưa kể hàng vạn con giống...