Bà Caroline Nyamayemombe, Trưởng đại diện UN Women tại Việt Nam

Khu vực KTTT, với nòng cốt là các HTX, không chỉ đóng vai trò quan trọng trong hệ sinh thái kinh tế địa phương mà còn là không gian thiết yếu để phụ nữ tham gia sâu hơn vào các chuỗi giá trị cốt lõi.

Để hiện thực hóa các cam kết, UN Women đã và đang đồng hành chặt chẽ cùng hệ thống Liên minh HTX Việt Nam. Nổi bật trong thời gian qua là quá trình xây dựng và triển khai dự án "Nâng cao quyền năng phụ nữ thông qua bình đẳng giới và đổi mới sáng tạo trong lĩnh vực hợp tác xã tại Việt Nam".

Hướng tới chặng đường 5 năm tới của phong trào KTTT, Đại diện UN Women tại Việt Nam đặt ra nhiều kỳ vọng lớn lao nhằm tối ưu hóa tiềm năng của lao động nữ như: Lồng ghép chỉ tiêu giới vào nghị quyết cốt lõi. Đại hội VII được kỳ vọng sẽ chính thức đưa các mục tiêu cụ thể về gia tăng tỷ lệ nữ làm giám đốc, chủ tịch HĐQT tại các HTX, Tổ hợp tác vào chương trình hành động toàn khóa; Các mô hình KTTT của phụ nữ thường đối diện với rào cản lớn về nguồn vốn công nghệ.

Nhiệm kỳ 2026 - 2031 cần thiết lập những "đòn bẩy" chính sách mạnh mẽ, hỗ trợ phụ nữ làm chủ công nghệ, bắt kịp xu hướng nông nghiệp tuần hoàn và kinh tế tri thức; Tiếp tục xóa bỏ rào cản về định kiến giới, bảo đảm an sinh xã hội toàn diện cho người lao động nữ, đồng thời thiết lập mạng lưới liên kết vững chắc giữa các nữ lãnh đạo HTX trên toàn quốc.

Ông Đoàn Trung, Chủ tịch  HĐQT HTX Công nghiệp – Tiểu thủ Công nghiệp Đại Hiệp (TP. Đà Nẵng)

Từ thực tiễn đầu tư đổi mới công nghệ, HTX Đại Hiệp cho rằng điểm nghẽn lớn nhất hiện nay là vốn và chính sách tín dụng. HTX Đại Hiệp là đơn vị tiên phong khi đã mạnh dạn đầu tư hơn 55 tỷ đồng để nâng cấp nhà máy, áp dụng công nghệ đập - sàng hiện đại và lò tuynel trần phẳng.

Tuy nhiên, chi phí đầu tư cho công nghệ cao là một gánh nặng lớn. HTX kỳ vọng Đại hội sẽ kiến nghị nới lỏng các điều kiện vay vốn, giảm lãi suất và cơ cấu lại thời hạn trả nợ từ Quỹ Hỗ trợ phát triển HTX cũng như ngân hàng thương mại.

Điều này sẽ giúp HTX có thêm nguồn lực để duy trì sản xuất, xoay vòng vốn và tiếp tục nâng cấp dây chuyền. Bên cạnh đó, HTX kỳ vọng có thêm các cơ chế khuyến khích chuyển đổi xanh.  Việc chuyển đổi sang công nghệ giảm thiểu ô nhiễm môi trường, đáp ứng các định hướng về phát triển vật liệu xây dựng bền vững của Chính phủ là một nỗ lực lớn của HTX. HTX mong muốn nhiệm kỳ tới sẽ có thêm các gói hỗ trợ tài chính, ưu đãi thuế hoặc khen thưởng cụ thể cho những mô hình sản xuất xanh, kinh tế tuần hoàn để giảm thiểu rủi ro khi đầu tư công nghệ sạch.

