Đây được xem là bước ngoặt quan trọng, lần đầu tiên Việt Nam có khung pháp lý điều chỉnh hoạt động của tổ chức phát hành, cung cấp dịch vụ và cả nhà đầu tư trong – ngoài nước.

Nghị quyết số 05 mở đường cho việc hình thành sàn giao dịch tiền số trong nước, đồng thời khuyến khích phát triển các dự án blockchain “made in Việt Nam”. Trước đó, dù chưa có hành lang pháp lý, phần lớn nhà đầu tư phải tham gia qua các sàn quốc tế, nhiều dự án do người Việt sáng lập đã vươn tầm toàn cầu.

Đầu tiên là TomoChain – Viction (2016 – nay). Ra đời năm 2016 do TS. Vương Quang Long sáng lập, TomoChain hướng tới giải quyết bài toán mở rộng của Ethereum. Mainnet ra mắt tháng 12/2018 với token TOMO, từng lọt top 100 vốn hóa.

Trước sức ép cạnh tranh từ Solana, Avalanche và các Layer-2, cuối năm 2023, TomoChain đổi tên thành Viction, token chuyển từ TOMO sang VIC theo tỷ lệ 1:1. Hiện VIC còn 0,23 USD, giảm mạnh so với đỉnh 3,4 USD (3/2021).

Thứ hai là Kyber Network (2017). Dự án DeFi do Lưu Thế Lợi, Trần Huy Vũ (Victor Tran) và Yaron Velner đồng sáng lập, ra mắt 2017. Kyber hoạt động như một trung tâm thanh khoản phi tập trung, chính thức mainnet trên Ethereum từ tháng 2/2018. Token KNC từng đạt 5,6 USD (4/2022), nay chỉ còn 0,38 USD, giảm hơn 93%.

Thứ ba là Axie Infinity (2018). Được Sky Mavis tại TP.HCM phát triển, Axie Infinity bùng nổ toàn cầu với mô hình Play-to-Earn, giúp người chơi kiếm tiền từ NFT “Axies”. Token AXS từng đạt đỉnh hơn 150 USD (10/2021). Tuy nhiên, sau vụ hack Ronin Network (3/2022) gây thiệt hại 620 triệu USD, dự án buộc phải tái cấu trúc, chuyển sang mô hình Play & Earn để duy trì.

Thứ tư là KardiaChain - KaiChain (2018 – nay). Thành lập năm 2018, dự án nhắm vào giải pháp blockchain cho doanh nghiệp và chính phủ. Token KAI từng đạt 0,16 USD (4/2021), nay chỉ còn 0,001 USD. Tháng 7/2025, KardiaChain đổi tên thành KaiChain, định vị lại là “lớp kinh tế lập trình bởi AI”. Tuy nhiên, việc bị hủy niêm yết trên một số sàn khiến cộng đồng lo ngại.

Thứ năm là Coin98 (2021). Ra đời năm 2021, Coin98 từng được kỳ vọng trở thành “siêu ứng dụng Web3”. Token C98 từng đạt 5,3 USD (8/2021), hiện chỉ còn 0,05 USD. Đáng chú ý, ngay sau khi Chính phủ ban hành nghị quyết thí điểm, Coin98 tuyên bố ngừng cung cấp dịch vụ cho công dân Việt Nam và đóng kênh cộng đồng tiếng Việt.

Thứ sáu là AntEx (2021). Ra mắt tháng 9/2021 với sự hậu thuẫn 2,5 triệu USD từ Shark Nguyễn Hòa Bình, AntEx được giới thiệu là hệ sinh thái DeFi toàn diện, song token ANTEX nhanh chóng mất 99% giá trị.

Dự án AntEx sau đó đổi tên thành Rabbit (RAB) theo tỷ lệ 1.000 ANTEX = 1 RAB, nhưng tiếp tục mất 95% giá trị, gần như “bốc hơi” toàn bộ.

Từ những thăng trầm này có thể thấy dù cộng đồng blockchain Việt đã để lại dấu ấn toàn cầu, hành trình xây dựng một thị trường minh bạch, bền vững chỉ thực sự bắt đầu khi khung pháp lý được thiết lập.

Nhật Minh