Trong báo cáo gửi Quốc hội, Ngân hàng Nhà nước cho biết việc nâng cao năng lực tài chính thông qua tăng vốn điều lệ của ngân hàng thương mại (NHTM) có vốn nhà nước nhằm đảm bảo vai trò chỉ đạo của các ngân hàng này trên thị trường tài chính tiền tệ, trong bối cảnh khó khăn thời gian qua.

Tuy nhiên, thời gian qua, việc tăng vốn của các NHTM vô cùng khó khăn, nguồn vốn được bổ sung thêm chưa đáp ứng đủ yêu cầu tỷ lệ an toàn vốn tối thiểu theo Basel II, trong khi nguồn lực nhà nước có thể được sử dụng để tăng vốn cho các ngân hàng này cũng hết sức hạn chế.

Do đó, Ngân hàng Nhà nước cho rằng cần có biện pháp xử lý phù hợp, trong đó có việc giữ lại lợi nhuận của ngân hàng hoặc chia cổ tức bằng cổ phiếu để tăng năng lực tài chính cho các NHTM có vốn nhà nước.

Đồng thời, để đảm bảo các ngân hàng này đáp ứng mức đủ vốn theo chuẩn mực vốn Basel II, Ngân hàng Nhà nước đang tích cực phối hợp với Bộ Tư pháp, Bộ Tài chính, Bộ KH&ĐT để xử lý vấn đề tăng vốn cho các NHTM nhà nước theo chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ.

Trên cơ sở đó, Ngân hàng Nhà nước đề nghị Bộ Tài chính nghiên cứu và phối hợp với Bộ KH&ĐT tháo gỡ các vướng mắc về pháp lý, tham mưu Chính phủ trình Quốc hội xem xét, sửa đổi hoặc ban hành một Nghị quyết mới theo hướng cho phép sử dụng ngân sách nhà nước để tăng vốn điều lệ cho các NHTM nhà nước (ngoại trừ các ngân hàng mua bắt buộc).

Đồng thời, cũng trong báo cáo, Ngân hàng Nhà nước cho biết, các tổ chức tín dụng đã cơ bản xử lý, khắc phục được một số vi phạm sở hữu cổ phần, sở hữu chéo.

Tính đến hết tháng 12/2018, số cặp tổ chức tín dụng sở hữu chéo trực tiếp lẫn nhau (từ mức 7 cặp vào năm 2012) đã cơ bản khắc phục được hết.

Trong khi đó, việc sở hữu cổ phần trực tiếp lẫn nhau giữa ngân hàng và doanh nghiệp giảm từ 56 cặp tại tháng 6/2012 xuống còn 1 cặp.

Cặp sở hữu cổ phần trực tiếp duy nhất còn lại này là Ngân hàng Á Châu (ACB) và CTCP Bất động sản Hòa Phát - Á Châu. Tỷ lệ sở hữu của ACB tại Hòa Phát - Á Châu là 2,86% và ngược là 0,046%.

Ngoài ra, Ngân hàng Nhà nước cũng cho biết, đã tham mưu Chính phủ trình Quốc hội ban hành Luật sửa đổi, bổ sung Luật Các tổ chức tín dụng, trong đó bổ sung các quy định nhằm xử lý triệt để tình trạng sở hữu chéo, hạn chế, ngăn ngừa việc lạm dụng quyền quản trị, điều hành để phục vụ cho các lợi ích liên quan.

Huyền Anh