Thời gian qua nhiều doanh nghiệp sản xuất ôtô trong nước than khó về chính sách thuế, phí với ôtô nguyên chiếc, linh kiện sản xuất trong nước, gây khó khăn cho cạnh tranh và tăng tỷ lệ nội địa hóa.

Đại diện lãnh đạo Bộ Công Thương và Bộ Tài chính đã có câu trả lời về vấn đề này tại buổi họp báo Chính phủ thường kỳ tháng 11. Theo Thứ trưởng Bộ Công Thương Đỗ Thắng Hải, giá thành ô tô tại Việt Nam đang cao hơn so với các nước khác, nguyên nhân là do chi phí sản xuất trong nước cao, hai là thuế, phí cũng chiếm phần tương đối lớn, khiến giá ô tô tăng cao.

Đối với các doanh nghiệp sản xuất, lắp ráp ô tô trong nước, nguyên nhân để giá thành cao hơn các doanh nghiệp quốc gia khác là do dung lượng thị trường còn nhỏ, ngành công nghiệp ô tô chưa đủ điều kiện thị trường cũng như các yếu tố khác để phát triển. Hơn nữa, ngành này còn chịu sự cạnh tranh khốc liệu với các đối thủ khác trong khu vực và thế giới như Trung Quốc, Hàn Quốc, Ấn Độ, kể cả các nước trong ASEAN…

“Việt Nam là nước đi sau nhưng lại có sự hội nhập sâu rộng, ký kết nhiều Hiệp định Thương mại tự do nên phải thực hiện nhiều cam kết, từ đó dư địa can thiệp vào chính sách hỗ trợ công nghiệp ô tô không còn nhiều”, Thứ trưởng Bộ Công Thương nêu rõ.

Một nguyên nhân khác được vị này nêu ra là do Việt Nam chưa có nhiều doanh nghiệp tầm cỡ khu vực và thế giới trong lĩnh vực công nghiệp ôtô. Hơn nữa, tập quán kinh doanh cho thấy doanh nghiệp FDI thường sử dụng doanh nghiệp sản xuất linh kiện của quốc gia mình, do đó, thiếu sự gia nhập, kết nối giữa khối FDI và nội địa.

Việt Nam cũng đang thiếu các vật liệu cơ bản để sản xuất, chế tạo ôtô như nhựa, cao su... nên phải nhập khẩu với giá thành cao, khiến chi phí sản xuất gia tăng.

Từ những nguyên nhân nêu trên, để có những giải pháp hỗ trợ các doanh nghiệp sản xuất ô tô trong nước, Thứ trưởng Bộ Công Thương Đỗ Thắng Hải cho biết, sắp tới, Chính phủ, các bộ, ngành sẽ có giải pháp để duy trì, tạo dựng thị trường cho ngành công nghiệp ô tô phát triển.

Chính phủ sẽ bảo vệ, tạo dựng phát triển thị trường ôtô trong nước với những hàng rào kỹ thuật, đảm bảo đúng các cam kết quốc tế. Thứ trưởng Bộ Công Thương cũng cho biết Chính phủ sẽ khuyến khích các doanh nghiệp lớn đầu tư phát triển công nghiệp ô tô, chú trọng phát triển công nghiệp hỗ trợ, thiết lập các cơ chế chính sách thu hút đầu tư từ các tập đoàn đa quốc gia, hướng vao các dòng xe chưa có tại khu vực, để tạo điều kiện cho Việt Nam tham gia sâu vào chuỗi giá trị…

Chia sẻ thêm, Thứ trưởng Bộ Tài chính Vũ Thị Mai cho biết, hiện các doanh nghiệp đang được hưởng ưu đãi từ Nghị định 125/2017/NĐ-CP sửa đổi Nghị định 122/2016/NĐ-CP về Biểu thuế xuất khẩu. Trong đó Nghị định đưa ra mức ưu đãi 5 năm với thuế nhập khẩu 0% đối với các lĩnh kiện sản xuất ô tô trong nước chưa sản xuất được.

Nhưng để tăng sự hỗ trợ cho các doanh nghiệp này, đại diện lãnh đạo Bộ Tài chính cho biết Bộ đang sửa đổi và dự kiến sẽ trình Chính phủ Nghị định sửa đổi, bổ sung Nghị định 125 trong tháng 12/2019 theo hướng tạo thuận lợi, nhiều ưu đãi hơn nữa cho các doanh nghiệp và ngành công nghiệp hỗ trợ sản xuất, lắp ráp ô tô. Theo đó, Nghị định đưa ra đề xuất quy định thuế suất 0% cho linh kiện, phụ tùng sản xuất ôtô trong nước, thậm chí cả nhập khẩu.

Huyền Anh