Dữ liệu từ Ngân hàng Nhà nước (NHNN) mới công bố gần đây cho thấy từ tháng 4 - 9 đã cảnh báo được 300.000 khách hàng ngừng giao dịch với tổng số tiền khoảng 1.500 tỷ đồng. Danh sách "đen" này liên tục được cập nhật, hiện nay đã lên khoảng 600.000 tài khoản, so với thời điểm tháng 6 thì tài khoản đáng ngờ tăng lên gần gấp đôi.

BIDV cho biết theo cập nhật mới nhất, có tới trên 95.500 khách hàng của ngân hàng này quyết định hủy giao dịch chuyển khoản sau khi có thông tin cảnh báo. Nhờ vậy, họ tránh được thiệt hại đáng kể với tổng số tiền 438 tỷ đồng, trong đó có một lệnh chuyển tiền cao nhất gần 500 triệu đồng.

BIDV là một trong những ngân hàng thực hiện chức năng cảnh báo sớm cho khách hàng về giao dịch đáng ngờ theo chủ trương của NHNN. 

"Tính năng Smart Alert cho phép tự động nhận diện và cảnh báo cho người dùng ứng dụng ngân hàng khi chuyển tiền đến số tài khoản có dấu hiệu nghi ngờ rủi ro. Khi khách hàng nhập số tài khoản người nhận, hệ thống của BIDV sẽ tự động dò quét với cơ sở dữ liệu do cơ quan chức năng cung cấp. Nếu phát hiện tài khoản trong danh sách nghi ngờ gian lận, hệ thống lập tức đưa ra cảnh báo để khách hàng cân nhắc khi thực hiện giao dịch", đại diện BIDV thông tin.

Một số ngân hàng khác như Vietcombank, MB, Agribank… cũng triển khai hệ thống cảnh báo giao dịch nghi ngờ, gian lận, lừa đảo. Trong đó, Vietcombank tích hợp tính năng tự động cảnh báo tài khoản nhận tiền có dấu hiệu nghi ngờ gian lận, lừa đảo vào các giao dịch chuyển tiền nhanh Napas24/7 trên ứng dụng VCB Digibank.

Khi khách hàng thực hiện giao dịch chuyển tiền trên VCB Digibank, hệ thống sẽ tự động nhận diện và cảnh báo nếu số tài khoản của người nhận tiền có các dấu hiệu bất thường. Khi thông tin người nhận không trùng khớp với Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư hoặc tài khoản người nhận thuộc danh sách cảnh báo của cơ quan thẩm quyền hay danh sách nghi ngờ rủi ro, hệ thống lập tức đưa ra cảnh báo.

MB bổ sung tính năng "Khiên thép" trên App MBBank nhằm cảnh báo tài khoản thụ hưởng đáng ngờ, đồng thời công bố gia nhập Mạng lưới Thông tin phòng chống gian lận.

Tính năng "Khiên thép" đóng vai trò như một lớp bảo vệ chủ động trong quá trình chuyển tiền. Hệ thống sẽ tự động quét và đối chiếu thông tin tài khoản thụ hưởng ngay khi người dùng nhập lệnh. Nếu phát hiện bất thường như sai lệch dữ liệu dân cư, nằm trong danh sách cảnh báo của cơ quan chức năng, ngân hàng quản lý hoặc có lịch sử giao dịch nghi vấn, hệ thống sẽ cảnh báo trực tiếp cho người dùng trước khi giao dịch được thực hiện.

Giải pháp hiện được áp dụng cho các giao dịch chuyển tiền nhanh Napas 24/7 - kênh phổ biến đối với người dùng cá nhân. Ngân hàng cho biết, tính năng này không gây gián đoạn trải nghiệm mà cung cấp cảnh báo thời gian thực, giúp khách hàng chủ động đánh giá rủi ro và quyết định có tiếp tục giao dịch hay không. Ngoài ra, các ngân hàng thương mại khác tham gia sẽ được chia sẻ danh sách "đen" này để cảnh báo đến khách hàng. 

Ngoài chức năng cảnh báo khách hàng về tài khoản thụ hưởng, các ngân hàng như VPBank, Vietcombank, Kienlongbank, LPBank, MB, ACB, SHB, TPBank, NCB… còn triển khai phát hiện rủi ro bảo mật trên ứng dụng điện thoại của khách hàng khi có dấu hiệu đáng ngờ.

Chẳng hạn, NCB khuyến cáo người dùng cần tắt quyền trợ năng (Accessibility) trên thiết bị Android đối với tất cả ứng dụng đang sử dụng quyền này. Đây được xem là một trong những biện pháp quan trọng nhằm đảm bảo an toàn cho tài khoản ngân hàng.

Theo các chuyên gia an ninh mạng, Accessibility vốn là tính năng hỗ trợ người dùng, đặc biệt là người gặp hạn chế về thể chất, giúp họ thao tác điện thoại dễ dàng hơn. Tuy nhiên, quyền này có thể bị lợi dụng để chiếm quyền điều khiển thiết bị từ xa, gây rủi ro tài chính cho khách hàng.

Thanh Hoa