Pháp từng là thị trường lớn nhất châu Âu của Uber nhưng giờ thì éo le thay, nơi đây lại trở thành một trong những địa bàn nhức nhối nhất.

Đánh đố tài xế

Dự luật mới sẽ áp đặt hàng loạt điều kiện đối với dịch vụ đặt xe tương tự như Uber và về cơ bản sẽ loại bỏ hiệu lực của loại giấy phép lái xe mà 1/3 số tài xế của những công ty này đang sử dụng. Theo đó, loại giấy phép vốn được cấp khá dễ dãi này chỉ được sử dụng trong thành phố, cho xe từ 10 chỗ trở lên. Như thế chẳng khác nào đánh đố cánh tài xế, vì họ toàn lái xe cá nhân 4, 5 chỗ ngồi.

Dù phải chờ Thượng viện Pháp thông qua thì dự luật trên mới chính thức có hiệu lực, nhưng từ lúc này, nó đã đổ thêm dầu vào ngọn lửa bất đồng giữa một bên là các công ty công nghệ với bên kia là chính phủ các nước, về việc làm thế nào để kiểm soát và điều chỉnh hành vi trong nền kinh tế số, đặc biệt là sau sự xuất hiện của những ứng dụng mới như Uber hay Airbnb, với giá cả thấp hơn hẳn các dịch vụ vận tải và lưu trú truyền thống vốn phải tuân thủ nhiều chế tài pháp luật.

Làn sóng biểu tình chống Uber ở Pháp

Đây cũng là dự luật thứ hai kể từ năm 2014 mà giới lập pháp của đất nước hình lục lăng đề xuất, nhằm kiềm chế Uber và các công ty tương tự, sau khi các công tố viên Pháp vận dụng đạo luật đầu tiên để khép Uber và hai Giám đốc điều hành - Pierre Dimitri Gore Coty và Thibaud Simphal - vào tội vi phạm quy định về giao thông vận tải và bảo mật, với mức phạt khoảng 964.000 euro.

Theo giới chức Pháp, Uber và các công ty trong lĩnh vực của mình đã tìm cách luồn lách luật pháp sở tại, cố tình phớt lờ các quy định giảm mật độ giao thông và bảo đảm an toàn cho lái xe. Đó là lý do mà chính quyền phải ban hành thêm luật mới để bịt lỗ hổng về giấy phép lái xe đã và đang bị lợi dụng để biến bất kỳ ai thành tài xế, làm thị trường trở nên bát nháo, khiến giá cước và thù lao của lái xe giảm đi trông thấy.

Mềm nắn rắn buông

Ở chiều ngược lại, Uber và các công ty cung cấp dịch vụ đặt xe lại cho rằng cách tiếp cận của chính phủ Pháp có thể cản trở sự phát triển, thậm chí là bóp chết doanh nghiệp, chỉ vì muốn “bảo kê” các hãng taxi truyền thống đang tụt hậu về công nghệ, trong khi chính họ lại tạo ra việc làm, mang lại nhiều giá trị hiện đại mới mẻ.

Một số công ty, trong đó có cả Uber, thậm chí đã tạm gạt sang một bên sự cạnh tranh để nhóm nhau lại, sử dụng báo chí Pháp cũng như các phương tiện truyền thông xã hội để lên tiếng phản đối dự luật mới, trong đó nhấn mạnh việc nhờ có họ mà hàng ngàn người tìm được việc làm phù hợp.

Dù “dám” đối mặt với cơ quan quản lý và hệ thống luật pháp ở cả 5 châu lục, mô hình dịch vụ gọi xe đôi khi cũng chấp nhận nhượng bộ, khi đứng trước áp lực quá lớn. Ví dụ, Uber đã phải tạm ngưng vụ UberPop phân khúc giá rẻ ở nhiều nước châu Âu trong đó có Pháp, giữ nguyên cước phí ở New Delhi, hay sẵn sàng làm thủ tục xin cấp phép đưa đón khách sân bay để chiều lòng chính quyền California.

Cáo buộc hình sự nhằm vào CEO Uber - Travis Kalanick, vì vi phạm quy định vận tải công cộng cũng được xem xét lại, sau khi Uber đồng ý đăng ký cho tài xế taxi được sử dụng phương tiện cá nhân để tham gia dịch vụ. Có lẽ chính vì khéo biết tiến thoái đúng lúc, mà Uber đã nhanh chóng mở rộng địa bàn tới hơn 400 thành phố trên khắp thế giới.

Cũng có những thời điểm, Uber lại được chính quyền ủng hộ. Tháng 6 vừa rồi, tòa án hành chính tối cao Pháp đã đứng về phía doanh nghiệp này, khi tuyên bố vô hiệu lực đối với quyết định cấm Uber hiển thị vị trí xe của mình trên bản đồ. EU cũng cảnh báo các nước thành viên không nên quá khó tính với những công ty như Uber, việc cấm đoán chỉ nên là lựa chọn bất đắc dĩ mà thôi.

Hải Châu