“Seattle của châu Á” thu hút các công ty khởi nghiệp tới Nhật Bản

Từ văn phòng khởi nghiệp về lĩnh vực liên quan tới Internet của mình ở tầng năm, Kazz Watabe có thể thấy những cơn sóng vỗ đang trầm xuống trên vịnh biển trong khi anh vẫn tập trung làm việc trên trang web về đánh bắt cá đồng thời lắng nghe tiếng nhạc jazz đang hòa cùng tiếng sóng vỗ rì rào, triền miên trên biển ngay phía dưới.  

Giờ đây, cảnh tượng này có thể được bắt gặp từ bất cứ trung tâm khởi nghiệp bên bờ biển nào đang phát triển trên khắp thế giới như: Seattle, Tel Aviv, Barcelona, Sydney, nhưng với công ty Umeebe Inc. của Watabe, bạn có thể thấy ngay hình ảnh này ở Nhật Bản, tại cảng biển phía tây của Fukuoka, nơi khá xa thủ đô Tokyo.

“Ý tưởng quả thật không tồi khi xây dựng công ty riêng nếu việc cần lưu ý trước tiên là về kiểu môi trường bạn muốn hoạt động kinh doanh của mình phát triển ở đó”, Watabe, CEO của Umeebe Inc. cho biết. Watabe, 30 tuổi, đã chuyển từ Tokyo tới thành phố này vào cuối năm 2013 để phát triển những ứng dụng smartphone và phần mềm nhằm giúp các ngư dân tìm luồng cá và chia sẻ hình ảnh đánh bắt của họ.

Ngoài thủ đô Tokyo, Fukuoka là thành phố lớn tăng trưởng nhanh nhất ở Nhật Bản đã bị cạn kiệt nhân tài và nguồn nhân công so với các nơi khác của Nhật Bản trong suốt nhiều thập kỷ qua. Thành phố cảng cổ kính này nằm giữa những ngọn núi gần với Thượng Hải và Tokyo đang nỗ lực thúc đẩy tăng trưởng bằng cách thu hút các doanh nhân như Watabe từ Nhật Bản và các nước khác tới đây lập nghiệp.

Ông Soichiro Takashima, được bầu làm thị trưởng trẻ tuổi nhất trong lịch sử của thành phố vào năm 2010, đang cố gắng để chuyển tình trạng của Fukuoka thành một vùng đặc biệt chiến lược quốc gia bằng cách cắt giảm biên chế và giới thiệu những ưu đãi như “Thị thực Khởi nghiệp” đầu tiên của Nhật Bản, cho phép các doanh nghiệp được miễn thuế sáu tháng đối với những yêu cầu tuyển dụng và đầu tư của một thị thực kinh doanh. 
“Chúng tôi muốn đưa ra ‘thị thực’ này như một nỗ lực mà chưa một ai trước đây từng làm. Những người khác sẽ tới đây và xem cách chúng tôi thực hiện điều này như thế nào. Đó chính là cách nhanh nhất để thay đổi Nhật Bản”, ông Takashima, hiện đã 42 tuổi, chia sẻ.

Năm 2011, ông Takashima đã tới thăm Seattle, thành phố nằm bên bờ biển phía tây nước Mỹ và tuyên bố ông được truyền cảm hứng mạnh mẻ để tạo nên một nơi giống như vậy của châu Á tại Nhật Bản. Do đó, vấn đề song hành trước tiên để có một “Seattle của châu Á” chính là yếu tố địa lý, điều mà Fukuoka đáp ứng được.

Vì vậy, bí quyết quan trọng để biến tham vọng về thành phố Fukuoka thành một cửa ngõ châu Á chính là vị trí của nó. Ngày nay, tại sân bay thành phố, được đặt ở trung tâm thành bố, máy bay xếp hàng để tới các điểm đến như Hồng Kông, Singapore và Đài Loan, với hơn 800 triệu người di chuyển chỉ trong một chuyến bay dài ba tiếng của Fukuoka. Các biển chỉ dẫn di chuyển bằng tiếng Nhật, Anh, Hàn và Trung hướng dẫn cho những hành khách ở ga tàu điện ngầm, nơi chưa đầy mười phút là có thể di chuyển từ sân bay tới nhà ga xe lửa thành phố.

Nói về sự thuận tiện này, Noritaka Ochiai – CEO của tập đoàn LINE, một công ty Hàn Quốc hoạt động trong lĩnh vực ứng dụng tin nhắn smartphone tại Nhật Bản, có văn phòng ở Fukuoka, thừa nhận: “Thực sự rất khó đánh bại được vị trí này”. Đó là lý do vì sao hiện nay Ochiai đang làm việc ở một văn phòng gần sát khu vực nhà ga xe lửa thành phố Fukuoka.

Kể từ khi ra mắt tại đây vào tháng 11/2013, LINE Fukuoka Corp. do Ochiai điều hành đã góp thêm vào thị trường lao động ở Fukuoka hơn 600 việc làm. Trong đó, phụ nữ làm công nhân chiếm hơn 50% và 30% giữ chức vụ quản lý, cùngi gần một nửa số kỹ sư là người nước ngoài. Ochiai, năm nay cũng 42 tuổi, chia sẻ: “Chúng tôi luôn hoan nghênh những người có kỹ năng, phù hợp với văn hóa của chúng tôi và thực sự quan tâm tới chúng tôi”.

Trong khi đó, Koji Lin, một kỹ sư 35 tuổi người Đài Loan, làm việc tại LINE, cho biết anh chọn Fukuoka hơn là Tokyo do anh thấy chất lượng cuộc sống ở đây tốt hơn và bởi nơi đây có chuyến bay ngắn về thẳng quê hương anh.

Hiện nay, Fukuoka đã trở thành một nền kinh tế 7,2 nghìn tỷ yên (65 tỷ USD) trong khi thành phố có diện tích chỉ bằng 7% so với Tokyo và giá thuê văn phòng bình quân rẻ hơn 50%. Bên cạnh đó, thủ đô Tokyo đang trở thành một thành phố chen chúc giữa 35 triệu dân trong khi các cư dân của Fukuoka tha hồ hít thở bầu không khí thiên nhiên trong lành với chút ít thời gian lái xe là ra tới biển hoặc lên đến núi.

Chính vì vị thế ưu đãi như vậy mà Lin, ông bố đã hai con, cảm thấy hứng thú khi tới đây sống và làm việc. Lin bộc bạch: “Tôi muốn thay đổi môi trường sống và làm việc cũng như thay đổi bản thân. Và Fukuoka thực sự phù hợp với sự thay đổi này của tôi”.

Giờ đây, chính sự rủi ro từ việc khuyến khích, thu hút doanh nghiệp này đã biến Fukuoka thành một thành phố nổi bật. Theo Trung tâm Nghiên cứu Đô thị châu Á Fukuoka, Fukuoka là thành phố có tỷ lệ doanh nghiệp khởi nghiệp cao nhất và đạt tỷ lệ dự án liên doanh hoàn thành cao thứ hai trong số 21 thành phố lớn nhất của Nhật Bản. Ngoài ra, tại Fukuoka hiện nay, cứ 9 trên 10 công việc là làm theo dịch vụ, so với tỷ lệ 71% trên toàn Nhật Bản.

Minh Hà