Thị trường chứng khoán thời gian tới chuẩn bị đón nhận một làn sóng cung hàng khổng lồ khi khoảng 8 tỷ cổ phiếu “vua” từ các nhà băng dự kiến sẽ sớm lên sàn.

Những cột mốc 100.000 tỷ đồng dần lộ diện

Tâm điểm của đợt tăng vốn này thuộc về nhóm ngân hàng tư nhân lớn khi Techcombank, MB và VPBank đồng loạt hướng tới mục tiêu vượt ngưỡng 100.000 tỷ đồng vốn điều lệ.

Trong đó Techcombank đang đứng trước cơ hội trở thành ngân hàng có quy mô vốn lớn nhất hệ thống sau khi Hội đồng quản trị trình phương án tăng vốn mới cho năm 2026. Theo kế hoạch Techcombank dự kiến phát hành 3,54 tỷ cổ phiếu để trả cổ tức với tỷ lệ 50% cùng gần 30 triệu cổ phiếu ESOP. Nếu thực hiện thành công vốn điều lệ của nhà băng này sẽ vọt lên mức 106.593,4 tỷ đồng từ vị trí thứ 6 hiện tại.

Bám đuổi sát sao trong cuộc đua này là VPBank với kế hoạch nâng vốn từ mức hơn 79.000 tỷ đồng lên 106.243 tỷ đồng qua hai giai đoạn. Ở giai đoạn đầu ngân hàng sẽ phát hành cổ phiếu từ nguồn vốn chủ sở hữu để đạt mốc 100.000 tỷ đồng trước khi phát hành riêng lẻ thêm hơn 624 triệu cổ phiếu cho đối tác nước ngoài.

Cùng thời điểm MB cũng đang rốt ráo hoàn tất các thủ tục để nâng vốn lên hơn 100.687 tỷ đồng. Nhà băng này đã hoàn tất việc phát hành gần 1,21 tỷ cổ phiếu trả cổ tức và đang triển khai chào bán thêm hơn 805 triệu cổ phiếu cho cổ đông hiện hữu với mức giá 10.000 đồng mỗi đơn vị.

Không đứng ngoài cuộc chơi những ngân hàng tầm trung cũng đang triển khai những kế hoạch phát hành đầy tham vọng. NCB gây bất ngờ với phương án chào bán riêng lẻ 3,3 tỷ cổ phiếu cho nhà đầu tư chuyên nghiệp nhằm thu về 33.000 tỷ đồng. Nếu thương vụ này hoàn tất vốn điều lệ của NCB sẽ tăng mạnh từ 29.280 tỷ đồng lên 62.280 tỷ đồng.

Tại HDBank ngân hàng dự kiến đưa quy mô vốn lên trên 72.000 tỷ đồng thông qua việc phát hành tổng cộng hơn 2,2 tỷ cổ phiếu. Lộ trình này bao gồm các đợt phát hành cổ tức năm 2025, phát hành từ quỹ dự trữ bổ sung và chào bán cho nhà đầu tư chuyên nghiệp trong giai đoạn 2026 đến 2027.

Tương tự ABBank cũng dự kiến bổ sung thêm hơn 10.000 tỷ đồng vào vốn điều lệ trong quý IV năm nay bằng cách phát hành khoảng 1 tỷ cổ phiếu mới. Trong khi đó MSB đặt mục tiêu tăng vốn lên 37.440 tỷ đồng thông qua việc phát hành thêm 624 triệu cổ phiếu từ nguồn vốn chủ sở hữu với tỷ lệ 20%.

Nhìn sang khối ngân hàng quốc doanh cuộc đua bồi đắp tiềm lực tài chính vẫn diễn ra quyết liệt. Các ông lớn như Vietcombank, VietinBank và BIDV liên tục gia tăng quy mô để duy trì vị thế dẫn dắt. Riêng BIDV dự kiến sẽ tăng vốn thêm khoảng 26.000 tỷ đồng trong năm 2026. Theo thống kê từ năm 2021 đến nay tổng số vốn điều lệ tăng thêm của 4 ngân hàng quốc doanh đã đạt hơn 136.000 tỷ đồng.

Xây dựng bộ đệm rủi ro và áp lực từ các tiêu chuẩn an toàn

Giới chuyên gia nhận định việc ồ ạt tăng vốn không đơn thuần là cuộc chạy đua về con số mà là yêu cầu cấp thiết để củng cố “bộ đệm” rủi ro, đặc biệt trong bối cảnh chất lượng tài sản toàn ngành đang chịu nhiều thách thức.

Theo báo cáo cập nhật của VIS Rating tỷ lệ nợ quá hạn toàn ngành đã tăng lên 3,8% trong 6 tháng đầu năm 2026 từ mức 3,3% vào cuối năm 2025. Báo cáo này ghi nhận áp lực nợ xấu gia tăng tại nhiều đơn vị như OCB, LPBank, Saigonbank, Viet A Bank, Kienlongbank, ABBank và Techcombank do sự suy giảm khả năng trả nợ của khách hàng cá nhân cùng các hộ kinh doanh.

