Động thái này nhanh chóng đẩy cuộc xung đột thương mại giữa hai nền kinh tế lớn nhất thế giới lên  mức mới. Ngay từ khi Mỹ thông báo ý định, Trung Quốc đã đe dọa sẽ đáp trả ở mức độ tương đương.

So với danh sách đề xuất trước đó, Nhà Trắng đã loại bỏ khoảng 300 mặt hàng, chủ yếu là các hàng hóa thiết yếu với người tiêu dùng Mỹ như đồng hồ thông minh, một số loại hóa chất, mũ bảo hiểm xe đạp hay ghế cao...

Trong một thông báo, ông Trump cho biết "nếu Trung Quốc trả đũa và nhằm vào những người nông dân của chúng tôi và những ngành khác, chúng tôi sẽ ngay lập tức theo đuổi giai đoạn 3 của cuộc chiến thương mại, tức là đánh thuế vào khoảng 267 tỷ USD hàng Trung Quốc".

"Chúng tôi đã rất rõ ràng về những thay đổi mà Trung Quốc cần phải thực hiện và cũng đã cho họ mọi cơ hội để đối xử với chúng tôi cân bằng hơn. Nhưng cho đến nay thì Trung Quốc không sẵn sàng thay đổi hành vi của họ", ông Trump nói trong thông báo. Ông Trump vẫn xoáy sâu vào việc các công ty Mỹ buộc phải chuyển giao công nghệ khi kinh doanh ở Trung Quốc do đó không thể bảo vệ quyền sở hữu trí tuệ. Trung Quốc đã đưa ra giải pháp là sẽ nhập khẩu nhiều hàng Mỹ hơn để giảm mất cân bằng cán cân thương mại nhưng chừng đó là không đủ đối với ông Trump. 

Tổng thống Trump vẫn bảo vệ chính sách thuế của mình bất chấp ông vấp phải những lời chỉ trích từ các nhà làm luật của đảng Cộng hòa và thậm chí uy tín chính trị của ông có thể bị tổn hại. Ông viết trên Twitter: "Thuế quan đã giúp cho Mỹ có một vị thế đàm phán rất mạnh, với hàng tỷ USD và việc làm chảy vào nước Mỹ, việc chi phí tăng lên là không đáng kể. Nếu các nước không có những thỏa thuận công bằng với chúng ta, họ sẽ bị đánh thuế!".

Tuần trước đã rộ lên thông tin Mỹ đề xuất tái khởi động đàm phán với Trung Quốc, một nỗ lực do Bộ trưởng Tài chính Steve Mnuchin dẫn đầu. Tuy nhiên, Bloomberg dẫn nguồn tin thân cận cho biết không rõ cuộc đàm phán có thể tiến hành hay không bởi Trung Quốc đã tuyên bố sẽ từ chối đàm phán nếu như ông Trump áp dụng đợt thuế mới, và điều đó đã xảy ra.

Tin tức này ngay lập tức khiến thị trường chứng khoán Mỹ giảm điểm. Dow Jones đóng cửa giảm gần 100 điểm, chấm dứt chuỗi 5 phiên liên tiếp tăng điểm, trong khi S&P 500 cũng kết thúc chuỗi tăng điểm đã kéo dài 5 ngày. Nasdaq giảm 1,4% vì các cổ phiếu Amazon, Apple và Micron giảm khá sâu. 

Đồng Nhân dân tệ giao dịch ở hải ngoại giảm giá 0,2%, xuống gần mức thấp nhất kể từ cuối tháng 8. Tổng cộng đồng tiền này đã giảm hơn 9% kể từ cuối tháng 3. Sáng nay (18/9), Ngân hàng Trung ương Trung Quốc đặt tỷ giá tham chiếu ở mức mà theo đó Nhân dân tệ giảm 0,07% so với ngày hôm qua, xuống thấp nhất kể từ ngày 24/8.

Trong khi đó, chứng khoán Trung Quốc là một trong những thị trường diễn biến tệ nhất thế giới kể từ đầu năm đến nay. Thuế quan của Mỹ làm trầm trọng thêm những lo ngại về "sức khỏe" của nền kinh tế lớn thứ hai thế giới vốn đang có nhiều dấu hiệu giảm tốc trong bối cảnh Bắc Kinh đang nỗ lực giảm nợ trong hệ thống tài chính.

Phiên hôm qua (17/9), Shanghai Composite đã đóng cửa ở gần mức thấp nhất kể từ năm 2014.

VT