Trong 6 tháng đầu năm, Bộ Tài chính đánh giá nền kinh tế phục hồi một cách tích cực, hoạt động sản xuất kinh doanh khởi sắc, xuất khẩu duy trì đà tăng trưởng cao. Mặc dù vậy, cơ quan này đã nhận diện và cảnh báo những rủi ro, thách thức mới, có thể tác động đến sự phục hồi kinh tế.

Trước hết đó là rủi ro lạm phát khi Việt Nam chịu sức ép cao về lạm phát chủ yếu do nền kinh tế có độ mở lớn, đa dạng hoá nhập khẩu từ nhiều quốc gia, chính vì vậy, đây là nguy cơ hiện hữu trước mắt, tạo áp lực lớn lên điều hành kinh tế vĩ mô. “Sức ép này có thể làm giảm hiệu quả các chính sách hỗ trợ người dân, doanh nghiệp và kết quả chương trình phục hồi, làm gia tăng chi phí sinh hoạt của người dân, nhất là người nghèo, người có thu nhập thấp”, Bộ Tài chính đánh giá.

Trong bối cảnh đó, cơ quan này cho biết triển khai thực hiện chương trình phục hồi và phát triển kinh tế - xã hội dù có những chuyển biến tích cực nhưng còn chậm, giải ngân đầu tư công đạt thấp so với kế hoạch, nhiều điểm nghẽn của nền kinh tế vẫn chưa được cởi bỏ.

Ở thị trường vốn, kênh huy động trái phiếu gặp nhiều khó khăn, các nhà đầu tư có xu hướng chờ thị trường ổn định, trong khi đó sau hàng loạt vụ việc xảy ra gần đây của FLC, Tân Hoàng Minh, tâm lý nhà đầu tư và luồng vốn đổ vào trái phiếu giảm sút.

Đáng lưu ý là nhiều quốc gia trên thế giới đang tăng lãi suất để kiềm chế lạm phát. Trong khi đó, tại Việt Nam các gói kích thích và phục hồi kinh tế còn giải ngân chậm, nếu thời điểm này Việt Nam tăng lãi suất sẽ đi ngược với chính sách hỗ trợ nền kinh tế phục hồi của Chính phủ.

Về nguồn cung nguyên liệu và chuỗi sản xuất, do Trung Quốc duy trì chính sách không Covid-19 (Zero Covid-19) nên tác động không nhỏ đến sản xuất của một số ngành hàng Việt Nam do thương mại xuất nhập khẩu với thị trường này rất lớn.

Một thách thức nữa theo Bộ Tài chính là hiện nay giá đồng USD và một số đồng tiền khác như Yen, Euro mất giá. Trong khi đó, tỷ giá đồng tiền Việt Nam so với USD ổn định. Điều này dẫn đến sức cạnh tranh của đồng Việt Nam sang Mỹ sẽ giảm so với các đồng tiền khác, khiến giá cả hàng hóa xuất khẩu của Việt Nam tăng lên sẽ làm giảm sức cạnh tranh của hàng hóa xuất khẩu Việt Nam. “Đây là vấn đề đặt ra để các doanh nghiệp tính toán, cân đối theo dõi sát tình hình để ứng phó linh hoạt”, Bộ Tài chính lưu ý.

Đưa ra giải pháp giảm thiểu rủi ro và đối diện với thách thức để vượt qua khó khăn, Bộ Tài chính đề xuất nghiên cứu phương án tăng thuế tiêu thụ đặc biệt đối với một số mặt hàng cần hạn chế tiêu dùng.

Bộ Tài chính cho biết, Việt Nam cần theo dõi sát tình hình tỷ giá và quản lý thị trường ngoại hối phù hợp… Đặc biệt, cần theo dõi chặt chẽ diễn biến giá cả, lạm phát, cảnh báo nguy cơ và kiểm soát lạm phát. "Nhận định mặt hàng, nguyên vật liệu nào có khả năng thiếu hụt để có giải pháp đảm bảo nguồn cung, không gây đứt gãy nguồn cung, gắn với theo dõi sát giá cả các mặt hàng thiết yếu", Bộ Tài chính nêu.

Đồng thời, đẩy mạnh giải ngân vốn đầu tư công, tổ chức lại toàn diện thị trường vốn, chứng khoán, phát triển thị trường ổn định, lành mạnh, an toàn và hiệu quả…

Thanh Hoa