Lào Cai: HTX phát triển nhanh, nhưng phải mạnh
Lào Cai những năm qua đã lồng ghép hỗ trợ HTX vào các chính sách phát triển nông nghiệp, lâm nghiệp, khuyến công, KHCN, đào tạo nghề, xúc tiến thương mại, ưu đãi đầu tư kinh tế cửa khẩu… Trong hầu hết các nghị quyết, đề án của các cấp ngành đều nêu rõ tập trung hỗ trợ xây dựng một số mô hình HTX “điểm”, sau đó tổng kết nhân rộng.
Theo tìm hiểu của phóng viên, cách hỗ trợ HTX ở Tp. Lào Cai (tỉnh Lào Cai) là từ một nghị quyết chuyên đề về HTX năm 2002, hàng năm, tỉnh trích ra khoản kinh phí và huy động các phòng ban, phường xã vào cuộc, nhanh chóng thành lập và phát triển HTX, như hỗ trợ giao đất trụ sở, nhà xưởng, giải phóng mặt bằng, đào tạo, nhân cấy nghề…
Duy trì kiểu bao cấp...
Thành phố còn thành lập nhiều đoàn công tác đến các làng nghề nổi tiếng ở Bắc Ninh, Hà Nội, Hải Dương, Nam Định, Hà Nam, Yên Bái… để khảo sát, mời gọi liên kết đầu tư, thu hút nghệ nhân, thợ giỏi, doanh nhân về Lào Cai phát triển HTX mới.
Với các hình thức hỗ trợ nhanh mạnh, chỉ trong thời gian ngắn Lài Cai đã hình thành nhiều HTX, như các HTX mộc mỹ nghệ, chế tác sừng, may công nghiệp, tranh đá quý, chạm khắc bạc, mây tre đan… Đến nay, trong 9 HTX này, chỉ còn 2 HTX hoạt động và duy nhất HTX mộc mỹ nghệ Hoa Mai hoạt động hiệu quả.
Lào Cai là tỉnh vùng núi cao đầu tiên lập nguồn vốn khuyến công địa phương (năm 2001) và lấy các HTX công nghiệp làng nghề làm đối tượng thụ hưởng. Cũng với các mức hỗ trợ mạnh mẽ, hầu như ngân sách nhà nước hỗ trợ 100% kinh phí lập dự án, đào tạo nghề, khảo sát thị trường, làm thương hiệu…
Song đến nay, trong số 5 HTX công nghiệp làng nghề, như tinh chế rượu, chế biến lâm sản,…chỉ có HTX Hoa Lợi làm tương ớt có lãi, còn 2 HTX cầm chừng và 2 HTX ngừng hoạt động. Chưa hết, trong lĩnh vực nông nghiệp, có 4 HTX lập ra, đến nay chỉ có một HTX làm ăn được, còn 3 HTX hoạt động cầm chừng…(?)
Có thể thấy, mặc dù tỉnh Lào Cai gần đây luôn có chỉ số PCI xếp top đầu cả nước, luôn tạo môi trường hấp dẫn DN, nhưng đáng tiếc là đối với khu vực HTX, chính sách lại chưa sát thực tế. Như phản ánh của Giám đốc HTX Quý Hiền, ông Phan Quốc Ân, làm HTX không thể ỷ lại chính sách nhà nước, làm HTX như thế là thất bại. Với những nỗ lực nhất định của Liên minh HTX tỉnh Lào Cai và các HTX trên địa bàn, khu vực HTX ít nhiều có bước khởi sắc, đến hết năm 2015, toàn tỉnh có 315 HTX.
HTX mộc mỹ nghệ Hoa Mai, đơn vị hiếm hoi hoạt động hiệu quả ở Lào Cai
Khó xây dựng HTX kiểu mới
Theo báo cáo mới của Liên minh HTX tỉnh, quá trình phát triển HTX ở Lào Cai còn chậm, chưa khai thác lợi thế địa phương, chưa tạo đủ sức bật cho khu vực KTTT, HTX trong đời sống xã hội.
Cụ thể, số HTX hoạt động hiệu quả còn ít, số HTX đủ sức làm điển hình để nhân rộng chưa nhiều… Nguyên nhân xác định rõ việc xây dựng các mô hình HTX “điểm” chưa được thống nhất cao giữa các cấp ngành, cách làm thiếu khoa học, chưa đồng bộ, dù nguồn lực hỗ trợ HTX không nhỏ nhưng kết quả rất hạn chế.
Trong 5 nhiệm vụ trọng tâm phát triển KTTT tới đây, Lào Cai đã giao cho Sở NN&PTNT tỉnh và Liên minh HTX tỉnh lựa chọn mỗi đơn vị xây dựng ba mô hình HTX kiểu mới, mỗi huyện và thành phố đăng ký ít nhất một HTX kiểu mới, trong đó, ưu tiên các mô hình đang có liên kết HTX – DN và gắn với chuỗi giá trị nông sản.
Trên một diễn đàn HTX khu vực mới đây, bà Nguyễn Thị Lợi, Phó Chủ tịch Liên minh HTX tỉnh Lào Cai, trăn trở nói, ngoài dự kiến xây dựng tổng số 15 mô hình HTX kiểu mới để nhân rộng, tỉnh còn giao Liên minh HTX chủ trì xây dựng đề cương, đề án mẫu HTX kiểu mới để thống nhất thực hiện trên địa bàn.