Ở phân khúc doanh nghiệp rủi ro tín dụng cũng được lưu ý tại HDBank, Sacombank và VietinBank khi các lĩnh vực bất động sản hay nông nghiệp gặp khó khăn do chi phí tài chính và logistics tăng cao.

Bên cạnh đó, hiện, chênh lệch giữa tín dụng và huy động đã lên tới khoảng 2 triệu tỷ đồng vào cuối quý II/2026, khiến tỷ lệ cho vay trên huy động (LDR) bằng VND toàn hệ thống tăng lên khoảng hơn 112%, là mức cao nhất trong nhiều năm. Áp lực này là nguyên nhân chính khiến các ngân hàng bước vào cuộc đua lãi suất huy động trong những tháng đầu năm.

Chuyên gia Tài chính – Ngân hàng, TS Nguyễn Trí Hiếu cho rằng, xu hướng tăng trưởng tín dụng năm 2026 được dự báo ở mức 15-16%, trong khi các tổ chức nghiên cứu thị trường dự báo lợi nhuận toàn ngành vẫn có thể tăng khoảng 16-18% nhờ thu nhập lãi thuần tiếp tục đóng vai trò động lực chính. Tuy nhiên, khả năng duy trì tăng trưởng sẽ phụ thuộc đáng kể vào sức mạnh vốn của từng ngân hàng.

 Trong bối cảnh áp lực thanh khoản, các ngân hàng tăng lãi suất huy động, sẽ khiến biên lãi ròng (NIM) toàn ngành tiếp tục chịu áp lực khi chi phí vốn tăng nhanh hơn tốc độ điều chỉnh lãi suất cho vay.

Ngân hàng tăng vốn chưa từng có: Ai sẽ dẫn đầu cuộc đua 100.000 tỷ đồng?

"Cú hích" từ cơ chế mới để ngân hàng tăng vốn

Báo cáo cập nhật ngành Ngân hàng của SSI Research cho thấy, NIM toàn ngành trong quý II tăng lên 3,22% từ 3,04% trong quý I nhờ lãi suất cho vay tăng, tỷ trọng cho vay trung và dài hạn tăng, và tỷ lệ LDR vẫn còn neo cao. Tuy nhiên, tính bền vững của đà phục hồi vẫn còn là một dấu hỏi khi chi phí vốn tiếp tục được điều chỉnh tăng. Ngoài ra, thu nhập ngoài lãi của các ngân hàng trong quý cải thiện đáng kể cũng giúp lợi nhuận quý II cao hơn kỳ vọng.

Trong bối cảnh đó, vốn điều lệ trở thành một trong những công cụ quan trọng để các ngân hàng duy trì hệ số an toàn vốn (CAR), mở rộng tín dụng và đáp ứng các yêu cầu quản trị rủi ro ngày càng khắt khe. Thông tư 14/2025/TT-NHNN cũng đặt mục tiêu nâng dần CAR tối thiểu từ mức 8% hiện nay lên 10,5% vào năm 2030, tạo áp lực lớn lên các ngân hàng trong việc bổ sung vốn tự có. 

TS Cấn Văn Lực chuyên gia tài chính ngân hàng nhận định rằng việc trả cổ tức bằng cổ phiếu giúp các ngân hàng tích lũy vốn tự có để cải thiện CAR và mở rộng dư địa tín dụng. 

Chia sẻ về vấn đề này ông Lê Ngọc Lâm Chủ tịch HĐQT  BIDV cho biết ngân hàng luôn nỗ lực duy trì CAR trên 9% nhưng trước tốc độ tăng trưởng tài sản hiện nay thì quy mô vốn điều lệ bắt buộc phải tăng tương ứng. Tuy nhiên ông Lâm cũng lưu ý các kế hoạch này thường có độ trễ do phải tuân thủ nhiều thủ tục pháp lý phức tạp như quy định các đợt phát hành riêng lẻ phải cách nhau tối thiểu 6 tháng.

Số liệu từ Ngân hàng Nhà nước cho thấy đến cuối tháng 7 năm 2026 vốn chủ sở hữu toàn hệ thống đã đạt 2,60 triệu tỷ đồng với vốn điều lệ đạt 1,31 triệu tỷ đồng. Trong đó nhóm ngân hàng thương mại nhà nước đã được phê duyệt tăng thêm tổng cộng hơn 136.000 tỷ đồng vốn điều lệ từ năm 2021 đến nay.

Những nỗ lực củng cố năng lực tài chính này không chỉ giúp các nhà băng đảm bảo tuân thủ các quy định an toàn mà còn tạo nền tảng vững chắc để hỗ trợ nền kinh tế trong giai đoạn đầy biến động phía trước.

Huyền Anh