Phó Thủ tướng Trần Hồng Hà đã chỉ đạo Bộ Công Thương lập phương án mua điện từ lưới điện mặt trời, với khối lượng mua dự kiến không vượt quá 10%.

Mức giá đề xuất cho điện dư thừa từ các tấm pin mặt trời mái nhà là 671 đồng (0,0264 đô la) mỗi kWh. Nếu được thông qua, mức giá này sẽ chỉ bằng một nửa so với giá điện mà EVN hiện mua từ các trang trại điện mặt trời.

Việt Nam đặt mục tiêu đến năm 2030, một nửa các tòa nhà văn phòng và nhà ở sẽ sử dụng điện từ tấm pin mặt trời trên mái nhà, theo kế hoạch phát triển điện tổng thể được chính phủ phê duyệt vào tháng 5 năm ngoái. Nước này có tiềm năng năng lượng mặt trời lên đến 963 gigawatt (GW).

Hiện tại, Việt Nam có 103.000 dự án điện mặt trời mái nhà với tổng công suất lắp đặt là 9,5 GW.

Gần đây, chính phủ đã ban hành nghị định cho phép các nhà máy mua điện trực tiếp từ các nhà cung cấp điện tái tạo thông qua Thỏa thuận mua điện trực tiếp.

Bộ Công Thương đã báo cáo Phó Thủ tướng Trần Hồng Hà về dự thảo nghị định điện mặt trời mái nhà tự sản tự tiêu, theo yêu cầu chỉ đạo tại công văn 4844.

Theo văn bản do Thứ trưởng Nguyễn Hoàng Long ký, Bộ Công Thương đang thí điểm sản xuất điện dư không dùng hết và bán lên lưới điện quốc gia với hạn mức không quá 10% tổng công suất.

Bộ đã đề xuất ba phương án cho tình huống này. Điện dư không sử dụng sẽ được bán lên lưới quốc gia thông qua giải pháp lắp đặt thiết bị điều khiển công suất phát (Limit export). Sản lượng điện được ghi nhận trên hệ thống đo đếm điện năng mua bán với khách hàng, với mức thanh toán 10% sản lượng điện dư phát lên lưới và 10% sản lượng điện khách hàng mua từ lưới quốc gia.

Tuy nhiên, phương án 1 có chi phí cao và hạn chế đầu tư, do đó Bộ đề nghị chọn phương án 2 vì sản lượng điện dư được thanh toán sẽ nhiều hơn.

Về giá mua điện dư, Bộ Công Thương cũng đưa ra ba phương án. Phương án 1 áp dụng giá bình quân điện năng theo chi phí tránh được hàng năm do Bộ Công Thương ban hành. Phương án 2 sử dụng giá biên thị trường điện (SMP) từng giờ và trừ đi chi phí phân phối trên mỗi kWh.

Do cả hai phương án này đều phức tạp, Bộ cho rằng nên tạm thời áp dụng giá mua điện dư phát lên lưới từ 600 đến 700 đồng/kWh. Với tính đơn giản và dễ thực hiện, Bộ đề xuất giá mua điện mặt trời mái nhà tự sản, tự tiêu là 671 đồng/kWh.

Theo chỉ đạo của Phó Thủ tướng, EVN sẽ chịu trách nhiệm mua sản lượng điện dư và đảm bảo an toàn vận hành hệ thống điện, đồng thời khuyến khích phát triển cơ chế này.

Các biện pháp và điều kiện cần thiết để ngăn ngừa tiêu cực, tham nhũng và lãng phí nguồn lực xã hội đã được quy định rõ ràng trong dự thảo nghị định.

Trước đó, Bộ Công Thương đã đề xuất điện mặt trời mái nhà lắp tại nhà ở và cơ quan công sở để tự dùng và nối lưới quốc gia sẽ không được bán hoặc bán với giá 0 đồng, gây ra nhiều tranh cãi.

Trong dự thảo gần nhất hồi tháng 6 về điện mặt trời tự sản tự tiêu, Bộ Công Thương vẫn giữ nguyên đề xuất loại hình này chỉ được tiêu thụ tại chỗ, không bán cho tổ chức, cá nhân khác hay lên lưới điện quốc gia. Điện mặt trời mái nhà không nối lưới sẽ không bị giới hạn phát triển, còn trường hợp nối lưới không được vượt quá công suất phân bổ theo Quy hoạch điện VIII (2.600 MW).

Trung Việt