Lò đốt rác thải do HTX nông nghiệp và phát triển nông thôn Văn Thành (huyện Yên Thành) quản lý và vận hành có diện tích rộng 1ha (Ảnh: TL)

Những lò đốt rác thải do một số Hợp tác xã nông nghiệp và phát triển nông thôn Văn Thành (huyện Yên Thành, Nghệ An) đang vận hành đã mang lại hiệu quả tích cực trong việc xử lý rác thải, trả lại môi trường xanh, sạch đẹp cho người dân sinh sống tại địa phương.

Mô hình hiệu quả

 Điển hình ở huyện Yên Thành mỗi ngày trên toàn địa bàn huyện có khoảng 86,4 tấn rác các loại. Một số xã đã ký hợp với công ty thu gom rác thải, tuy nhiên đa phần các địa phương còn đang tiến hành thu gom và xử lý rác thải tại chỗ bằng cách chôn lấp hoặc đốt, rác cháy âm ỉ nhiều ngày gây ô nhiễm môi trường.

Một tín hiệu vui là những lò đốt rác thải ở huyện Yên Thành đi vào hoạt động từ gần 1 năm nay đã mang lại việc xử lý khá hiệu quả. HTX nông nghiệp và phát triển nông thôn Văn Thành đã đưa vào sử dụng lò đốt rác thải sinh hoạt trị giá 3,6 tỷ đồng. Lò đốt rác trên khuôn viên rộng 1 ha, công suất hoạt động xử lý 300 kg rác/giờ. Lò đốt rác được đặt xa khu dân cư, ngoài cánh đồng nhằm giảm thiểu ô nhiễm. Từ khi đi vào hoạt động lò đã phát huy được hiệu quả.

Ông Nguyễn Văn Hoành, Ủy viên HĐQT HTX nông nghiệp và phát triển nông thôn Văn Thành cho biết: Lò đốt rác được huyện giao cho HTX quản lý, vận hành, rác thải tại các khu dân cư đều được HTX thu gom bằng xe ô tô vận tải đưa về lò đốt xử lý. Mỗi ngày công suất xử lý từ 2-3 tấn rác thải, hệ thống lò đốt rác khá hiện đại, được sử dụng công nghệ tự sinh nhiệt để đốt lò, không phụ thuộc vào nguồn năng lượng khác, giảm thiểu khí thải độc hại ra môi trường.

Cùng với việc xử lý rác thải, HTX đẩy mạnh công tác tuyên truyền, vận động nhân dân, hộ kinh doanh hạn chế thu mua những mặt hàng có nhiều thành phần không thể tái chế; không đổ, đốt trộm rác bừa bãi; thực hiện đóng phí thu gom, tổ chức phân loại.

Hay trường hợp lò đốt rác thải của HTX Minh Thành (Yên Thành) cũng vừa đưa vào hoạt động 2 tháng nhưng đã phát huy hiệu quả. Ông Trần Khánh Tùng - Chủ tịch UBND xã cho biết, trước đây rác thải chủ yếu xử lý chôn lấp, nay có lò đốt 1-2 tấn rác/ngày đảm bảo vệ sinh môi trường được người dân đồng tình ủng hộ. Công suất lò đốt của xã đạt 350 tạ/giờ nên có thể tiếp nhận thêm rác thải sinh hoạt ở các xã Lý Thành, Tây Thành và Thịnh Thành.

HTX nông nghiệp và phát triển nông thôn Văn Thành cho biết, mỗi ngày lò đốt có công suất xử lý từ 2-3 tấn rác thải (Ảnh: TL)

Giải pháp đồng bộ

Từ hiệu quả các mô hình trên, có thể thấy, ở đâu chính quyền địa phương và các đoàn thể tích cực vào cuộc thì ở đó ý thức vệ sinh môi trường của người dân được nâng cao, hạn chế được tình trạng xả rác bừa bãi gây ô nhiễm trên diện rộng.

Ông Hồ Sĩ Dũng, Chi Cục trưởng Chi cục Bảo vệ môi trường (Sở Tài nguyên và Môi trường tỉnh Nghệ An) cho biết, có thể thấy chính quyền và các đoàn thể nhiều địa phương còn lúng túng trong công tác bảo vệ môi trường nói chung, thu gom, xử lý rác thải nói riêng. Việc tuyên truyền cho người dân về ý thức bảo vệ môi trường cũng như đề ra các biện pháp kiểm tra, xử phạt đối với các hành vi vứt rác bừa bãi còn hạn chế.

Nhiều địa phương đã đưa vấn đề giữ gìn vệ sinh môi trường là một trong những tiêu chí để bình xét danh hiệu gia đình văn hóa nhưng hình như khi xét duyệt thì lại “quên” mất tiêu chí này.

Một số địa phương đã quy hoạch được bãi đổ rác chung nhưng việc vận chuyển rác trong từng khu dân cư đến bãi rác cũng là vấn đề nan giải khi không có xe chuyên dụng để vận chuyển rác thải. Đó là chưa kể nhiều điểm tập kết rác được tổ chức chưa đúng quy hoạch, gây ô nhiễm cục bộ.

Trong khi đó, công tác xã hội hóa thu gom, xử lý rác thải cũng chưa được thực hiện tốt. Trong đó, chưa hình thành các cơ sở thu gom rác thải tư nhân, cùng với đó việc thu phí vệ sinh môi trường ở các vùng nông thôn còn gặp nhiều khó khăn khiến nên các HTX chưa có kinh phí để đầu tư nhà máy xử lý rác, công cụ thu gom và tuyển dụng lao động…

Ngoài ra, một số huyện đã có các đơn vị dịch vụ thu gom rác thải nhưng việc thu gom rác mới chỉ thực hiện được ở thị trấn và các xã lân cận.

Hà An