Thực hiện ý kiến chỉ đạo của Phó Thủ tướng Thường trực Trương Hòa Bình, ngày 17/10, Thượng tướng Lê Chiêm, Ủy viên Trung ương Đảng, Thứ trưởng Bộ Quốc phòng (đại diện bên giao) thực hiện bàn giao khu đất trên cho bên nhận, đại diện là ông Nguyễn Văn Tùng, Chủ tịch UBND thành phố Hải Phòng. 

UBND thành phố Hải Phòng tiếp nhận nguyên trạng từ Bộ Quốc phòng toàn bộ diện tích khu đất là 142.047,5m² (theo trích đo do Sở Tài nguyên Môi trường, Tổng Công ty 319 và các cơ quan của Bộ Quốc phòng lập ngày 16/10/2018). Cùng với việc bàn giao khu đất, Bộ Quốc phòng cũng bàn giao toàn bộ các công trình, vật kiến trúc do Tổng Công ty 319 xây dựng trên khu đất về cho UBND thành phố Hải Phòng quản lý.

Ngay sau khi ký kết bàn giao khu đất quốc phòng trên, Chủ tịch UBND thành phố Hải Phòng Nguyễn Văn Tùng đã chỉ đạo các Sở, ngành, địa phương, đơn vị liên quan tổ chức tuyên truyền, vận động nhân dân thực hiện theo quy định của luật pháp, ổn định tình hình, tổ chức ngăn chặn hoạt động lấn chiếm đất công; xử lý và giải quyết các trường hợp vi phạm về đất đai và xây dựng trái phép. 

Chủ tịch UBND thành phố Hải Phòng Nguyễn Văn Tùng cũng yêu cầu các cơ quan chức năng chủ trì, phối hợp với Tổng Công ty 319 thực hiện bàn giao, tiếp nhận khu đất nêu trên, tập trung xử lý, giải quyết các vướng mắc theo quy định của pháp luật; trường hợp vượt thẩm quyền thì kịp thời báo cáo, đề xuất UBND thành phố. 

Trước đó, hàng trăm ngôi nhà trái phép mọc lên như nấm trên khu đất hơn 14,2 ha do Tổng Công ty 319 (Bộ Quốc phòng) quản lý. Các cơ quan chức năng yêu cầu chấm dứt thi công nhưng mọi việc vẫn diễn ra một cách ngang nhiên như “chốn vô pháp luật”. Xe chở vật liệu tấp nập vào ra chở vật liệu phục vụ thi công.

Về nguồn gốc, theo Quyết định số 728/TTg ngày 3/10/1996 của Thủ tướng Chính phủ, khu đất trên thuộc quản lý của Quân chủng Phòng không Không quân. Ngày 11/6/2013, Thủ tướng Chính phủ có Văn bản số 843/TTg-KTC đồng ý chuyển đổi mục đích sử dụng khoảng 13 ha đất quốc phòng nêu trên để sử dụng theo quy hoạch phát triển kinh tế - xã hội của thành phố Hải Phòng. Ngày 12/8/2014, Bộ Tổng Tham mưu Bộ Quốc phòng có Quyết định số 1410/QĐ-TM giao Tổng Công ty 319 quản lý, sử dụng khu đất trên.

Tuy nhiên, do có hàng loạt sai phạm trong quản lý đất đai, nhiều cán bộ quân đội thuộc sư đoàn 363, cán bộ thuộc Sở TNMT Hải Phòng và Chủ tịch UBND phường Thành Tô, ngày 19/10/2017, Cơ quan Điều tra hình sự, Bộ Quốc phòng ra Quyết định khởi tố vụ án hình sự “Vi phạm các quy định về sử dụng đất đai; Vi phạm các quy định về quản lý đất đai; Lợi dụng chức vụ, quyền hạn khi thi hành công vụ” xảy ra tại khu đất quốc phòng 14,2 ha do Tổng Công ty 319/BQP quản lý tại khu Đồng Xá, phường Thành Tô, quận Hải An, Tp. Hải Phòng.

Trong giai đoạn 1 của vụ án,  cơ quan điều tra Bộ Quốc phòng đã kết luận, đề nghị truy tố và chuẩn bị xét xử đối với 5 bị can: Nguyễn Văn Khuây, nguyên Sư đoàn trưởng Sư đoàn 363; Vũ Duy An, nguyên Chủ nhiệm Hậu cần Sư đoàn 363; Đỗ Công Mên, nguyên Chủ tịch UBND phường Thành Tô, quận Hải An; Nguyễn Phú Doanh, cán bộ Trung tâm phát triển quỹ đất, Sở TN&MT TP Hải Phòng và đối tượng Phạm Văn Bình về tội “Vi phạm các quy định về quản lý đất đai” theo Khoản 3, Điều 174 - BLHS.

Qua điều tra vụ án, Cơ quan Điều tra hình sự Bộ Quốc phòng nhận thấy: tại khu đất 14,2 ha Đồng Xá, phường Thành Tô, quận Hải An, TP Hải Phòng (đặc biệt là khu 9,2 ha), một số đối tượng đã tổ chức san lấp xây dựng nhà, móng trái phép và tung tin đây là đất dự án sẽ làm được giấy tờ hợp pháp để lừa bán. Một số người ham rẻ đã mua đất và làm nhà ở tại đây. Khi có các cơ quan chức năng đến thực hiện nhiệm vụ tại khu đất trên, các đối tượng lôi kéo, kích động, tụ tập đông người, trong đó có cả người già, trẻ em, đối tượng có tiền án, tiền sự nhằm cản trở, chống đối, đe dọa tấn công người thi hành công vụ và gây mất trật tự, an ninh.

Vũ Trang