HTX  đề xuất các cơ chế ưu tiên sử dụng sản phẩm của HTX trong các dự án đầu tư công, công trình xây dựng nông thôn mới tại địa phương. Việc có một đầu ra ổn định sẽ là bệ phóng vững chắc nhất cho sự tồn tại của khối HTX công nghiệp - tiểu thủ công nghiệp.

GS.TS Hoàng Văn Cường, Chuyên gia Kinh tế

Tôi kỳ vọng Đại hội sẽ giúp định hình rõ ràng hơn bản chất của mô hình HTX trong bối cảnh hiện đại. Thay vì hoạt động đơn lẻ, các HTX cần xác định rõ những điều kiện cần thiết để phát triển bền vững và tạo ra giá trị thực. Việc xây dựng những định hướng chiến lược giúp KTTT, HTX phát triển mạnh mẽ và thích ứng với những thay đổi nhanh chóng của kỷ nguyên số và hội nhập quốc tế.

Đại hội đại biểu toàn quốc Liên minh HTX Việt Nam lần thứ VII không chỉ là dịp tổng kết mà còn được kỳ vọng là bước ngoặt chuyển đổi về chất cho khu vực kinh tế tập thể. Nhiệm kỳ mới đặt trọng tâm vào việc đưa HTX thích ứng với kỷ nguyên số, ứng dụng mạnh mẽ khoa học công nghệ vào sản xuất và hướng tới mô hình kinh tế xanh, bền vững. Đại hội sẽ thống nhất về mô hình tổ chức của Liên minh HTX các cấp; đồng thời khơi thông nguồn vốn từ Quỹ hỗ trợ phát triển HTX và chuẩn hóa đội ngũ cán bộ quản lý để đủ năng lực điều hành HTX theo tư duy thị trường hiện đại.

Ông Phan  Thanh Tuấn, Chủ tịch HĐQT HTX Tuấn Băng (Tuyên Quang)

Sau 20 năm xây dựng và phát triển HTX Tuấn Băng trở thành một trong những cơ sở thu mua và chế biến chè uy tín trên địa bàn tỉnh. Sản phẩm chính của HTX hiện nay là Trà xanh Shan tuyết, trà đen Shan tuyết, hồng trà và lộc trà thiên nhiên mang thương hiệu Tuấn Băng Trà

Tham dự Đại hội VII, HTX Tuấn Băng đề xuất một số giải pháp, trong đó ưu tiên tháo gỡ nút thắt về vốn,  tiếp cận tín dụng. Đây luôn là vấn đề sống còn của các HTX. Các đơn vị kỳ vọng Đại hội sẽ đề xuất được những chính sách thiết thực nhằm đơn giản hóa thủ tục vay vốn từ Quỹ Hỗ trợ phát triển HTX. Có các gói tín dụng ưu đãi với lãi suất thấp, thời hạn vay dài hơn, đặc biệt là các khoản vay không cần tài sản thế chấp (hoặc thế chấp bằng chính dự án, tài sản hình thành từ vốn vay) để HTX có nguồn lực mở rộng sản xuất, mua sắm máy móc.

Chúng tôi kỳ vọng Liên minh HTX Việt Nam nhiệm kỳ mới sẽ làm tốt hơn nữa vai trò "cầu nối" hỗ trợ xúc tiến thương mại, đưa sản phẩm của HTX vào các hệ thống siêu thị lớn và chuỗi bán lẻ. Tăng cường hỗ trợ xây dựng thương hiệu, tem nhãn, truy xuất nguồn gốc và nâng hạng các sản phẩm OCOP của địa phương. 

Ông Trần Mạnh Báo, Chủ tịch HĐQT Tổng Công ty cổ phần Tập đoàn ThaiBinh Seed (Hưng Yên)

Điểm nhấn lớn nhất trong quan điểm của ThaiBinh Seed là sự thay đổi bản chất mối quan hệ giữa Doanh nghiệp và HTX, bởi nếu chỉ dừng lại ở các hợp đồng thu mua, bao tiêu sản phẩm ngắn hạn thì liên kết này sẽ rất lỏng lẻo, dễ đứt gãy khi thị trường hoặc thời tiết biến động. Kỳ vọng trong giai đoạn tới, chuỗi giá trị cần được xây dựng dựa trên nguyên tắc "Đồng đầu tư – Đồng phát triển", với sự dấn thân sâu hơn của doanh nghiệp vào việc nâng cấp HTX thông qua 3 trụ cột: Đồng đầu tư hạ tầng; Chuyển giao công nghệ, tiêu chuẩn và hợp tác chiến lược dài hạn.

