Kiểm toán nhà nước đã yêu cầu Bộ Giao thông Vận tải phải rút ngắn thời gian thu phí của 4 dự án ít nhất từ 5 năm trở lên

Mặc dù không nêu tên cụ thể trạm thu phí nào được yêu cầu rút ngắn thời gian thu phí, nhưng thời gian thu phí được KTNN đề nghị rút ngắn có khoảng cách chênh lệch rất lớn với thời gian thu phí hoàn vốn đầu tư được ký kết giữa Bộ GTVT với chủ đầu tư BOT là một con số giật mình.

Trong Báo cáo kết quả kiểm toán tổng hợp năm 2015 đã được KTNN phát hành về hoạt động xây dựng và quản lý vốn đầu tư, KTNN cho biết, tại các dự án BOT, nhiều chỉ tiêu trong phương án tài chính của các chủ đầu tư được xác định bằng cách dựa trên kết quả khảo sát thực tế ngắn ngày của đơn vị tư vấn hoặc tham khảo hợp đồng BOT tương tự đã thực hiện. Cách làm này thiếu khoa học, cách xác định lưu lượng phương tiện qua trạm thu phí, chỉ tiêu lợi nhuận trên vốn chủ sở hữu… của nhà đầu tư thiếu chính xác nên khó xác định được tính đúng đắn của các phương án tài chính.

Trong khi đó, tổng mức đầu tư và giá trị đầu tư được quyết toán, được tính thành tổng vốn đầu tư chính thức lại là căn cứ để xác định thời gian thu phí hoàn vốn các dự án.

Chênh lệch rất lớn về thời gian thu phí trong phát hiện được KTNN nêu trên dẫn đến người dân phài trả phí gấp đôi so với mức đầu tư hợp lý cho con đường mà chủ đầu tư BOT đã bỏ vốn xây dựng. Hay nói khác đi, đây là một thất thoát lớn trong quá trình đàm phán tại các dự án BOT, ảnh hưởng đến tiền túi của người dân, nhằm thu lợi cho chủ đầu tư.

Đề nghị rút ngắn thời gian thu phí của Kiểm toán Nhà nước đã cho thấy khâu tính toán đầu vào của các dự án BOT có vấn đề nghiêm trọng. Có những dự án BOT nhà đầu tư chỉ xây dựng hơn chục ki lô mét mà số vốn đầu tư lên cả ngàn tỉ đồng. Đơn cử như dự án mở rộng quốc lộ 1A đoạn qua tỉnh Sóc Trăng dài 8,5 km, cộng với xây dựng tuyến tránh thành phố Sóc Trăng dài 7,6 km, song tổng mức đầu tư lên đến 1.419 tỉ đồng và thời gian thu phí hoàn vốn cho dự lên đến 18 năm 9 tháng.

N.L