Trong báo cáo cập nhật mới công bố, Chứng khoán MB (MBS) nhận định triển vọng nâng hạng thị trường chứng khoán Việt Nam từ nhóm cận biên (frontier market) lên nhóm mới nổi (emerging market) đang ngày càng rõ ràng hơn

Theo lộ trình dự kiến, FTSE Russell sẽ tiến hành kỳ soát xét vào tháng 03 và công bố kết quả vào ngày 07/04. MBS cho rằng thị trường chứng khoán Việt Nam có thể được thông báo nâng hạng và chính thức được đưa vào nhóm thị trường mới nổi trong kỳ rà soát tháng 09/2026.

Nếu kịch bản này xảy ra, quá trình chuyển đổi dự kiến bắt đầu từ tháng 09/2026 sau khi hoàn tất bước thẩm định kỹ thuật cuối cùng vào tháng 03/2026. Giai đoạn chuyển tiếp có thể kéo dài đến khoảng tháng 03-06/2027 nhằm đảm bảo hệ thống thị trường vận hành ổn định trước áp lực gia tăng của dòng vốn ngoại.

Theo MBS, kinh nghiệm tại nhiều quốc gia cho thấy thị trường chứng khoán thường tăng trưởng mạnh trong khoảng 6-12 tháng trước thời điểm chính thức được nâng hạng. Chẳng hạn, thị trường Qatar tăng hơn 45% trong giai đoạn từ tháng 09/2013 đến tháng 09/2014, Saudi Arabia tăng hơn 23% từ tháng 03/2017 đến tháng 03/2018, còn Romania tăng hơn 18% từ tháng 09/2018 đến tháng 09/2019.

Bộ phận phân tích của MBS cho rằng khi một thị trường được đưa vào rổ chỉ số mới nổi của MSCI hoặc FTSE, các quỹ ETF và quỹ đầu tư chủ động toàn cầu sẽ phải tái cơ cấu danh mục để phân bổ vốn theo tỷ trọng mới.

Đáng chú ý, dòng vốn thụ động (passive funds) giải ngân theo chỉ số thường có tính kỷ luật cao và xu hướng nắm giữ dài hạn.

“Sau tháng 09/2026, tức là giai đoạn sau khi được nâng hạng chính thức, dòng vốn thụ động ETF tham chiếu theo FTSE Emerging sẽ bắt đầu giải ngân. Dự kiến Việt Nam có thể thu hút khoảng 0,5-1 tỷ USD dòng vốn thụ động”, báo cáo của MBS nêu rõ.

Theo lộ trình thực hiện, quá trình chuyển đổi sẽ diễn ra theo hai bước. Trước tiên, các cổ phiếu Việt Nam sẽ bị loại khỏi các chỉ số Frontier như FTSE Frontier All Cap Index trong một đợt duy nhất. Sau đó, các cổ phiếu đủ điều kiện sẽ được thêm vào bộ chỉ số FTSE Global Equity Index Series (GEIS), bao gồm FTSE Emerging All-Cap, với hai đợt mua vào, mỗi đợt tương ứng 50% tỷ trọng.

Để được lựa chọn vào bộ chỉ số FTSE Global All-Cap, cổ phiếu phải đáp ứng nhiều tiêu chí như vốn hóa tối thiểu khoảng 165 triệu USD, tỷ lệ cổ phiếu tự do chuyển nhượng (free-float) trên 10%, còn room cho nhà đầu tư nước ngoài và thanh khoản nằm trong nhóm 85% cao nhất của thị trường.

Ngoài ra, cổ phiếu cũng không được nằm trong diện hạn chế giao dịch hoặc bị kiểm soát.

Dựa trên dữ liệu thị trường tại ngày 24/02/2026, MBS đã mô phỏng danh mục khoảng 30 cổ phiếu Việt Nam có khả năng được lựa chọn vào bộ chỉ số FTSE Global All-Cap, đồng thời ước tính khối lượng giao dịch có thể phát sinh trong kỳ rà soát tháng 09/2026.

So với danh mục tham chiếu mà FTSE công bố trong báo cáo tháng 11/2025, một số cổ phiếu có sự khác biệt như FPT, TCX, VPL, MCH và GEE. Theo MBS, sự khác biệt này chủ yếu do FTSE sử dụng dữ liệu tính toán tại thời điểm 31/12/2024, trong khi mô phỏng của MBS dựa trên dữ liệu thị trường cập nhật hơn.

Tuy vậy, MBS lưu ý danh mục trên chỉ mang tính chất tham khảo, bởi danh sách chính thức có thể thay đổi tùy theo thời điểm chốt dữ liệu của FTSE Russell cũng như diễn biến của thị trường trong thời gian tới.

Xuân Bắc