Chúng tôi  mong muốn nhiệm kỳ 2026 – 2031, hệ thống Liên minh HTX Việt Nam sẽ xây dựng một hệ sinh thái gắn kết hữu cơ giữa kinh tế hợp tác và kinh tế tư nhân, ở đó không ai bị bỏ lại phía sau trước các biến động của thị trường. Đặc biệt là xây dựng nội lực HTX đủ mạnh vượt qua được sự manh mún, tổ chức lại sản xuất một cách chuyên nghiệp và làm chủ được quy trình canh tác hiện đại.

Bà Nguyễn Thị Kim Nhung, Chủ tịch HĐQT HTX mây tre An Khê (TP. Đà Nẵng)

Là một đơn vị hoạt động trong lĩnh vực tiểu thủ công nghiệp truyền thống tại thành phố du lịch năng động như Đà Nẵng, HTX Mây tre An Khê mang đến Đại hội đại biểu toàn quốc Liên minh HTX Việt Nam lần thứ VII (2026 - 2031) những kỳ vọng đặc thù, gắn liền với bài toán bảo tồn nghề truyền thống và phát triển kinh tế thị trường như: Hỗ trợ xúc tiến thương mại và tìm kiếm đầu ra bền vững, đưa các sản phẩm mây tre đan vào các hệ thống bán lẻ, trạm dừng nghỉ, và các khu du lịch lớn.

Tăng cường xúc tiến thương mại quốc tế, giúp sản phẩm thủ công mỹ nghệ Việt Nam tiếp cận các thị trường xuất khẩu khó tính nhưng có giá trị cao; Gắn kết sản xuất thủ công mỹ nghệ với du lịch.

Với lợi thế nằm tại TP. Đà Nẵng – trung tâm du lịch lớn, HTX Mây tre An Khê rất cần những chính sách hỗ trợ để chuyển đổi mô hình từ sản xuất đơn thuần sang mô hình HTX gắn với du lịch trải nghiệm. Tiếp đến là hỗ trợ đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, để cạnh tranh được với các sản phẩm công nghiệp hoặc hàng ngoại nhập, mây tre đan cần sự đổi mới liên tục về mẫu mã.

Chúng tôi cũng kỳ vọng Liên minh HTX Việt Nam có các chương trình kết nối HTX với các nhà thiết kế mỹ thuật công nghiệp để tạo ra những sản phẩm giao thoa giữa truyền thống và hiện đại, phù hợp với tính ứng dụng thực tế. Hỗ trợ kinh phí và chuyên gia giúp HTX lập gian hàng, bán sản phẩm trên các nền tảng thương mại điện tử trong nước và quốc tế.

Sự phát triển của HTX Mây tre An Khê không chỉ đóng góp vào kinh tế tập thể của Đà Nẵng mà còn mang ý nghĩa lớn lao trong việc giữ gìn bản sắc văn hóa dân tộc. Những chính sách hỗ trợ kịp thời từ sau Đại hội VII sẽ là bệ phóng để nghề truyền thống vươn xa hơn trong nhiệm kỳ tới.

Ông Lê Văn Sử, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Cà Mau

Từ thực tiễn tháo gỡ điểm nghẽn và thúc đẩy KTTT tại địa phương cực Nam Tổ quốc, những kỳ vọng mà tỉnh Cà Mau hướng tới Đại hội mang tầm nhìn chiến lược, tập trung vào sự phát triển bền vững. Do đó, mong muốn lớn nhất của tôi gửi tới Đại hội là hệ thống Liên minh HTX Việt Nam sẽ tham mưu mạnh mẽ hơn cho Chính phủ để cụ thể hóa các chính sách ưu đãi từ Luật Hợp tác xã 2023.

