Trước hết, xin trân trọng cảm ơn Ban tổ chức đã tạo điều kiện cho tôi được tham dự và phát biểu tại Hội nghị ngày hôm nay.

Tôi xin được chia sẻ ngắn gọn về một số góc nhìn cá nhân để làm rõ hơn tinh thần phát biểu. Năm 2006, tôi từng là cán bộ công tác tại Liên minh HTX Việt Nam, tại Ban Chính sách và Phát triển HTX, đơn vị hiện nay đã được sắp xếp, tổ chức lại theo mô hình mới. Với nhiều đồng chí, anh chị em đang có mặt tại đây, chúng tôi từng là đồng nghiệp, từng cùng công tác tại Liên minh HTX Việt Nam, cũng như tại Ban Kinh tế Trung ương, nay là Ban Chính sách, Chiến lược Trung ương.

Bên cạnh đó, tôi hiện đang là cán bộ của cơ quan được Bộ Chính trị phân công nhiệm vụ chỉ đạo, theo dõi hoạt động của Liên minh HTX Việt Nam theo Quyết định số 118. Do vậy, tôi xin phép được phát biểu với hai vai trò vừa là người từng gắn bó, công tác trong hệ thống Liên minh, vừa là cán bộ thực hiện nhiệm vụ theo dõi, tham mưu.

Tôi đã chuẩn bị một bản góp ý chi tiết khoảng 4 trang, chủ yếu tập trung vào các nội dung mang tính kỹ thuật của dự thảo Điều lệ, xin phép được gửi lại Ban Tổ chức để tổng hợp đầy đủ. Trong khuôn khổ phát biểu tại Hội nghị hôm nay, tôi xin tập trung nêu một số ý kiến mang tính khái quát, thể hiện kỳ vọng cá nhân tôi đối với Điều lệ khóa mới của Liên minh HTX Việt Nam.

Trước hết, tôi hoàn toàn thống nhất với những đánh giá đã nêu trong báo cáo tổng kết thi hành Điều lệ và nội dung dự thảo Điều lệ sửa đổi lần này. Trên cơ sở đó, tôi xin phép đi vào một số góp ý cụ thể.

Theo tôi, ở một mức độ nhất định, Điều lệ chính là “hiến pháp nội bộ” của Liên minh HTX Việt Nam. Vì vậy, Điều lệ cần quy định đầy đủ, rõ ràng các chức năng cốt lõi của Liên minh. Trong đó, tôi cho rằng cần bổ sung và làm rõ hơn chức năng giám sát, một chức năng đã được quy định khá rõ trong hệ thống Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, nhưng hiện nay chưa được thể hiện rõ nét trong dự thảo Điều lệ.

Cùng với đó, trong báo cáo tổng kết thi hành Điều lệ, cũng cần tách bạch và làm rõ chức năng phản biện xã hội, theo hướng tăng cường vai trò, vị thế và hiệu quả thực hiện chức năng này của Liên minh trong thời gian tới.

Đại hội XIV của Đảng vừa diễn ra thành công tốt đẹp, thể hiện khát vọng mạnh mẽ về đột phá phát triển đất nước trong giai đoạn 2026–2030, với tinh thần xuyên suốt là nói ít, làm nhiều, làm đến cùng. Theo tôi, tinh thần đó cần được thể hiện rõ hơn trong dự thảo Điều lệ khóa mới, để Điều lệ không chỉ là khung pháp lý mà còn là kim chỉ nam cho hành động.

Trong dự thảo Văn kiện Đại hội XIV, Đảng đã khẳng định rõ vai trò quan trọng của kinh tế tập thể, HTX trong mô hình phát triển bền vững và mô hình tăng trưởng mới; xác định khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số là động lực chủ yếu để đạt mục tiêu tăng trưởng cao, hướng tới tăng trưởng hai con số.

Văn kiện cũng nêu rõ một số định hướng trọng tâm đối với khu vực kinh tế tập thể và HTX, bao gồm: thứ nhất, đổi mới và nâng cao chất lượng hoạt động; thứ hai, phát triển theo chuỗi giá trị; thứ ba, tháo gỡ các điểm nghẽn; thứ tư, phát huy vai trò “đầu kéo”.

Trên tinh thần đó, tôi cho rằng Điều lệ Liên minh Hợp tác xã Việt Nam cần thể hiện rõ hơn vai trò của khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số như những động lực xuyên suốt, gắn với việc triển khai các nhiệm vụ trọng tâm nêu trên. Qua đó, góp phần đưa kinh tế tập thể trở thành một trong những thành phần nòng cốt của nền kinh tế, cùng với các thành phần kinh tế khác thúc đẩy tăng trưởng nhanh và bền vững, hướng tới các mục tiêu phát triển đến năm 2030 và tầm nhìn 2045 của đất nước.

Trên đây là một số ý kiến trao đổi, góp ý mang tính khái quát của cá nhân tôi. Rất mong Ban soạn thảo và Liên minh HTX Việt Nam nghiên cứu, xem xét trong quá trình hoàn thiện dự thảo Điều lệ.

TS. Nguyễn Quang Huy

Phó Vụ trưởng Vụ Kinh tế tổng hợp – Ban Chính sách, Chiến lược TW