Theo đó, TTCP thực hiện thanh tra 6 dự án BT có chủ trương sử dụng quỹ đất tại sân bay Nha Trang thanh toán cho nhà đầu tư. Trong đó đáng chú ý là 3 dự án BT giao thông do CTCP Tập đoàn Phúc Sơn (Phúc Sơn) làm nhà đầu tư (NĐT), gồm: dự án BT nút giao thông Ngọc Hội; dự án BT đường vành đai kết nối nút giao thông Ngọc Hội; Dự án các tuyến đường, các nút giao thông kết nối với khu sân bay Nha Trang.

Ngoài ra, còn 3 dự án còn lại do CTCP Đầu tư VCN làm NĐT, Công ty Hacom Holding làm NĐT, dự án Hệ thống thu gom xử lý nước thải Khu du lịch bắc bán đảo Cam Ranh do Liên danh CTCP Đầu tư và công nghệ Incotec-CTCP xây dựng và thương mại Ngọc Minh UDIC làm NĐT.

Kết luận về các sai phạm khi thực hiện 3 dự án BT do Phúc Sơn làm NĐT, Thanh tra Chính phủ nhấn mạnh, UBND tỉnh Khánh Hòa thực hiện không đầy đủ các cam kết để được Thủ tướng Chính phủ đồng ý về nguyên tắc cho phép áp dụng hình thức lựa chọn nhà đầu tư trong trường hợp đặc biệt đối với 3 dự án BT.

Cụ thể, 3 dự án BT vi phạm tiến độ, không hoàn thành đưa vào khai thác, sử dụng vào cuối năm 2017. 3 dự án BT này được gia hạn đến tháng 6/2021 nhưng tại thời điểm thanh tra mới thi công đạt khoảng 27% khối lượng xây lắp (tương đương 558 tỷ đồng xây lắp và 394 tỷ đồng chi phí đền bù giải phóng mặt bằng). Không thực hiện đúng tiêu chí công trình cấp bách để được áp dụng hình thức lựa chọn nhà đầu tư trong trường hợp đặc biệt.

Phương án hoàn vốn nêu trong hợp đồng BT không phù hợp với đề xuất của UBND tỉnh Khánh Hòa được Thủ tướng Chính phủ chấp thuận. Phê duyệt kết quả lựa chọn NĐT, đàm phán và ký kết hợp đồng 3 dự án BT có giá trị hợp đồng BT cao hơn giá trị dự án BT được tỉnh phê duyệt trong kế hoạch lựa chọn nhà đầu tư là hơn 73 tỷ đồng (tổng 3 hợp đồng BT).

Kết luận TTCP phủ nêu, việc sử dụng quỹ đất tại sân bay Nha Trang để thanh toán cho các dự án BT là phù hợp với chủ trương đã được Thủ tướng Chính phủ đồng ý; phù hợp với quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất, quy hoạch đô thị đã được phê duyệt.

Tuy nhiên, UBND tỉnh Khánh Hòa có vi phạm khi bàn giao đất cho Phúc Sơn (tháng 12/2015) khi chưa có quyết định thu hồi đất, giao đất, cho thuê đất.

Cụ thể, UBND tỉnh Khánh Hòa ban hành quyết định 2139 ngày 25/7/2017 giao toàn bộ diện tích đất (623.064,4m2) để hoàn vốn dự án BT khi hợp đồng dự án BT chưa được ký kết.

Sau khi hợp đồng BT được ký, UBND tỉnh Khánh Hòa ra quyết định 369 ngày 1/2/2018 để điều chỉnh, bổ sung. Tuy nhiên tại quyết định này chưa thể hiện đầy đủ nội dung giao đất, cho thuê đất và diện tích giao đất, cho thuê đất để thanh toán các dự án BT; chưa xác định tên, ký hiệu, diện tích giá trị quỹ đất hoàn vốn cho các dự án BT cũng như diện tích còn lại để xử lý theo quy định của pháp luật; chưa xác định giá đất cụ thể để làm cơ sở xác định giá trị quỹ đất thanh toán hoàn vốn cho các dự án BT.

Cũng theo kết luận thanh tra, đến thời điểm thanh tra, UBND tỉnh Khánh Hòa chưa xác định giá đất cụ thể để làm cơ sở xác định giá trị quỹ đất hoàn vốn cho các dự án BT; chưa có quyết định phê duyệt giá đất của UBND tỉnh Khánh Hòa, chưa rà soát, xác định lại tên, diện tích, giá trị quỹ đất hoàn vốn cho các dự án BT theo quy hoạch đã được phê duyệt.

Đến nay tiến độ 3 dự án BT giao thông do Phúc Sơn làm chủ đầu tư chậm tiến độ. Nguyên nhân là do khó khăn trong công tác đền bù giải phóng mặt bằng, thay đổi điều chỉnh quy hoạch, thay đổi thiết kế dự án…

Liên quan đến các khu "đất vàng" tại sân bay Nha Trang được tỉnh Khánh Hòa giao cho Phúc Sơn nhằm thực hiện dự án Khu trung tâm đô thị Thương mại - dịch vụ - tài chính - du lịch Nha Trang. UBND tỉnh Khánh Hòa có sai phạm khi cấp giấy chứng nhận đầu tư khi không đấu thầu lựa chọn nhà đầu tư, công nhận chủ đầu tư dự án không thông qua đấu giá quyền sử dụng đất…

“Để xảy ra những vi phạm tại 3 dự án BT kể trên trách nhiệm thuộc về UBND tỉnh Khánh Hòa; Giám đốc Sở KH&ĐT, Sở Xây dựng, Sở TN&MT, Sở Tài chính; Ban quản lý dự án các công trình Giao thông và Thủy lợi Khánh Hòa; Ban quản lý dự án phát triển tỉnh Khánh Hòa; Trung tâm phát triển quỹ đất Khánh Hòa, các đơn vị, cá nhân khác có liên quan…”, TTCP chỉ rõ.

Phương Trang