Đặc biệt, cần có những gói tín dụng xanh, quỹ hỗ trợ chuyên biệt để tiếp sức cho các HTX nông nghiệp, thủy sản đầu tư vào công nghệ sinh học, nông nghiệp tuần hoàn, giảm phát thải, đóng góp trực tiếp vào mục tiêu chung quốc gia.

Tôi từng nhiều lần khẳng định: Cấp ủy đảng, chính quyền các cấp phải trực tiếp lãnh đạo, chỉ đạo phát triển KTTT, HTX, coi đây là nhiệm vụ chính trị quan trọng, thường xuyên. Do vậy, tôi kỳ vọng Đại hội VII sẽ tiếp tục lan tỏa mạnh mẽ tinh thần này trên toàn quốc; kiện toàn, sắp xếp bộ máy tổ chức quản lý nhà nước về KTTT đồng bộ từ Trung ương đến địa phương. Qua đó, Liên minh HTX các cấp sẽ thực sự phát huy vai trò nòng cốt, hướng dẫn và bảo vệ quyền lợi chính đáng cho thành viên.

Ông Nguyễn Chí Hải, Chủ tịch HĐQT HTX dịch vụ nông nghiệp tổng hợp Đông Bình (tỉnh Bắc Ninh)

Trong bối cảnh tỉnh Bắc Ninh đang đẩy mạnh tốc độ công nghiệp hóa và đô thị hóa, các HTX nông nghiệp trên địa bàn đóng vai trò then chốt trong việc giữ vững sinh kế bền vững, chuyển đổi từ phương thức canh tác truyền thống sang nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao và sản xuất tuần hoàn.

HTX nông nghiệp Đông Bình kỳ vọng Đại hội VII Liên minh HTX Việt Nam sẽ đề ra những chính sách sát thực tế, tập trung tháo gỡ các "nút thắt" cốt lõi cho khu vực HTX nông nghiệp như: Tháo gỡ vướng mắc về đất đai và hạ tầng phụ trợ sản xuất: Kỳ vọng Liên minh HTX Việt Nam tiếp tục kiến nghị hoàn thiện cơ chế cho phép HTX tích tụ, thuê quyền sử dụng đất dài hạn; đồng thời tháo gỡ quy định để HTX được phép xây dựng các công trình phụ trợ (kho bãi bảo quản, nhà sơ chế, nhà màng công nghệ cao) trực tiếp trên đất nông nghiệp.

Đẩy mạnh hỗ trợ Chuyển đổi số (CĐS) và công nghệ cao thực chất. Mong muốn trong nhiệm kỳ 2026 - 2031, các chương trình hỗ trợ CĐS không dừng lại ở tập huấn lý thuyết mà đi vào hạ tầng cụ thể: hỗ trợ kinh phí lắp đặt thiết bị giám sát thông minh, drone phun thuốc, cấp mã số vùng trồng và kết nối đưa nông sản lên các sàn thương mại điện tử lớn; Khai thông nguồn vốn ưu đãi và cơ chế bảo hiểm nông nghiệp,

Đề xuất nâng hạn mức cho vay không cần tài sản thế chấp từ Quỹ Hỗ trợ phát triển HTX dựa trên phương án kinh doanh khả thi và hợp đồng bao tiêu sản phẩm. Đồng thời, cần sớm hoàn thiện chính sách bảo hiểm nông nghiệp nhằm giảm thiểu rủi ro cho HTX trước biến đổi khí hậu và dịch bệnh; Nâng cao năng lực quản trị cho đội ngũ cán bộ HTX.

Kỳ vọng Liên minh HTX các cấp mở rộng các khóa đào tạo bài bản về kỹ năng quản trị doanh nghiệp, phân tích thị trường, đàm phán thương mại và tiếp thị số dành riêng cho ban giám đốc các HTX nông nghiệp.

Hoàng Hằng