Trong chuyến công tác ngắn ở tỉnh Ninh Thuận, trước tiên Phó Chủ tịch Lê Văn Nghị đã đi thực tế HTX Hậu Sanh (huyện Ninh Phước) - làm dịch vụ trồng lúa nước và HTX Tân Hà (huyện Thuận Nam) - chuyên dịch vụ chăn nuôi. Sau cuộc gặp gỡ với ông Lưu Xuân Vĩnh - Chủ tịch UBND tỉnh Ninh Thuận, Phó Chủ tịch Lê Văn Nghị đã dành thời gian làm việc với UBND huyện Thuận Bắc về giải pháp ứng phó với khô hạn.

Chuyển từ trồng lúa sang chăn nuôi

Đi thực tế các huyện Ninh Phước, Thuận Nam và Thuận Bắc, Phó Chủ tịch Lê Văn Nghị, cho biết gần 6 tháng nay chưa hề có mưa, những hộ dân trồng lúa nước bị ảnh hưởng nhiều nhất. Tất cả người trẻ bỏ đi kiếm ăn xa, ở làng còn người già, trẻ em, phải bán lúa non giá rẻ để chi tiêu hàng ngày. HTX bị hộ thành viên nợ không trả được cũng lâm vào hoàn cảnh rất khó khăn…

Theo ông Đỗ Văn Minh - Chủ tịch Liên minh HTX tỉnh Ninh Thuận, ở địa bàn các huyện có nhiều HTX chưa ảnh hưởng lớn bởi khô hạn nhờ có nguồn nước từ thủy điện Đa Nhim… Nhưng, lâu nay vốn là vùng đất khô khát nhất cả nước, Ninh Thuận đang phải đối mặt với nắng nóng gay gắt, người dân thiếu nước sinh hoạt và sản xuất, ruộng đồng nứt nẻ, đàn gia súc liên tục di chuyển để tìm nguồn thức ăn, nước uống.

Trong bối cảnh trên, HTX Dịch vụ tổng hợp chăn nuôi Tân Hà (huyện Thuận Nam) đã và đang chuyển mạnh sang trồng cỏ để chăn nuôi cừu, bò, dê. HTX áp dụng công nghệ cao, tưới nhỏ giọt, phun, quay, kéo nước từ suối về, chi phí không cao, chỉ hơn 100 triệu đồng. Từ đó, HTX cung ứng dịch vụ giống, thuốc thú y, cỏ và thức ăn khác, đồng thời bao tiêu sản phẩm đầu ra.

Ở HTX Tân Hà, có hộ thành viên sử dụng dịch vụ HTX chỉ gia công vỗ béo cừu cũng thu về 60 triệu đồng/ năm. Các hộ cũng có thể bán cho thương lái, nhưng mỗi con xuất bán phải trả HTX một kg thịt theo giá thị trường, tính bình quân mỗi hộ chăn nuôi phải trả HTX trên 4 triệu đồng/năm…

Từ thực tế đó, Phó Chủ tịch Lê Văn Nghị cho rằng, để ứng phó với khô hạn, KTTT Ninh Thuận cần có lãnh đạo HTX giỏi và chuyển mạnh từ trồng lúa nước sang chăn nuôi, nhất là cừu, bò, dê, lợn đen. Bởi trồng cỏ chăn nuôi chỉ tốn khoảng 20% lượng nước so với cấy lúa, hơn nữa chăn nuôi làm được quanh năm, hiệu quả cao gấp nhiều lần trồng lúa. Trong khi đó, 3 năm nay ở vùng khô hạn chỉ còn cấy được 1 vụ lúa/năm, nhiều hộ dân lỗ lớn.

HTX ở Ninh Thuận chuyển mạnh sang chăn nuôi để ứng phó khô hạn 

Phát triển chuỗi sản phẩm chăn nuôi

Tổng hợp gần nhất ở Ninh Thuận có khoảng 65 HTX và 790 tổ hợp tác (THT). Tuy về số lượng còn khiêm tốn và chưa thể so sánh với nhiều địa phương, nhưng so với địa bàn tỉnh thời điểm năm 2011 thì nay đã tăng 25 HTX.

Ở Ninh Thuận, các HTX, THT gần đây không chỉ tăng về số lượng, mà đi theo các dự án phát triển tam nông và chính sách cụ thể hóa hỗ trợ KTTT của tỉnh. Hoạt động hợp tác HTX với HTX, liên kết HTX hay THT với DN cũng gia tăng, từ đó đã hình thành các mô hình liên minh sản xuất rất hiệu quả, vừa đa dạng về quy mô, phạm vi và lĩnh vực hoạt động từ đất liền ra đến biển đảo, vừa góp phần vào sự phát triển chung về kinh tế - xã hội, nhất là công tác xóa đói giảm nghèo, xây dựng nông thôn mới.

Phó Chủ tịch Lê Văn Nghị cho rằng ở các vùng đất khô hạn, đông nông dân nghèo và đông người dân tộc thiểu số, trong khi hầu hết các HTX đều thiếu vốn đầu tư cho sản xuất kinh doanh, nhưng lại rất khó tiếp cận với các nguồn vốn vay…, Liên minh HTX các cấp cần tham mưu Chính phủ có Nghị định riêng ưu đãi vốn, nhất là tham mưu các cấp ngành có chính sách hỗ trợ HTX cụ thể để phát triển sản xuất, chuyển đổi cơ cấu cây trồng vật nuôi phù hợp…

“Trong cuộc làm việc với tỉnh, ông Lưu Xuân Vĩnh - Chủ tịch UBND tỉnh Ninh Thuận, đã đồng ý về mặt chủ trương hỗ trợ 3 tỷ đồng từ ngân sách tỉnh để thành lập Quỹ hỗ trợ phát triển HTX. Chủ tịch Lưu Xuân Vĩnh cũng đồng thuận rất cao với chủ trương của Liên minh HTX Việt Nam về thí điểm xây dựng mô hình HTX kiểu mới ở tỉnh gắn với chuỗi giá trị sản phẩm chăn nuôi”, Phó Chủ tịch Lê Văn Nghị cho biết.

Lưu Đoàn