Trả lời phiên chất vấn tại Nghị trường Quốc hội chiều 3/11/2022, Bộ trưởng Bộ Xây dựng Nguyễn Thanh Nghị cho biết, việc đầu tư xây dựng nhà ở xã hội đã đạt được một số kết quả bước đầu quan trọng, giúp cho hàng trăm ngàn hộ gia đình có điều kiện nâng cao chất lượng nhà ở.

Tuy nhiên, kết quả này vẫn chưa đáp ứng yêu cầu đặt ra, đến nay mới đạt 7,79 triệu m2/12,5 triệu m2 theo yêu cầu, trong đó nhà ở công nhân là 3,13 triệu m2 với 62.700 căn hộ; nhà ở xã hội cho người thu nhập thấp đô thị là 4,65 triệu m2 với 93.090 căn hộ.

Việc chưa đạt được mục tiêu nêu trên, theo Bộ trưởng, là do một số tồn tại vướng mắc về hệ thống chính sách pháp luật. Bộ trưởng cho rằng cần nghiên cứu sửa đổi bổ sung hoàn thiện pháp luật như vấn đề trình tự thủ tục đầu tư mua bán nhà ở xã hội, việc xác định giá, các chính sách ưu đãi cho chủ đầu tư, quy định các dự án nhà ở xã hội phải dành diện tích tối thiểu 20% cho thuê, chưa có quy định cho phép các tổ chức được thuê mua nhà ở xã hội bố trí cho người lao động của mình.

Bộ trưởng cũng cho rằng, nguyên nhân tồn tại bất cập là do nhiều địa phương chưa quan tâm đến việc phát triển nhà ở xã hội, việc dành quỹ đất 20% thuộc các khu đô thị mới, các dự án nhà ở thương mại chưa được thực hiện triệt để hoặc chưa được sử dụng đúng mục đích, thiếu quỹ đất để đầu tư xây dựng nhà ở xã hội tại vị trí thuận lợi ở các đô thị lớn, nhiều khu công nghiệp được hình thành, nhưng chưa bố trí quỹ đất để xây dựng nhà ở cho công nhân, chưa quan tâm đúng mức tới việc hỗ trợ chủ đầu tư trong việc xây dựng hạ tầng kỹ thuật trong và ngoài hàng rào dự án nhà ở xã hội theo quy định.

Mặc dù Nhà nước đã có nhiều ưu đãi cho nhà ở xã hội, nhưng các cơ chế chính sách ưu đãi hiện nay chưa đủ sức hấp dẫn các doanh nghiệp đầu tư các dự án nhà ở xã hội, nhất là nhà ở xã hội cho thuê.

Ngoài những bất cập về hệ thống chính sách pháp luật, Bộ trưởng Nguyễn Thanh Nghị cho biết nguồn vốn khó khăn cũng làm hạn chế phát triển nhà ở xã hội. Thực tế nguồn vốn bố trí ở Ngân hàng Chính sách mới 35% so với nhu cầu.

Bộ trưởng cũng chỉ ra bất cập trong việc tổ chức thực hiện phát triển nhà ở xã hội. Cụ thể, một số địa phương chưa thực sự quan tâm phát triển nhà ở xã hội, nhà ở công nhân chưa đưa vào kế hoạch phát triển kinh tế xã hội, chưa quan tâm hỗ trợ đầu tư xây dựng, chưa bố trí quỹ đất, chưa quyết liệt trong tháo gỡ vướng mắc khó khăn để tạo điều kiện thuận lợi cho nhà đầu tư tham gia phát triển nhà ở xã hội.

“Với những bất cập đó, nên nguồn cung nhà ở xã hội chưa đạt được yêu cầu”, Bộ trưởng nhấn mạnh.

Để thúc đẩy phát triển nhà ở xã hội, Bộ trưởng cho rằng, các bộ ngành cần nhanh chóng hoàn thiện hệ thống pháp luật, chính sách, nhằm tạo điều kiện thuận lợi như sửa đổi các luật có liên quan, tháo gỡ khó khăn vướng mắc từng dự án, tập trung đề án xây dựng ít nhất 1 triệu căn nhà ở xã hội, nhà ở công nhân.

Duy Thế