Đây là nhiệm vụ quan trọng nhưng rất khó khăn, Liên minh HTX tỉnh một mặt sẽ nghiên cứu tìm bài học kinh nghiệm phát triển HTX đã qua, mặt khác rất mong học hỏi kinh nghiệm các tỉnh bạn, nhằm thúc đẩy xây dựng HTX kiểu mới của Lào Cai trong thời gian tới.
Lưu Đoàn
Gạo Ông Cua ST25 giành giải Nhì cuộc thi Gạo ngon nhất thế giới 2026
Điều gì giúp một thương hiệu vẫn được lựa chọn khi người tiêu dùng liên tục thay đổi?
Robusta Việt muốn vươn tầm, phải thoát vai trò cung cấp nguyên liệu
Doanh nông thực chiến: Đưa sản vật bản địa vào chuỗi giá trị
Sự trỗi dậy của thế lực mới trong ngành AI
Vì sao startup Việt dễ “đứt gánh giữa đường”?
‘Mỏ vàng’ AI của startup Việt đối diện bài toán cạnh tranh ngày càng gay gắt
Cùng chuyên mục
Nâng giá trị nông sản vùng cao, mở đường giảm nghèo bền vững
Từ chế biến sâu, xây dựng vùng nguyên liệu đến kết nối sản phẩm với du lịch và thị trường, nhiều HTX vùng cao đang từng bước nâng giá trị nông sản, tạo thêm việc làm và đầu ra ổn định cho người dân. Những mô hình này cho thấy, khi nông sản được tổ chức sản xuất bài bản và gắn với thị trường, giảm nghèo có thể chuyển từ hỗ trợ sinh kế sang tạo dựng nguồn thu bền vững.
Gỡ bài toán đầu ra sản phẩm bản địa của HTX ở Quảng Trị
Thảo mộc, dược liệu và nông sản bản địa đang được một số HTX ở Quảng Trị nâng thành những sản phẩm hàng hóa có giá trị, từng bước mở rộng thị trường. Tuy nhiên, để nhiều sản phẩm hơn vươn ra ngoài địa bàn, bài toán chất lượng, quy mô, bao bì, logistics và kênh phân phối vẫn cần được giải quyết.
Hiệu quả của các HTX vùng cao do phụ nữ quản trị
Không chỉ dừng lại ở vai trò lao động thuần túy, nhiều phụ nữ đã bước lên vị trí người ra quyết định kinh doanh, biến tri thức bản địa thành hàng hóa thương mại, qua đó tạo việc làm bền vững tại chỗ và giải quyết bài toán sinh kế cho hàng trăm lao động đồng bào dân tộc thiểu số.
HTX gom sức nông hộ, đưa vùng lúa Khánh Hưng lên quy mô lớn
Liên kết nhiều thành viên ở địa phương đang giúp HTX biến những diện tích lúa nhỏ lẻ tại Khánh Hưng (Tây Ninh) thành vùng sản xuất hàng trăm ha. Mô hình này tổ chức nông hộ theo cùng một quy trình, tập hợp sản lượng đủ lớn để chuẩn hóa chất lượng, kết nối doanh nghiệp, tạo đầu ra ổn định và nâng thu nhập cho nông dân.
Từ phiên chợ vùng cao của HTX đến mô hình sinh kế bền vững
Khi HTX đứng ra tổ chức, kết nối sản vật với du khách và tạo không gian để cộng đồng tham gia, những nông sản vốn chỉ tiêu dùng trong phạm vi bản làng có thêm thị trường, những kỹ năng truyền thống có thêm giá trị kinh tế, còn người dân có thêm cơ hội việc làm ngay trên quê hương.
Người dân vùng biên Đắk Wil ổn định sinh kế nhờ HTX đổi cách làm
Ở vùng biên Đắk Wil (Lâm Đồng), kinh tế tập thể đang giúp người dân thay đổi cách làm, đưa những hộ nhỏ lẻ vào các nhóm liên kết, vùng nguyên liệu gắn với thị trường. Riêng HTX Bình Minh đã liên kết hơn 900 hộ với trên 1.420 ha hồ tiêu, qua đó nâng giá trị nông sản và góp phần ổn định sinh kế vùng khó.
Infographic
Việt Nam - Lào ký kết 17 văn kiện hợp tác kinh tế, hướng tới kim ngạch 10 tỷ USD
Chiều 8/10, trong chuyến thăm chính thức Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Lào, Thủ tướng Lê Minh Hưng và Thủ tướng Lào Saleumxay Kommasith đồng chủ trì Hội nghị xúc tiến đầu tư Việt Nam - Lào, thống nhất thúc đẩy hợp tác kinh tế, thương mại và đầu tư trở thành trụ cột tương xứng với quan hệ hữu nghị đặc biệt giữa hai nước.
Đừng bỏ lỡ
Sợi lanh "dệt sinh kế" cho phụ nữ vùng cao
Từ nghề dệt truyền thống của người Mông, HTX Mường Hoa (xã Tả Van, tỉnh Lào Cai) đang tổ chức lại sản xuất, tạo việc làm và mở rộng đầu ra cho phụ nữ vùng cao. Những sợi lanh, sắc chàm và đường thêu không chỉ được gìn giữ như giá trị văn hóa, mà...
