Đến hết năm 2020, huyện Krông Năng đặt mục tiêu có thêm 2 xã Tam Giang và Ea Tam đạt chuẩn nông thôn mới (NTM), nâng tổng số xã đạt chuẩn NTM lên 5 xã; duy trì không còn xã đạt dưới 10 tiêu chí.

Dân đồng lòng vì lợi ích thiết thực

Qua 10 năm thực hiện chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng NTM trên địa bàn huyện Krông Năng đã làm thay đổi nhận thức của đa số người dân, lôi cuốn bà con hăng say, nhiệt huyết tham gia đóng góp sức người, sức của để xây dựng NTM; bộ mặt nông thôn ngày càng khởi sắc, đời sống vật chất, tinh thần của người dân được nâng cao; kết cấu hạ tầng kinh tế, xã hội được xây dựng khang trang, môi trường thông thoáng, sạch đẹp…

“Năm 2010, khi triển khai chương trình mục tiêu quốc gia về xây dựng NTM, hầu như cả 11 xã trên địa bàn huyện đều có xuất phát điểm rất thấp, chỉ đạt trung bình 4,9 tiêu chí/xã. Xác định xây dựng NTM là nhiệm vụ quan trọng của cả hệ thống chính trị nên ngay từ những năm đầu, Đảng bộ, chính quyền và nhân dân trong huyện đã quyết tâm thực hiện với nhiều giải pháp đồng bộ, thiết thực; trong đó phát huy tốt vai trò quyền làm chủ của người dân”, lãnh đạo UBND huyện Krông Năng cho biết.

Tổng nguồn vốn huy động xây dựng NTM trong 10 năm hơn 2.655 tỷ đồng; trong đó, huy động từ cộng đồng dân cư trên 320 tỷ đồng, với 41.756 ngày công lao động, hiến trên 83.000m2 đất đai; nguồn vốn huy động từ doanh nghiệp gần 40 tỷ đồng.

Ông Trịnh Ngọc Phòng (xã Phú Xuân) - người tự nguyện hiến 100m2 đất và tài sản gắn liền trên đất để xây dựng đường giao thông nông thôn, chia sẻ: “Việc đầu tư xây dựng kết cấu hạ tầng nói chung và làm đường giao thông nông thôn nói riêng mang lại lợi ích thiết thực, giúp cho việc đi lại và lao động sản xuất của nhân dân được thuận tiện, nên chúng tôi rất ủng hộ”.

Đến đầu năm 2020, toàn huyện cơ bản đạt 172/209 tiêu chí (chiếm trên 82%), bình quân đạt 15,64 tiêu chí/xã; có 3 xã được công nhận đạt chuẩn xã NTM (Ea Toh, Phú Lộc, Phú Xuân), 4 xã đạt 15 - 18 tiêu chí và 4 xã đạt 10 - 14 tiêu chí; tỷ lệ hộ nghèo giảm từ 14,42% (2010) xuống còn 7,17% (2019); bình quân thu nhập đầu người đạt 57 triệu đồng/năm.

Năm 2020, huyện chỉ đạo các địa phương tập trung xây dựng mô hình điểm khu dân cư NTM kiểu mẫu; các xã đã đạt chuẩn NTM xây dựng kế hoạch xây dựng xã NTM nâng cao, xã NTM kiểu mẫu...

Từ năm 2010 - 2020, xã xã Ea Toh huy động nhân dân đóng góp cho chương trình xây dựng NTM hơn 131 tỷ đồng (chiếm 60% tổng nguồn vốn)... Năm 2017, xã Ea Toh đã về đích NTM, là xã đầu tiên của huyện Krông Năng được UBND tỉnh công nhận đạt chuẩn NTM. Giờ đây, diện mạo nông thôn Ea Toh đã thật sự “thay da đổi thịt”, đường giao thông được nhựa hóa, bê tông hóa đạt tỷ lệ 95%; đời sống người dân được nâng lên rõ rệt, thu nhập bình quân đầu người năm 2020 ước đạt 58 triệu đồng, tỷ lệ hộ nghèo giảm còn 1,57%...

Phát triển sản xuất để nâng cao thu nhập

Những năm gần đây, được sự hỗ trợ, đầu tư từ các chương trình của Trung ương, tỉnh, ngành nông nghiệp huyện Krông Năng đã có bước chuyển biến tích cực, sản xuất nông nghiệp tăng trưởng bình quân từ 3 - 4%/năm; chăn nuôi phát triển ổn định, hình thành các dự án phát triển sản xuất liên kết và HTX để bao tiêu sản phẩm nông nghiệp, từ đó góp phần nâng cao thu nhập cho nông dân, giảm nhanh tỷ lệ hộ nghèo tại các địa phương.

