Đối diện khó khăn

Trên thực tế, để phát huy giá trị làng nghề, các cấp chính quyền của tỉnh Ninh Thuận đã thực hiện nhiều chính sách nhằm thúc đẩy sản xuất, nâng cao giá trị sản phẩm, gia tăng thu nhập cho người dân.

Đơn cử, vào năm 2012, tỉnh Ninh Thuận đã ban hành Quyết định số 2246/QĐ-UBND nhằm xây dựng kế hoạch hỗ trợ đầu tư cho thôn Tập Lá, xã Phước Chiến phát triển thành làng nghề đan lát, ghép vào nhóm ngành nghề thủ công mỹ nghệ, giai đoạn 2012 - 2015.

Tuy nhiên, do nhiều nguyên nhân chủ quan và khách quan, các chính sách hỗ trợ của tỉnh, huyện và địa phương chưa thực sự phát huy hiệu quả, chưa thể tạo nên bước ngoặt cho nghề.

Có gần 30 năm gắn bó với nghề, ông Katơr Hiệu chia sẻ: “Các sản phẩm đan lát của đồng bào Raglai được thị trường đánh giá khá cao bởi sự độc đáo, tỉ mỉ của đôi bàn tay, tuy nhiên, mẫu mã của các mặt hàng chưa quá phong phú, phổ biến là các loại gùi, nia, tó, nỏ...”.

Để làm ra một sản phẩm, bà con phải mất 2-3 ngày, với giá dao động từ 100.000 - 300.000 đồng, tùy từng mặt hàng, sau khi trừ chi phí còn thu lời từ 50.000-150.000 đồng/sản phẩm tùy loại. Tuy nhiên, khó khăn về tiêu thụ vẫn hiện hữu bởi thị trường của các hộ dân chủ yếu tại địa bàn trong tỉnh, việc đưa các sản phẩm đi ra ngoài tỉnh và xuất khẩu vẫn là bài toán khó.

Một khó khăn khác đến từ nguồn nguyên liệu để sản xuất. Hiện, nguyên liệu đang dần cạn kiệt, muốn có nguyên liệu, bà con phải đi xa khoảng 10-20km vào trong rừng tìm cây tre, giang, mai…, mỗi lần đi mất 1-2 ngày.

Đẩy mạnh dạy nghề

Ông Patâu Axá Ngoan - Phó Chủ tịch UBND xã Phước Chiến, cho biết: “Toàn xã hiện có hơn 100 hộ làm nghề đan lát, tập trung nhiều ở thôn Tập Lá. Dù vẫn tạo ra giá trị nhất định, song do thị trường bấp bênh, thu nhập còn hạn chế, nhiều hộ đã chuyển nghề”.

Để gìn giữ và phát triển nghề, xã đang tích cực phối hợp với các đơn vị chức năng mở lớp tập huấn, đào tạo nghề cho bà con về làm mới mẫu mã, thiết kế nhiều mặt hàng để thu hút khách hàng.

“Trong bối cảnh hội nhập, để nâng cao sức cạnh tranh, tăng giá trị sản phẩm, đào tạo nghề, nâng cao trình độ cho người dân là điều kiện tất yếu. Không chỉ dạy nghề cho người lao động, xã cũng chủ động nâng cao trình độ quản lý cho cán bộ, tăng cường xúc tiến thị trường...”, ông Patâu Axá Ngoan nhấn mạnh.

Để nâng cao hiệu quả dạy nghề, xã Phước Chiến đang chủ động kêu gọi sự tham gia của các doanh nghiệp, HTX, tổ hợp tác trên địa bàn. Qua đó, vừa tạo chỗ học nghề thực tiễn cho người dân, vừa mở ra cơ hội việc làm sau khi dạy nghề.

Bên cạnh đào tạo nghề, xã đang kiến nghị huyện quy hoạch xây dựng vùng trồng nguyên liệu (tre, giang, mai…) để phục vụ cho bà con đan lát. Đồng thời, cần xây dựng nhà trưng bày để trưng bày các sản phẩm của bà con, thực hiện mô hình trình diễn quá trình các nghệ nhân làm ra sản phẩm, kết hợp với du lịch sinh thái tại địa phương, nhằm thu hút du khách đến tham quan và tìm hiểu nghề đan lát.

Hạ Vỹ