Chương trình mục tiêu Quốc gia giảm nghèo nhanh và bền vững đã mang lại cho Lai Châu diện mạo nông thôn miền núi với nhiều mảng sáng. Qua đó, đời sống của nhân dân, nhất là ở các xã nghèo từng bước được nâng lên. Nhiều hộ thoát nghèo được tiếp cận và thụ hưởng các dịch vụ xã hội cơ bản, được phát triển sản xuất, giải quyết việc làm, tăng thu nhập…

Tỷ lệ hộ nghèo giảm nhiều

Sìn Hồ là huyện vùng cao biên giới của tỉnh Lai Châu là một ví dụ điển hình. Chỉ tính riêng trong năm 2018, huyện Sìn Hồ đã có 273 hộ nghèo viết đơn xin đăng ký thoát nghèo.

Để từng bước thoát nghèo, ông Hầu A Dia - Chủ tịch UBND xã Pu Sam Cáp, Sìn Hồ cho biết: Thời gian qua, chính quyền và đồng bào các dân tộc xã đã thực hiện nhiều giải pháp nhằm phát huy sức mạnh tổng hợp của cả hệ thống chính trị. Đảng ủy xã thành lập Ban Chỉ đạo xóa đói giảm nghèo, theo dõi, giúp đỡ hộ nghèo, hướng dẫn bà con chuyển đổi cơ cấu cây trồng, vật nuôi, định hướng phát triển kinh tế. Từ các chương trình, dự án giảm nghèo của Chính phủ, tỉnh, UBND xã phối hợp với Phòng NN &PTNT huyện tổ chức cấp phát giống cây trồng, vật nuôi, nông cụ sản xuất đảm bảo đúng tiến độ, đối tượng thụ hưởng, nhờ đó người dân có thêm tư liệu sản xuất để nâng cao thu nhập... Hết năm 2018, thu nhập bình quân xã đạt 14 triệu đồng/người/năm (tăng 1 triệu đồng so với năm 2017); tỷ lệ hộ nghèo của xã giảm còn 39%, giảm bình quân từ 4-5%/năm...

Tương tự Sìn Hồ, Nậm Nhùn là một trong những huyện có tỷ lệ hộ nghèo cao. Thời gian qua, cùng với đẩy mạnh phát triển kinh tế - xã hội, công tác giảm nghèo chính là nhiệm vụ ưu tiên hàng đầu. Ông Hà Văn Sơn, Phó Chủ tịch UBND huyện cho biết: Để xóa đói, giảm nghèo, huyện đề ra nhiều giải pháp như: đào tạo nghề, giải quyết việc làm, đẩy mạnh trồng trọt, chăn nuôi, khai hoang ruộng đất, hỗ trợ cho các hộ nghèo, tổ chức các lớp tập huấn về phát triển kinh tế… Ngoài ra, UBND huyện chỉ đạo UBND các xã, thị trấn, vận động bà con thi đua lao động sản xuất, áp dụng khoa học kỹ thuật vào sản xuất. Huyện cũng vận dụng hiệu quả và tối ưu hoá các nguồn lực từ các chương trình, dự án như 30a, 135 để hỗ trợ người dân phát triển kinh tế xoá đói giảm nghèo.

Nhiều mô hình như gieo trồng lúa năng suất cao ở các xã: Hua Bum, Nậm Hàng; nuôi gà, vịt ở Nậm Ban; nuôi lợn sinh sản ở thị trấn Nậm Nhùn... đem lại hiệu quả kinh tế cao. Ngoài ra, huyện còn vận động bà con khai hoang, mở rộng diện tích đất sản xuất nông nghiệp, tham gia trồng và bảo vệ rừng. Từ đó tỷ lệ hộ nghèo của huyện giảm dần, đặc biệt các xã: Mường Mô, Nậm Hàng, Trung Chải, Pú Đao giảm bình quân 7%/năm. Chỉ tính riêng trong năm 2018, toàn huyện có gần 500 hộ thoát nghèo, tỷ lệ giảm nghèo cơ bản đạt chỉ tiêu đề ra, 5,5%/năm.

Kiên quyết không để tái nghèo

Trong giai đoạn 2012 - 2015, tỉnh Lai Châu đã có 6 huyện nghèo được đầu tư, hỗ trợ xây dựng 231 công trình (đường giao thông, thủy lợi, trường lớp học, lưới điện…); hỗ trợ giao khoán chăm sóc, bảo vệ 165.995 ha rừng; nhân rộng 9 mô hình phát triển chăn nuôi, trồng trọt trên địa bàn các huyện nghèo; mở 33 lớp tập huấn, bồi dưỡng nâng cao năng lực cho 1.440 lượt cán bộ làm công tác xoá đói giảm nghèo...

Từ năm 2016 - 2018, đầu tư mới 62 công trình, duy tu bảo dưỡng 56 công trình (đường giao thông nông thôn, thủy lợi, trường lớp học thuộc các huyện nghèo); hỗ trợ khoán khoanh nuôi, bảo vệ rừng cho 118.598 hộ; hỗ trợ khai hoang tạo nương rẫy cố định 170 hộ; hỗ trợ 167 dự án phát triển sản xuất; thực hiện hỗ trợ khai hoang 32,3 ha; nhân rộng 22 mô hình giảm nghèo trên địa bàn các huyện, thành phố... Ngoài ra, đã có 36 nghìn hộ nghèo, cận nghèo, hộ chính sách khác được vay vốn phát triển sản xuất...

Tuy nhiên, trên địa bàn tỉnh Lai Châu còn tồn tại một thực trạng đó là hằng năm, tỷ lệ hộ nghèo giảm theo kế hoạch đề ra nhưng kết quả giảm nghèo chưa bền vững, số hộ tái nghèo và nghèo phát sinh còn cao. Nhiều hộ thoát nghèo lại rơi vào hộ cận nghèo. Tỷ lệ hộ nghèo có sự chênh lệch lớn giữa các vùng, các dân tộc....

Chỉ tính riêng năm 2018, toàn tỉnh có 1.451 hộ nghèo và 3.215 hộ cận nghèo mới phát sinh; có 253 hộ tái nghèo và 253 hộ cận nghèo. Huyện có số hộ tái nghèo, cận nghèo cao nhất là Phong Thổ (99 hộ tái nghèo, 143 hộ tái cận nghèo, huyện cao thứ hai là Nậm Nhùn (52 hộ tái nghèo, 73 hộ cận nghèo)…

Do đó, thời gian tới, để công tác giảm nghèo đạt hiệu quả cao hơn, tỉnh Lai Châu sẽ tiếp tục thực hiện hiệu quả các nhóm giải pháp về nhận thức, thể chế, chính sách, công tác tổ chức thực hiện và nguồn lực; xây dựng và nhân rộng các mô hình sản xuất nông nghiệp tập trung theo hướng sản xuất hàng hoá để người nghèo tiếp cận và tham gia; hỗ trợ các hoạt động chuyển giao kỹ thuật, áp dụng công nghệ cao, quảng bá, tìm thị trường tiêu thụ sản phẩm....

Thu Thảo