Mới đây, Bộ Thương mại Mỹ (DOC) đã ban hành quyết định sơ bộ trong vụ việc điều tra chống lẩn tránh thuế chống bán phá giá (AD) và thuế chống trợ cấp (CVD) đối với thép các bon chống ăn mòn (thường được gọi là tôn mạ - CORE) và thép cán nguội (CRS) của Việt Nam sử dụng nguyên liệu thép cán nóng nhập khẩu từ vùng lãnh thổ Đài Loan và Hàn Quốc.

Theo đó, Bộ Thương mại Mỹ sơ bộ khẳng định việc lẩn tránh thuế đối với hai sản phẩm này là có thật để xuất khẩu sang Hoa Kỳ.

Vụ việc này được  Mỹ khởi xướng điều tra từ ngày 2/8/2018.

Trước đó, năm 2015, Mỹ đã khởi xướng 3 vụ điều tra AD và CVD đối với CORE và CRS của Hàn Quốc và điều tra AD với CRS của Đài Loan. Năm 2016, Mỹ chính thức áp thuế với Hàn Quốc và Đài Loan.

Trong cả 2 vụ việc trên, nguyên đơn đều viện dẫn đến kết luận cuối cùng của DOC trong hai vụ việc điều tra chống lẩn tránh thuế với cùng sản phẩm trên từ Trung Quốc (AC CORE & CRS Trung Quốc) năm 2017 đó là quá trình sản xuất từ thép cán nóng nhập khẩu – nguyên liệu chính – sang CRS và CORE tại Việt Nam là “không đáng kể” và giá trị gia tăng của hàng hóa được sản xuất tại Việt Nam chỉ chiếm một phần nhỏ trong tổng giá trị hàng hóa xuất khẩu sang Mỹ. Vì vậy, DOC cũng kết luận rằng có sự lẩn tránh thuế AD và/hoặc CVD từ Hàn Quốc và Đài Loan.

Bên cạnh đó, do Mỹ xác định Việt Nam là nước có nền kinh tế phi thị trường nên DOC cũng sử dụng giá trị thay thế từ Ấn Độ để tính toán chi phí nhằm xác định giá trị sản xuất tại Việt Nam.

Trên cơ sở quyết định sơ bộ của DOC, Hải quan Mỹ (CBP) sẽ bắt đầu thu tiền đặt cọc đối với CORE và CRS nhập khẩu từ Việt Nam mà sản xuất từ nguyên liệu là thép cán nóng của Hàn Quốc và Đài Loan. Khoản tiền đặt cọc sẽ tương đương với mức thuế AD và CVD cao nhất mà Mỹ đang áp dụng cho CORE và CRS có xuất xứ Trung Quốc hoặc Hàn Quốc và Đài Loan.

Điều đáng nói, DOC cho phép các doanh nghiệp Việt Nam không mất tiền đặt cọc nếu chứng minh tôn mạ và thép cán nguội không sử dụng từ thép cán nóng của Trung Quốc, Hàn Quốc và Đài Loan.

Trong trường hợp doanh nghiệp Việt Nam không chứng minh được hàng xuất khẩu sang Mỹ sử dụng nguyên liệu thép cán nóng từ quốc gia nào thì phải chịu mức thuế mà Mỹ đã áp dụng đối với Trung Quốc nhằm tránh trường hợp trốn thuế.

Cụ thể, đối với sản phẩm tôn mạ, mức thuế chống bán phá mà Mỹ dành cho Trung Quốc là 199,43%, thuế chống trợ cấp là 39,05%.

Với sản phẩm thép cán nguội, mức thuế chống bán phá mà Trung Quốc đang chịu khi xuất khẩu sang thị trường Mỹ là 199,76%, trong khi thuế chống trợ cấp lên đến 256,44%.

Toàn bộ mức thuế nói trên sẽ được DOC áp dụng đối với tất cả lô hàng nhập khẩu vào Mỹ ngay từ ngày 2/8/2019, trong khi quyết định cuối cùng ban hành mức thuế chính thức sẽ được DOC công bố vào tháng 9 tới đây.

Thy Lê