Mỗi lần từ quê ra, Lan Dung (quê Lạng Sơn) - sinh viên Học viện Tài chính, lại được mẹ chuẩn bị cho túi thuốc tân dược (trong đó có thuốc hạ sốt, thuốc ho, thuốc cảm cúm, đau đầu...), mỗi loại một ít.

“Tiền mất tật mang”

Về lý do không mua thuốc tại nơi học tập, Lan Dung chia sẻ: “Năm đầu tiên xuống học, gia đình em cũng chưa lưu ý tới việc này đâu. Nhưng chẳng may có lần em bị cảm cúm, dù đã mua và dùng một số loại thuốc nhưng không những không suy giảm, mà lại có dấu hiệu nặng hơn. Kể từ đó mỗi lần từ quê ra học, thuốc cảm cúm luôn là “hành trang” không thể thiếu trong hành lý của em”.

Gặp phải nhiều lần mua phải thuốc trị bệnh giá cao nhưng không khỏi, chị Hà (Cầu Giấy, Hà Nội), chia sẻ: “Thực ra nhiều lúc cũng muốn ra viện để khám, lấy đơn bác sỹ đi mua thuốc, nhưng phần vì ngại thủ tục chờ đợi, chi phí lớn, tôi lại đành ra cửa hàng thuốc nhờ người ta kê đơn. Dược sỹ hiệu thuốc bảo uống thuốc nào thì đành nghe theo. Kể cả giá cũng vậy, họ bảo bao nhiêu trả bấy nhiêu”.

Thậm chí có người dùng chia sẻ “bí quyết” để không bị các hiệu thuốc làm giá, đó là: đi rất nhiều hiệu thuốc ở khu vực mình sinh sống, từ đó xem hiệu thuốc nào bán giá hợp lý mà hiệu quả kê đơn tốt, sẽ chỉ trung thành với hiệu thuốc đó.

Điều này cho thấy, một thực tế là mặc dù nhiều người biết được tác hại của việc tự động mua, dùng thuốc mà không có đơn của bác sỹ, cũng như mua phải thuốc giá cao nhưng họ vẫn chấp nhận.

Báo cáo mới đây nhất của Bộ Y tế cho thấy, Việt Nam đang nằm trong nhóm các nước có tỷ lệ kháng thuốc kháng sinh cao trên thế giới. Đáng báo động, đã xuất hiện vi khuẩn kháng đa thuốc, mức độ kháng ngày càng gia tăng, đặc biệt ở nhóm vi khuẩn gram âm, thường xuất hiện trong các bệnh viện đã có vi khuẩn biến đổi gen đa kháng với carbaphenem thế hệ mới.

Cần chấm dứt tình trạng giá thuốc mỗi nơi một kiểu

Siết chặt giá thuốc

Trở lại câu chuyện vì sao các hiệu thuốc dễ dàng “làm giá”, ông Đỗ Văn Dũng, Trưởng Phòng Quản lý dược - Sở Y tế Tp.HCM, từng cho biết nguyên nhân là hiện nay chưa có quy định giá bán lẻ tại các nhà thuốc, các cơ sở bán lẻ tự định giá bán theo cơ chế thị trường.

Hơn nữa, giá thuốc của cùng một hoạt chất (nhưng khác tên biệt dược), có thể khác nhau do các cơ sở sản xuất có sự đầu tư cơ sở vật chất, máy móc, trang thiết bị sản xuất, nguồn gốc và tiêu chuẩn nguyên vật liệu khác nhau.

Với thực trạng trên, Chính phủ vừa ban hành Nghị định 54/2017/NĐ-CP quy định chi tiết một số điều và biện pháp thi hành Luật Dược. Trong đó, Nghị định dành riêng Chương VIII để quy định cụ thể về các biện pháp quản lý giá thuốc.

Các biện pháp quản lý giá thuốc được quy định tại Nghị định 54/2017/NĐ-CP gồm: kê khai, kê khai lại giá thuốc; niêm yết giá thuốc, quy định về thặng số bán lẻ của các cơ sở bán lẻ trong khuôn viên cơ sở khám bệnh, chữa bệnh; đấu thầu mua thuốc, đàm phán giá thuốc và các biện pháp bình ổn giá thuốc.

Nghị định nêu rõ, cơ sở kinh doanh dược có trách nhiệm thực hiện đầy đủ các quy định về kê khai, kê khai lại giá thuốc và các quy định khác về quản lý giá thuốc; chịu trách nhiệm trước pháp luật về giá kê khai, kê khai lại và tính chính xác của các số liệu, tài liệu báo cáo, thông tin do cơ sở cung cấp.

Cơ sở kinh doanh dược không được bán thuốc khi chưa có giá kê khai, kê khai lại được công bố trên Cổng thông tin điện tử của Bộ Y tế do chính cơ sở sản xuất hoặc cơ sở đặt gia công, cơ sở nhập khẩu thuốc đó đã kê khai, kê khai lại. Cơ sở kinh doanh dược không được bán buôn, bán lẻ thuốc cao hơn mức giá kê khai, kê khai lại được công bố.

Nghị định cũng yêu cầu các cơ sở bán buôn thuốc phải thực hiện việc niêm yết giá bán buôn từng loại thuốc tại nơi giao dịch hoặc nơi bán thuốc của cơ sở bán buôn thuốc. Các cơ sở bán lẻ thuốc phải thực hiện việc niêm yết giá bán lẻ từng loại thuốc tại cơ sở bán lẻ thuốc. Cơ sở bán buôn, bán lẻ thuốc không được bán cao hơn giá do cơ sở đã niêm yết...

Thy Lê