Hiện nay, toàn huyện có 43 HTX hoạt động trong lĩnh vực nông nghiệp, 5 tổ hợp tác và 107 trang trại về lĩnh vực trồng trọt, chăn nuôi, lâm nghiệp và thủy sản. Trên địa bàn đã hình thành các chuỗi liên kết sản xuất và tiêu thụ sản phẩm trong giai đoạn 2016 - 2020 gồm các sản phẩm như cà phê, mắc ca, trong đó có 4 tổ hợp tác liên kết sản xuất cà phê bền vững, 4 HTX sản xuất cà phê bền vững liên kết với công ty, doanh nghiệp xuất khẩu cà phê trên địa bàn tỉnh.

Trong đề án xây dựng phát triển sản xuất liên kết theo chuỗi đến năm 2020, huyện Krông Năng tiếp tục xây dựng 4 dự án liên kết chuỗi: dự án phát triển sản xuất liên kết theo chuỗi giá trị gắn với tiêu thụ sản phẩm đối với bơ boot, sản phẩm sầu riêng, sản phẩm vải sớm vụ, sản phẩm nấm các loại và rượu nấm linh chi.

Ngoài ra, huyện Krông Năng đang phối hợp với các tổ chức sáng kiến thương mại bền vững (IDH) tại Việt Nam để triển khai “chương trình sản xuất kết hợp với bảo tồn nguồn tài nguyên và an sinh xã hội huyện Krông Năng” với diện tích 5.200ha cà phê tại 3 xã Ea Tóh, Ea Tân, DliêYa. Mục tiêu là tạo tiền đề để xây dựng và cấp mã vùng trồng cà phê, tiến tới đầu tư vùng sản xuất, phát triển cà phê đặc sản, cà phê chất lượng cao trong giai đoạn 2021 - 2025 trên địa bàn huyện.

Đặc biệt, huyện Krông Năng là địa phương có thế mạnh phát triển cây mắc ca - vốn được mệnh danh là “nữ hoàng quả khô”, với khoảng 500ha mắc ca được trồng thuần và trồng xen, tập trung nhiều nhất tại các xã Ea Puk, Cư Klông, Ea Tam, Phú Lộc và Dliê Ya. Từ năm 2012 đến nay, đa phần diện tích mắc ca được trồng bằng các loại giống cây ghép, hiện đã cho thu hoạch với năng suất 3,5 - 4 tấn/ha. Trên địa bàn huyện đã xuất hiện nhiều cơ sở, doanh nghiệp, HTX đầu tư thiết bị, cơ sở vật chất như máy xay, máy sơ chế, phòng bảo quản… để chế biến hạt mắc ca.

Để nâng tầm thương hiệu, giá trị cây mắc ca, huyện Krông Năng nỗ lực phát triển mô hình liên kết giữa doanh nghiệp, HTX và hộ nông dân. Từ đó tạo thành chuỗi liên kết trong việc tổ chức sản xuất, chế biến, tiêu thụ sản phẩm cho nông dân. Đồng thời, xây dựng kế hoạch phát triển mắc ca, trong đó chú trọng vào chất lượng cây giống, sản phẩm và xây dựng thương hiệu cho nông sản này.

Tiên phong trong phong trào chuyển đổi sản xuất sang trồng cây mắc ca là HTX Nông nghiệp mắc ca Tân Định (xã ĐLiê Ya). HTX được thành lập vào cuối năm 2016, đến nay thu hút gần 60 thành viên là nông dân trên địa bàn 4 xã của huyện Krông Năng.

Sản phẩm của HTX sản xuất được bao nhiêu đều được tiêu thụ hết ở thị trường khắp cả nước với giá bình quân 240.000 đồng/kg. Bên cạnh bán hạt, HTX còn sản xuất tinh dầu, rượu và một số sản phẩm khác từ mắc ca nhằm tăng thêm giá trị kinh tế của loại cây này. Đặc biệt, sản phẩm của HTX đã được cấp quyền sở hữu công nghiệp cho nhãn hiệu tập thể “Mắc ca Chiến Thắng”. Nhờ trồng mắc ca, đời sống vật chất và tinh thần của các hộ thành viên HTX được cải thiện rõ rệt, nhiều hộ đã thoát nghèo, một số hộ vươn lên làm giàu.

Đức Nguyễn