Đây là thông tin được bà Nguyễn Cẩm Trang, Phó Cục trưởng Cục Xuất nhập khẩu (Bộ Công Thương) cho biết tại họp báo thường kỳ Bộ Công Thương vào chiều ngày 12/1.

Đại diện Cục Xuất nhập khẩu chỉ ra nguyên nhân ùn tắc xuất khẩu nông sản sang Trung Quốc. Cụ thể là do vừa qua Trung Quốc tạm dừng thông quan ở hầu hết các cửa khẩu. Với cửa khẩu tạm thời mở, quy trình giao nhận thực hiện chặt chẽ đảm bảo kiểm soát dịch bệnh.

Xét về nguyên nhân khách quan, bà Trang cho biết xuất phát từ điểm yếu cố hữu là sản xuất nông sản, chưa bám sát tín hiệu, nhu cầu nhập khẩu. Chất lượng bao gói nhãn sản phẩm chưa đáp ứng tín hiệu thị trường. Điều đó dẫn đến, không phải sản phẩm nào cũng có thể đi đường chính ngạch, nên phải sử dụng con đường tiểu ngạch do không có mã số vùng trồng, cơ sở đóng gói.

Đáng chú ý, Phó Cục trưởng Cục Xuất nhập khẩu cho biết, việc đàm phán để xuất khẩu trái cây tươi sang Trung Quốc còn hạn chế, đến nay mới có 9 sản phẩm được xuất khẩu chính ngạch sang thị trường Trung Quốc. Đồng thời, gần 100% sản phẩm trái cây tươi Việt Nam phải kiểm dịch, trong khi Thái Lan chỉ ở mức 30%, do đàm phán của cơ quan chức năng Việt Nam và Trung Quốc ở khâu kiểm dịch còn chậm.

Với các nguyên nhân trên, bà Trang cho rằng, giải pháp căn cơ cần triển khai là nâng cao chất lượng nông sản xuất khẩu, nâng tầm sản phẩm nông sản Việt để xuất khẩu chính ngạch vào Trung Quốc, thâm nhập vào các thị trường mà Việt Nam có hiệp định thương mại. Đồng thời, các địa phương cần xây dựng kế hoạch kết nối cung - cầu ngay từ đầu vụ.

"Bộ Công Thương sẽ phối hợp với Bộ NN&PTNT về nâng cao chất lượng, đàm phán kiểm dịch để có nhiều loại quả xuất khẩu sang Trung Quốc hơn, rút ngắn tỷ lệ trái cây phải kiểm dịch", bà Trang nói. 

Trong bối cảnh nhiều mặt hàng nông sản ùn tắc khi xuất khẩu sang Trung Quốc, bà Lê Việt Nga, Phó Vụ trưởng Vụ Thị trường trong nước cho biết, cần tập trung đẩy mạnh tiêu thụ tại thị trường nội địa. 

Thời gian qua, thị trường nội địa đã phát huy vai trò, tiêu thụ được hàng hoá nông sản trong thời điểm khó khăn nhất như dịch COVID-19, dội hàng từ biên giới. Đây là kênh tiêu thụ đặc biệt, bền vững, hợp đồng tiêu thụ được chốt hàng năm với doanh nghiệp phân phối là rất cao.

Nhật Linh